روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر فرصتی برای بازخوانی عمیق‌ترین جلوه‌های انسان‌دوستی، ایثار و مسئولیت‌پذیری اجتماعی است؛ روزی که بهانه‌ای می‌شود برای قدردانی از امدادگرانی که در سخت‌ترین و خطرناک‌ترین شرایط، بی‌هیچ چشم‌داشتی، جان خود را در مسیر نجات جان دیگران به خطر می‌اندازند.

جمعیت هلال احمر با تکیه بر اصول انسانی، بی‌طرفی و خدمت داوطلبانه، همواره نقشی کلیدی در امدادرسانی در حوادث طبیعی، سوانح گسترده و بحران‌های انسانی ایفا کرده است. امدادگران این نهاد، در شرایطی وارد میدان می‌شوند که بسیاری از مسیرها بسته، امکانات محدود و خطرات جدی است؛ اما تعهد به نجات انسان‌ها، آنان را به خط مقدم می‌کشاند. این حضور مؤثر و مسئولانه، هلال احمر را به یکی از ستون‌های اصلی تاب‌آوری اجتماعی در زمان بحران تبدیل کرده است.

در سال‌های اخیر، هلال احمر ایران در دو رویداد تلخ و پرهزینه، یعنی جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان، نقش برجسته‌ای در امدادرسانی ایفا کرد. جنگ رمضان یکی از دشوارترین مقاطع فعالیت‌های امدادی بود؛ مقطعی که امدادگران در شرایطی بسیار ناامن و پرخطر، مأموریت انتقال مجروحان، کمک به غیرنظامیان و کاهش آلام انسانی را بر عهده گرفتند. در کنار آن، جنگ ۱۲ روزه نیز صحنه‌ای دیگر از حضور بی‌وقفه و شجاعانه نیروهای امدادی بود که بار دیگر اهمیت نقش هلال احمر در حفظ جان انسان‌ها را آشکار ساخت.

در جریان این دو جنگ، جمعی از امدادگران هلال احمر در حین انجام وظیفه انسانی خود به شهادت رسیدند. این شهدا، نه در مقام رزمنده، بلکه در جایگاه نجات‌دهنده جان انسان‌ها، جان خود را فدا کردند. یاد و نام شهدای امدادگر، نماد والای ایثار و پایبندی به ارزش‌های انسانی است و نشان می‌دهد که مسیر امدادرسانی، مسیری آمیخته با فداکاری و ازخودگذشتگی است.

هدف قرار گرفتن امدادگران و نیروهای امدادی، اقدامی کاملاً مردود و نقض آشکار اصول شناخته‌شده انسان‌دوستی و قواعد حقوق بشردوستانه است. امدادگران باید از امنیت و مصونیت کامل برخوردار باشند تا بتوانند بدون تهدید و مانع، به وظیفه حیاتی خود عمل کنند. هرگونه تعرض به آنان، نه‌تنها جان نیروهای امدادی را به خطر می‌اندازد، بلکه حق حیات و دسترسی آسیب‌دیدگان به کمک‌های ضروری را نیز نقض می‌کند.

در این میان، مسئولیت جامعه جهانی و نهادهای بین‌المللی در حمایت از امدادگران و جلوگیری از تکرار چنین فجایعی انکارناپذیر است. عاملان و آمران این اقدامات باید شناسایی، محاکمه و مجازات شوند تا اصل پاسخ‌گویی تقویت شود و امنیت نیروهای امدادی در بحران‌های آینده تضمین گردد. بی‌تفاوتی در برابر این جنایات، راه را برای تکرار آن‌ها هموار می‌کند و به تضعیف ارزش‌های انسانی می‌انجامد.

روز جهانی صلیب سرخ و هلال احمر، روز تجلیل از انسان‌هایی است که در میانه آتش و بحران، امید می‌آفرینند. گرامی‌داشت یاد شهدای امدادگر جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان و قدردانی از تلاش‌های خستگی‌ناپذیر امدادگران و داوطلبان هلال احمر، تأکیدی دوباره بر این حقیقت است که دفاع از جان انسان‌ها، مرزی نمی‌شناسد و باید همواره مورد احترام، حمایت و پاسداری قرار گیرد.

سیدرضا نبوی*

انتهای یادداشت/