میراثی که نان می‌آورد؛ صنایع‌دستی، شغل مستقیم ۶۲۰ هزار نفر در ایران

سرپرست معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی از اشتغال مستقیم حدود ۶۲۰ هزار نفر در این حوزه خبر داد و همدان را به دلیل برخورداری از ظرفیت‌های گسترده و دو شهر جهانی، در جمع استان‌های پیشتاز کشور دانست.

به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از همدان؛ بهروز ندایی در سومین آیین نکوداشت پیشکسوتان صنایع‌دستی استان همدان با اشاره به جایگاه فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی این حوزه اظهار کرد: صنایع‌دستی در ایران تنها یک فعالیت تولیدی یا اقتصادی نیست، بلکه بخشی از هویت تاریخی و تمدنی کشور محسوب می‌شود و حمایت از آن، به معنای حفاظت از میراث فرهنگی و تأمین آینده شغلی هزاران هنرمند و تولیدکننده است.

وی با بیان اینکه حدود ۶۲۰ هزار نفر در سراسر کشور به صورت مستقیم در بخش صنایع‌دستی فعالیت می‌کنند، افزود: این آمار نشان‌دهنده گستردگی و نقش قابل توجه صنایع‌دستی در ساختار اشتغال کشور است. این حوزه علاوه بر ایجاد فرصت‌های شغلی، زمینه بهره‌گیری از ظرفیت‌های بومی، مهارت‌های سنتی و توان هنری مردم مناطق مختلف را فراهم کرده است.

سرپرست معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ادامه داد: ویژگی مهم استان همدان آن است که صنایع‌دستی برای شمار زیادی از فعالان این استان، یک شغل فرعی و مکمل نیست، بلکه منبع اصلی درآمد و پایه معیشت خانوارها به شمار می‌رود. همین موضوع جایگاه همدان را در میان استان‌های فعال کشور برجسته کرده است.

ندایی گفت: در بسیاری از استان‌ها، فعالیت‌های صنایع‌دستی در کنار دیگر مشاغل انجام می‌شود و سهم آن در درآمد خانوار محدود است، اما در همدان این بخش با زندگی اقتصادی و اجتماعی مردم پیوند عمیقی دارد. بخش قابل توجهی از هنرمندان این استان، تمام توان و زمان خود را صرف تولید آثار دستی می‌کنند و درآمد اصلی آنان از همین مسیر تأمین می‌شود.

وی با اشاره به جایگاه همدان در میان استان‌های کشور بیان کرد: این استان از نظر تعداد شاغلان و فعالان حوزه صنایع‌دستی در جمع سه یا چهار استان برتر ایران قرار دارد. پیشینه تاریخی، تنوع رشته‌های بومی، حضور استادکاران باتجربه و انتقال مهارت از نسلی به نسل دیگر، ظرفیت کم‌نظیری برای توسعه این بخش ایجاد کرده است.

همدان با برخورداری از شهر جهانی سفال لالجین و شهر جهانی مبل منبت ملایر، یکی از استان‌های شناخته‌شده در عرصه صنایع‌دستی ایران و جهان است. این دو عنوان جهانی علاوه بر ارزش فرهنگی، ظرفیت مهمی برای معرفی محصولات بومی، توسعه گردشگری، جذب سرمایه‌گذار و گسترش بازارهای داخلی و خارجی ایجاد کرده‌اند.

سرپرست معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با تأکید بر لزوم استفاده از این ظرفیت‌ها افزود: عناوین جهانی زمانی می‌توانند به رونق اقتصادی منجر شوند که در کنار آن‌ها، زیرساخت‌های تولید، آموزش، بسته‌بندی، بازاریابی، گردشگری و صادرات نیز تقویت شود. ثبت جهانی نباید تنها به یک عنوان افتخاری محدود بماند، بلکه باید آثار آن در زندگی هنرمندان و وضعیت بازار فروش مشاهده شود.

وی با اشاره به برنامه هفتم توسعه اظهار کرد: توجه قانون‌گذار به صنایع‌دستی در اسناد بالادستی، یکی از نکات امیدبخش برای آینده این حوزه است. در فصل هجدهم برنامه هفتم توسعه، دو ماده به حمایت از تولیدکنندگان صنایع‌دستی و تقویت صادرات شرکت‌ها و مجموعه‌های فعال اختصاص یافته است.

