بازی با فروش در نمایشگاه مجازی کتاب/ آمارها چطور باد می‌کنند؟

آماری که از سوی ستادخبری نمایشگاه مجازی کتاب از میزان فروش ارائه می‌شود با شک و شبهه‌هایی همراه است.

ایسکانیوز - گروه فرهنگی - حسام آبنوس: میزان فروش از آن مقوله‌هایی است که بسیاری با تمسک جستن به آن، حق و باطل بودن یا موفقیت و شکست یک حرکت را اثبات می‌کنند؛ برای مثال همین که یک کتاب یا فیلم سینمایی خوب بفروشد یعنی موفق بوده و اگر نفروشد یعنی شکست خورده و اساسا مطرود است. برای همین این عددها گزینه‌های خوبی است تا یک مدیر یا تولیدکننده محصول فرهنگی و حتی محصول غیرفرهنگی، بتواند برای فعالیت‌های بعدی از آن‌ها استفاده کند. ولی یادمان باشد که همیشه این فروش باید نسبتی نیز با حقیقت داشته باشد و نباید مخاطب را بی‌اطلاع و نادان فرض کرد وعدد به خوردش داد.

چیزی که می‌خواهم اینجا از آن حرف بزنم، مربوط به عدد و رقم‌های فروش نمایشگاه مجازی کتاب تهران است. نمایشگاهی که نه به عنوان جایگزین نمایشگاه فیزیکی بلکه به عنوان راه حلی در این شرایط مطرح شده تا ببینیم کرونا ما را به چه سمت و سویی می‌برد. نمایشگاهی که از اول بهمن آغاز به کار کرد و قرار بود تا امروز (ششم بهمن) ادامه داشته باشد که در خبری اطلاع‌رسانی شد برای دو روز دیگر هم تمدید شده است. نمایشگاهی که باز هم مثل نمایشگاه فیزیکی که فروشگاه بزرگی از کتاب‌ها بود، بیشتر از آنکه نمایشگاه باشد یک فروشگاه اینترنتی است. حرکتی که انتقادهای بسیاری را به خود جلب کرد و گفته شد در این بخش هم ارشاد خود را تبدیل به رقیبی برای بخش خصوصی کرده و باز هم در این شرایط طرف ناشران ایستاده و کتابفروشی و پخش‌کننده و حتی کسانی که کسب و کار اینترنتی در این وضعیت ایجاد کرده بودند را با توسل به بودجه عمومی دور زده است.

برگردیم به همان ماجرای عدد و رقمی که برایش اینجا آمده‌اید؛ در پایان روز چهارم بنا به خبری که در پایگاه اطلاع‌رسانی موسسه خانه کتاب و ادبیات ایران (مجری نمایشگاه مجازی کتاب) منتشر شد میزان فروش رقمی نزدیک به ۱۹ میلیارد تومان ( ۱۸۷ میلیارد و ۴۱میلیون و ۶۹۱ هزار و ۹۱۱ ریال) اعلام شد. این رقم در شرایطی به دست آمده که روز اول و حتی بخشی از روز دوم برگزاری نمایشگاه درگاهی که برای ورود و بازدید از کتاب‌ها در نظر گرفته شده بود مشکلات بسیاری داشت و عملا تراکنش زیادی در آن روز رخ نداد.

در این گزارش درصدد این نیستیم که بگوییم این عددها فروش واقعی است یا نه، بلکه می‌خواهیم به نکته دیگری برسیم که در ادامه مشاهده می‌کنید. خبری که بالا تصویر آن قرار داده شده مربوط به ۵ بهمن ۱۳۹۹ است، ولی ساعتی که نشان دهد چه ساعتی منتشر شده ندارد هرچند روتیتر خبر نشان می‌دهد که این خبر با ورود به پنجمین روز منتشر شده و روز چهارم به طور کامل پشت سر گذاشته شده است. در کانال تلگرامی این موسسه نیز ساعت خبر برای بعدازظهر است و نشان می‌دهد آمار مربوط به روز چهارم است.

اما روز ۵ بهمن هنوز به پایان نرسیده بود که خبر دیگری از سوی روابط عمومی نمایشگاه و ستادخبری آن برای رسانه‌ها ارسال شد. خبری که در پایگاه اطلاع‌رسانی موسسه خانه کتاب و ادبیات ایران نیز منتشر شد و در کانال تلگرامی این موسسه نیز قرار داده شد. زمان خبر به ساعات پایانی پنجم بهمن در کانال تلگرامی اشاره می‌کند و از فروش ۲۵ میلیاردی خبر می‌دهد. در متن خبر نیز آمده: «در  پنجمین روز نخستین نمایشگاه مجازی کتاب تهران ۴۸۲ هزار و  ۸۹۹نسخه کتاب به  مبلغ ۲۵۳میلیارد و ۹۴۳میلیون و ۴۹۹هزار و ۸۸ریال در سراسر کشور به فروش رسید» که این را می‌توان میزان فروش نمایشگاه در روز پنجم یعنی دیروز (پنجم بهمن) در نظر گرفت. در واقع تا اینجا آمارها برای یک روز بوده و طبیعی است که مسئله‌ای در ذهن مخاطب ایجاد نکند.

اما ماجرا از آنجا مسئله برانگیز شد که در ساعات ابتدایی صبح و پیش از ظهر روز ششم بهمن (امروز) خبری برای رسانه‌ها ارسال و در سایت موسسه خانه کتاب و ادبیات ایران منتشر شد که نشان می‌داد طی شش روز فروش به رقمی بیش از ۲۹ میلیارد تومان رسیده است. در حالی که شاید کمتر از ۱۲ ساعت یا اندکی بیشتر از خبر قبلی نگذشته و هنوز روز ششم نمایشگاه به پایان نرسیده و نمی‌توان آمار دقیقی از روز ششم داشت. در لید خبر با تیتر «فروش ۲۹ میلیاردی در نمایشگاه مجازی کتاب تهران» آمده: «در صبح ششمین روز نخستین نمایشگاه مجازی کتاب تهران، ۲۹۰ میلیارد و ۴۴۳ میلیون و ۷۵۳ هزار و ۸۶۴ریال کتاب به فروش رسید» که این عدد در متن خبر همراه با تعداد کتابی که به فروش ( ۵۶۲ هزار و  ۶۳۳نسخه کتاب ) رفته نیز همنشین شده است.

این عدد در حالی اعلام شده که هنوز روز ششم به پایان خود نرسیده و این عدد شائبه عددسازی و بازی با ارقام را برای ایجاد یک عدد بزرگ و احتمالا فریب مخاطب ایجاد می‌کند. تا قبل از این آمارها در ساعات پایانی همان روز و یا ساعات ابتدایی روز بعد اعلام می‌شد ولی این‌بار در اقدام عجیب و سوال‌برانگیز این عدد در ابتدای روز ششم از سوی ستاد خبری نمایشگاه مجازی کتاب تهران منتشر شده است. حال باید دید این رقم برخاسته از فروش در نیمه‌شب و بامداد پنجم و ششم بهمن است یا منطق دیگری پشت ان پنهان شده است.

انتهای پیام/

کد خبر: 1088002

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • 3 + 2 =