به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از زنجان؛ اگر بخواهیم از گوشه‌ای از استان زنجان سخن بگوییم که در آن تاریخ با قدمت هزاران سال، با جادوی طبیعت و رنگ‌های آسمانی گره خورده است، بی‌شک باید از «ماهنشان» نام برد. این شهرستان که در ۱۱۳ کیلومتری غرب مرکز استان قرار گرفته، تنها یک منطقه جغرافیایی نیست؛ بلکه موزاییکی از میراث آریایی‌ها، کوه‌های رنگین‌کمانی و دریاچه‌های افسانه‌ای است که هر قدم برداشتن در آن، سفری به دل تاریخ و اعماق طبیعت است.

ماهنشان با پیشینه‌ای بالغ بر ۴۰۰۰ سال، یکی از سکونتگاه‌های کهن تمدن‌های بشری است. گویی با مهاجرت آریایی‌ها به این پهنه، روح حیات و تمدن در این خاک دمیده شد. این اصالت تاریخی، در تار و پود هر کوه و هر بنای باستانی این منطقه جاری است و ماهنشان را به یکی از گرهگاه‌های مهم تمدنی در دوران باستان بدل کرده است.

یکی از شگفت‌انگیزترین تجربیات بصری در سفر به ماهنشان، تماشای کوه‌های «آلاداغ لار» است. این کوه‌ها که در مسیر ارتباطی زنجان به ماهنشان واقع شده‌اند، با پدیده‌ای فراتر از انتظار، چشم هر بیننده‌ای را به خود خیره می‌کنند. این کوه‌ها که به «کوه‌های رنگارنگ» شهرت یافته‌اند، با طیف‌های متنوعی از زرد، قرمز، سبز، نارنجی و قهوه‌ای، گویی رنگین‌کمانی را بر روی پهنه زمین نقش زده‌اند.

اما راز این زیبایی در چیست؟ این پدیده خیره‌کننده، بازگشت به ۱۵ میلیون سال پیش است. وجود رسوبات متنوع در دل خاک کوه‌های آلاداغ لار و واکنش‌های شیمیایی میان این رسوبات با اکسیژن و گازهای موجود در هوا، باعث شده است تا هر بخش از این کوه‌ها، رنگی منحصربه‌فرد به خود بگیرد. این ترکیب شیمیایی-طبیعی، جاده زنجان به ماهنشان را به یکی از زیباترین مسیرهای گردشگری ایران تبدیل کرده است.

در مسیر سفر به ماهنشان، در فاصله ۱۵۲ کیلومتری از زنجان و در نزدیکی دهستان «اوریاد»، با چشم‌اندازی آرامش‌بخش روبرو می‌شوید: «دریاچه پری». این دریاچه که تنها دریاچه استان زنجان به شمار می‌آید، فراتر از یک تالاب ساده، نمادی از زیبایی‌های بکر و دست‌نخورده منطقه است. تلاقی آبیِ درخشان دریاچه با مناظر طبیعی اطراف، آن را به یکی از اصلی‌ترین مقاصد گردشگری استان و ماهنشان بدل کرده است که هر گردشگری را به تماشای شکوه طبیعت فرا می‌خواند.

در فاصله ۱۲۰ کیلومتری از زنجان، پدیده‌ای وجود دارد که میان علم و افسانه مرزی باریک ترسیم می‌کند: «دودکش جن». این جاذبه که در ۲۰ کیلومتری ماهنشان واقع شده، با شکل ظاهری عجیب و هیجان‌انگیز خود، یکی از مکنونات تأمل‌برانگیز استان زنجان و حتی ایران است. اگرچه نام‌گذاری این منطقه بر پایه دلیل علمی خاصی نیست و بیشتر از باورهای قدیمی مردم بومی و شکل مرموز آن نشأت گرفته، اما حضور در کنار این پدیده طبیعی، تجربه‌ای متفاوت از هیجان و حیرت را برای بازدیدکنندگان رقم می‌زند.

اما اگر بخواهیم به ریشه‌های دفاعی و استراتژیک این منطقه بازگردیم، باید به «قلعه بهستان» یا «کهن‌دژ» سفر کنیم. این قلعه باستانی که در نزدیکی رودخانه قزل‌اوزن و روستای بهستان بنا شده، از مهم‌ترین آثار تاریخی استان زنجان است.

قدمت این قلعه به دوران باشکوه هخامنشیان بازمی‌گردد، هرچند برخی منابع آن را به قرن پنجم هجری قمری نیز نسبت می‌دهند. معماری چندطبقه این دژ، نشان از هوشمندی سازندگان آن دارد؛ به‌طوری که طبقات بالایی برای مقاصد دفاعی و دیده‌بانی و طبقات زیرین برای ذخیره آذوقه و تأمین نیازهای زیستی استفاده می‌شد. این قلعه که از خاک سخت و کوه ساخته شده، امروزه در برابر چالش‌های سختی قرار دارد. فرسایش طبیعی، تندبادها و نزدیکی به مسیر رودخانه قزل‌اوزن، تهدیدی جدی برای بقای این میراث کهن محسوب می‌شود و نیاز به توجه ویژه را برای حفاظت از این گنجینه تاریخی بازمی‌گرداند.

ماهنشان، با تمام شکوه تاریخی و تنوع طبیعی خود، تنها یک مقصد گردشگری نیست؛ بلکه موزه‌ای زنده است که انتظار می‌رود با توجه بیشتر، جهانیان را به تماشای خود دعوت کند.

خبرنگار: علی صالحی

انتهای پیام./