ندایی اضافه کرد: قرار گرفتن این موضوعات در برنامه توسعه نشان می‌دهد نگاه به صنایع‌دستی از سطح اقدامات مناسبتی و نمادین فراتر رفته و این حوزه به عنوان بخشی از اقتصاد مولد، هویت‌ساز و ارزآور کشور مورد توجه قرار گرفته است. اجرای کامل این احکام می‌تواند مسیر فعالیت تولیدکنندگان و صادرکنندگان را هموارتر کند.

وی خاطرنشان کرد: حمایت قانونی زمانی نتیجه‌بخش خواهد بود که احکام پیش‌بینی‌شده به برنامه‌های اجرایی مشخص تبدیل شود. هنرمندان صنایع‌دستی برای ادامه فعالیت به دسترسی مناسب به مواد اولیه، سرمایه در گردش، بیمه، بازار فروش، آموزش‌های تخصصی و پشتیبانی در حوزه صادرات نیاز دارند.

سرپرست معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با اشاره به وضعیت همدان گفت: صنایع‌دستی در شهرستان‌ها و روستاهای مختلف استان در حال تثبیت جایگاه خود است و این روند نشان می‌دهد همدان آمادگی تبدیل شدن به یکی از قطب‌های مهم این حوزه در کشور را دارد.

وی ادامه داد: چندین اثر و ظرفیت صنایع‌دستی استان همدان نیز در مسیر نامزدی برای ثبت جهانی قرار گرفته است. تحقق این موضوع می‌تواند جایگاه ملی و بین‌المللی استان را تقویت کرده و زمینه معرفی گسترده‌تر هنرها و مهارت‌های بومی همدان را فراهم کند.

ندایی ثبت جهانی ظرفیت‌های بومی را یکی از ابزارهای مهم توسعه بازار دانست و گفت: هر اندازه داشته‌های هنری و سنتی استان‌ها در سطح جهانی بهتر معرفی شود، امکان افزایش صادرات، جذب گردشگر، گسترش بازار فروش و رونق اقتصادی نیز بیشتر خواهد شد.

وی بر ضرورت همکاری دستگاه‌های مختلف برای حمایت از فعالان این حوزه تأکید کرد و افزود: توسعه صنایع‌دستی تنها بر عهده یک دستگاه نیست و نیازمند مشارکت مجموعه‌های اجرایی، نهادهای مالی، بخش خصوصی، مراکز فرهنگی، شهرداری‌ها و تشکل‌های تخصصی است.

به گفته وی، اگر قرار باشد صنایع‌دستی به جایگاه واقعی خود برسد، باید موانع تولید، فروش و صادرات با همکاری مشترک برطرف شود. هنرمند نباید تمام مراحل تأمین مواد اولیه، تولید، تبلیغات، بسته‌بندی، فروش و صادرات را به تنهایی بر عهده بگیرد، بلکه لازم است زنجیره‌ای منسجم برای حمایت از او شکل بگیرد.

سرپرست معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی از آغاز پرداخت تسهیلات به فعالان این بخش در ۶ شهرستان استان همدان خبر داد و گفت: طی دو ماه گذشته، روند پرداخت تسهیلات به هنرمندان آغاز شده و این حمایت‌ها به صورت انفرادی و در قالب طرح‌های گروهی در اختیار متقاضیان قرار می‌گیرد.

ندایی افزود: این تسهیلات می‌تواند برای تأمین مواد اولیه، توسعه کارگاه‌ها، خرید تجهیزات، افزایش ظرفیت تولید و تقویت بازار فروش مورد استفاده قرار گیرد. با این حال، حمایت مالی باید با آموزش، بازارسازی، توسعه صادرات و تقویت زیرساخت‌ها همراه باشد تا به ماندگاری شاغلان و پایداری واحدهای تولیدی منجر شود.

وی ادامه داد: حمایت هدفمند از هنرمندان می‌تواند زمینه ورود نیروهای جدید به این عرصه را فراهم کند و صنایع‌دستی را به یکی از پیشران‌های توسعه محلی و منطقه‌ای تبدیل سازد. ایجاد فرصت‌های شغلی در شهرهای کوچک و روستاها، از مهاجرت نیروهای توانمند جلوگیری کرده و اقتصاد مناطق محلی را تقویت می‌کند.

