به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از کاشان؛ مدیر کارگروه کشوری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی در گفت‌وگوی اختصاصی با ایسکانیوز به جایگاه ویژه حافظ در تاریخ شعر فارسی گفت: حافظ در قرن هشتم هجری در موقعیتی خطیر و تعیین‌کننده قرار داشت؛ هرچند این موقعیت انتخاب او نبود، اما او بخوبی از این فرصت بهره گرفت و توانست ظرفیت‌های شعر فارسی و عرفان اسلامی را به شکوفایی برساند.

عبدالرضا مدرس‌زاده با بیان اینکه ریشه‌های شعر فارسی از قرن سوم و مبانی عرفان اسلامی در آثار پیشینیان شکل گرفته بود، افزود: این جریان در دیوان حافظ به اوج می‌رسد و به بالاترین سطح هنری و معنایی خود دست پیدا می‌کند.

وی در ادامه با اشاره به تفاوت رویکرد حافظ با برخی دیگر از شاعران عارف، گفت: اگر حافظ می‌خواست مانند مولوی سخن بگوید، پیش‌تر این مسیر طی شده بود؛ اما حافظ با نگاهی خاص و زبانی متفاوت، مطالبی تازه را در حوزه عرفان مطرح می‌کند و از قالب‌های تکراری فاصله می‌گیرد.

مدیر کارگروه کشوری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی ادامه داد: حافظ سنت‌های به‌اصطلاح بخشنامه‌ای در عرفان را کنار می‌گذارد و به‌جای خانقاه، میخانه را برجسته می‌کند؛ چنان‌که در برخی ابیات خود از خانقاه به میخانه می‌رود تا از این طریق، ریاکاری و زهد ظاهری را نقد کند.

عبدالرضا مدرس‌زاده با تأکید بر اینکه هنر اصلی حافظ در عرفان، دعوت به بندگی و صداقت در سلوک انسانی است، گفت: حافظ می‌آموزد که چگونه بنده خدا باشیم، چگونه با خدا سخن بگوییم، چگونه با مردم رفتار کنیم و چگونه بُت درون خود را بشکنیم. از نگاه او، عبادت و سلوک زمانی ارزشمند است که از ریا، نفاق و دروغ دور باشد.

او با اشاره به برخی ابیات حافظ از جمله «به می سجاده رنگین کن» و «زهی سجاده تقوا که یک ساغر نمی‌ارزد» ادامه داد: حافظ با زبان طنز و نقد، به سراغ سجاده‌ای می‌رود که در اثر ریا و تظاهر، ارزش معنوی خود را از دست داده است.

به گفته وی، حافظ با این تصویرسازی، ظاهرگرایی دینی را به چالش می‌کشد و بر پاکی باطن تأکید می‌کند.

مدیر کارگروه کشوری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی در بخش دیگری از سخنانش، عرفان اسلامی را آمیزه‌ای از آموزه‌های پیشین دانست و گفت: عرفان اسلامی، مجموعه‌ای از تجربه‌ها و آموزه‌های مختلف است که در گذر زمان شکل گرفته و در آثار حافظ به بیانی هنری و ماندگار رسیده است.

به گزارش ایسکانیوز، نشست ادبی، دوشنبه هر هفته با حضور شاعران ادیبان و دانشجویان علاقه‌مند به زبان و ادبیات فارسی و به همت کانون نشر فرهنگ اسلامی و کانون شعر و ادب اندیشه و قلم در کاشان برگزار می‌شود.

خبرنگار: ریحانه امیدی

انتهای خبر/