تهران- ایسکانیوز: موقعیت گاو در فرهنگ ایران باستان و اساطیر جایگاه بالایی دارد. گاو در اساطیر نماینده چهارپایان زمین و وجودی نخستین است، به عنوان یگان جامع و شخصیت آسمانی شده. او وجودی نخستینی است كه روزگاری در آغاز از سوی خداوند ویژهای به نام گئوش تشن یعنی آفریننده ی گاو پدید آمد. گاو یعنی هستی. نكشتن و تقديس گاو به سبب آن است که گاو سرچشمه کیهان است. گاو یک کهن الگو است و به غیر از برآورده کردن نیازهای مادی آدمی رفته رفته برای قبایل مقدس شده و درمقام بالاتر از انسان قرار گرفت و انسانها نیز با استقبال و سپاس، تن به پرستش گاو نهادند. فیلم «گاو» به کارگردانی داریوش مهرجویی که براساس داستان «عزداران بیل» نوشته غلامحسین ساعدی ساخته شد همین کهن الگو را در خود دارد. داستان فیلم، جنون "مش حسن" پس از مرگ گاوش را به تصویر می کشد.گاوی که همه سرمایه و تمام زندگی یک مرد است و با مرگش همه چیز تمام می شود، چون گاو هستی اوست.
به گزارش خبرنگار سینمایی ایسکانیوز، حال پس از 45 سال از ساخت فیلم «گاو»، قرار است این فیلم، نوروز 94 اکران شود. فیلمی که امام خمینی (ره )به حمایت از آن پرداخت. این فیلم از جمله فیلم هایی است که لقب «موج نو»ی سینمای ایران را با خود به یدک می کشد. «گاو» هم از نظر تجاری و هم از نظر هنری فیلم موفقی بود و فصل جدیدی در سینمای ایران گشود.
در غیاب "مش حسن" گاو او به علت نامعلومی می میرد، با موافقت همسر "مش حسن" لاشه گاو را کنار استخر روستا چال می کنند. کدخدا و "مش اسلام" به اهالی توصیه می کنند مرگ گاو را از "مش حسن" پنهان و وانمود کنند که گاو گریخته است. پس از بازگشت "مش حسن" به روستا او باور نمی کند که گاوش گریخته باشد. بر اثر فقدان گاو، حال روحی "مش حسن" دگرگون می شود و او خود را گاو می پندارد. "مش اسلام "و کدخدا تصمیم می گیرند "مش حسن" را برای معالجه به شهر ببرند، اما بین راه روستا و شهر "مش حسن" از دست آن ها می گریزد و در دره ای سقوط می کند و می میرد. این خلاصه داستان فیلم «گاو» است. فیلمی که در سال 1348 ساخته شد و در جشنوارههای کن، برلین، مسکو،لندن، لسآنجلس به نمایش درآمد، این فیلم برنده بهترین کارگردانی در جشنواره فیلم «ونیز» 1971 شد و در رأیگیری منتقدان سینمای ایران در سالهای 1351 و 1367 و 1378 به عنوان بهترین فیلم تاریخ سینمای ایران برگزیده شد. فیلم «گاو» پس از انقلاب برای اولین بار در سال 82 به شکل محدود در سینما سپیده اکران شد.
گاو؛ فیلمی که سینمای ایران را نجات داد
این فیلم از نظر سیاسی نیز برای سینمای ایران از اهمیت ویژه ای برخوردار است؛ زیرا حضرت امام (ره) در مورد آن اظهار نظر کرده اند. داریوش مهرجویی در گفتگویی در اواخر دهه 70 درمورد توجه امام خمینی(ره) به این فیلم گفت: در شرایطی که در اوایل انقلاب سینما موضوع ملعونی بود و مردم تمام سینماها را آتش میزدند چون میگفتند سینما محل ترویج فساد است، تولید فیلم به صفر رسید و سینماها تعطیل شد. در این وضعیت، تلویزیون به طور اتفاقی فیلم «گاو» را نشان داد و مرحوم امام (ره) این فیلم را مشاهده کردند و در نطقی گفتند؛ «ما نمیگوییم سینما اساسا بد است. نظیر فیلم «گاو» میتواند فیلم فرهنگی و آموزندهای باشد و فکر و روح بیننده را تعالی دهد». این حرف امام برای سینمای ایران بسیار تعیین کننده بود.
داریوش مهرجویی با بیان اینکه حرف امام برای سینما تعیین کننده بود، گفت: هنگامی که فیلم «گاو» به جشنوارههای خارجی رفت، «دستراستیها» میگفتند شما آبروی ایران را با ساخت این فیلم بردهاید و حکومت درخشان پهلوی را در حالی که در آستانه ورود به دروازه تمدن جهانی است، فقیر و بدبخت نشان دادهاید.از آن طرف، چپیها به ما حمله میکردند و میگفتند شما که این فیلم را ساختید، چرا نیامدید مثل مارکسیستها طبقه استعمارگر و بورژوا را بکوبید؟ چرا از طبقه کارگر دفاع نکردید؟
داریوش مهرجویی با اشاره به اینکه امام خمینی (ره) دلیل وجودی سینما را مشخص کرد، گفت: نه تنها نظر من، بلکه نظر تمامی مورخین این است که حضرت امام خمینی (ره)، خطی مشی سینمای ایران را مشخص کرد که چگونه باشد، ایشان دلیل وجودی سینما را مشخص کرد که عامل تعیینکننده مهمی بود. در آن زمان، همه مانده بودند که چه کار کنند.
اکران نوروزی فیلم گاو
حال پس از 45 سال قرار است که این فیلم در نوروز 94 در گروه «هنر و تجربه» اکران شود، فیلمی که داریوش مهرجویی فیلمنامه اش را با همراهی غلامحسین ساعدی نوشت و بسیاری از بزرگان سینمای ایران در آن به ایفای نقش پرداختند؛ عزت الله انتظامی، علی نصیریان، جعفر والی، جمشید مشایخی، عصمت صفوی، مهین شهابی، پرویز فنی زاده، خسرو شجاع زاده، محمود دولت آبادی، عزت الله رمضانی فر، فیروز بهجت محمدی، یدالله شیراندامی، مهتاج نجومی گروه بازیگرانی هستند که نامشان تا ابد با فیلم «گاو» گره خورده، فیلمی که هیچ گاه ازحافظه دوستداران سینمای ایران پاک نخواهد شد.
فریدون قوانلو، مدیر فیلمبرداری این فیلم بود و هرمز فرهت آهنگساز و موسیقیشناس مقیم ایرلند که کتاب «مفهوم دستگاه در موسیقی ایرانی» را نوشته که از مهمترین کتابها به زبان انگلیسی درباره موسیقی کلاسیک ایران است، ساخت موسیقی این فیلم را بر عهده داشت.
این فیلم قرار است نوروز 94 در بیش از 10 سینمای گروه «هنر وتجربه» در تهران و شهرستانها به نمایش در آید.