سرپرست معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با دعوت از جوانان برای ورود به این حوزه گفت: صنایع‌دستی تنها یادگاری از گذشته نیست، بلکه ظرفیتی زنده و آینده‌دار برای اشتغال، خلاقیت و کارآفرینی محسوب می‌شود. نسل جوان می‌تواند با فراگیری مهارت‌های سنتی و استفاده از دانش و فناوری‌های جدید، مسیر تازه‌ای برای توسعه این هنرها ایجاد کند.

وی افزود: حضور جوانان در کنار پیشکسوتان و استادکاران، امکان انتقال تجربه و استمرار مهارت‌های اصیل را فراهم می‌کند. جوانان می‌توانند ضمن حفظ ریشه‌های سنتی، طراحی محصولات را متناسب با نیازهای بازار روز تغییر دهند و با استفاده از ابزارهای نوین فروش، محصولات را به مشتریان بیشتری معرفی کنند.

ندایی استفاده از شیوه‌های جدید بازاریابی، فروش اینترنتی، طراحی کاربردی و بسته‌بندی حرفه‌ای را از ضرورت‌های صنایع‌دستی امروز دانست و گفت: حفظ اصالت به معنای دور ماندن از نوآوری نیست. هنرمندان می‌توانند در کنار صیانت از هویت آثار، محصولات را با سلیقه و نیاز مصرف‌کنندگان داخلی و خارجی هماهنگ کنند.

وی با اشاره به فرارسیدن هفته صنایع‌دستی اظهار کرد: این مناسبت باید فرصتی برای بررسی مسائل واقعی تولیدکنندگان باشد و تنها به برگزاری مراسم نمادین محدود نشود. مشکلات بیمه، تأمین مواد اولیه، بازار فروش، صادرات و زیرساخت‌های گردشگری باید در چنین مناسبت‌هایی به صورت جدی بررسی شود.

سرپرست معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، ارتباط میان گردشگری و صنایع‌دستی را مهم دانست و گفت: این دو حوزه مکمل یکدیگر هستند. افزایش ورود گردشگران به شهرها و روستاهای دارای ظرفیت هنری، به معرفی و فروش بیشتر محصولات کمک می‌کند و خرید صنایع‌دستی نیز تجربه سفر را برای گردشگران ماندگارتر می‌سازد.

ندایی تصریح کرد: تقویت زیرساخت‌های گردشگری، ایجاد بازارچه‌های دائمی، سامان‌دهی محل‌های عرضه و معرفی کارگاه‌های تولیدی می‌تواند به رونق فروش محصولات منجر شود. گردشگر باید بتواند به آسانی به آثار اصیل و باکیفیت دسترسی داشته باشد و با شیوه تولید آن‌ها آشنا شود.

وی صنایع‌دستی را میراث زنده و هویت ماندگار ایران توصیف کرد و افزود: این هنر صنعت، علاوه بر ارزش‌های فرهنگی و تاریخی، سهم مهمی در اقتصاد و ارزآوری کشور دارد و در صورت برنامه‌ریزی منسجم می‌تواند در افزایش صادرات غیرنفتی و تقویت اشتغال پایدار نقش‌آفرین باشد.

سرپرست معاونت صنایع‌دستی وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خاطرنشان کرد: صیانت از این حوزه در حقیقت حفاظت از هویت ملی، حافظه تاریخی و سرمایه فرهنگی کشور است. هرگونه سرمایه‌گذاری در صنایع‌دستی، سرمایه‌گذاری هم‌زمان برای آینده فرهنگ و اقتصاد ایران محسوب می‌شود.

وی تأکید کرد: پیشکسوتان و استادکاران از سرمایه‌های اصلی صنایع‌دستی هستند و دانش آنان باید ثبت و به نسل‌های آینده منتقل شود. اگر انتقال تجربه میان نسل‌ها متوقف شود، بخشی از مهارت‌ها و شیوه‌های تولید سنتی در معرض فراموشی قرار خواهد گرفت.

در پایان سومین آیین نکوداشت پیشکسوتان صنایع‌دستی استان همدان، از جمعی از برگزیدگان، پیشکسوتان و فعالان این حوزه تجلیل شد؛ هنرمندانی که با سال‌ها تلاش، نقشی مهم در حفظ رشته‌های بومی، انتقال مهارت‌ها و معرفی ظرفیت‌های فرهنگی استان داشته‌اند.

خبرنگار: نازنین مولائی‌منظر
انتهای پیام/

کد مطلب: 1308964

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha