بسمالله الرحمن الرحیم
هفته دفاع مقدس، فرصتی برای بازخوانی یکی از مهمترین مقاطع تاریخ معاصر ایران و یادآوری ایستادگی ملتی است که در برابر یک تجاوز نظامی، از تمامیت ارضی، استقلال و منافع ملی کشور خود دفاع کرد.
دفاع مقدس صرفاً یک رویداد تاریخی مربوط به یک نسل نیست؛ بلکه بخشی از حافظه سیاسی و اجتماعی ملت ایران است که شناخت دقیق آن میتواند برای نسلهای آینده، بهویژه نسل جوان و دانشجو، اهمیت فراوانی داشته باشد. فهم این دوره تاریخی به ما کمک میکند تحولات منطقهای، مفهوم امنیت ملی، استقلال سیاسی، نقش مردم در تحولات کشور و پیامدهای مداخلات خارجی را واقعبینانهتر تحلیل کنیم.
از منظر سیاسی، یکی از مهمترین درسهای دفاع مقدس، اهمیت برخورداری یک کشور از قدرت ملی، انسجام اجتماعی و توان تصمیمگیری مستقل است. تجربه جنگ تحمیلی نشان داد که امنیت و استقلال سیاسی، موضوعاتی صرفاً نظری نیستند؛ بلکه مستقیماً با توانایی یک ملت برای دفاع از منافع و تصمیمگیری درباره آینده خود ارتباط دارند.
جامعه دانشگاهی نیز در این میان مسئولیتی مهم بر عهده دارد. دانشگاه نباید صرفاً محل انتقال محفوظات تاریخی باشد؛ بلکه باید بستری برای مطالعه، نقد، تحلیل و فهم علمی تجربههای تاریخی کشور فراهم کند. نسل دانشجو باید بتواند دفاع مقدس را از زوایای مختلف سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، حقوقی، نظامی و بینالمللی بررسی کند و میان واقعیتهای تاریخی و روایتهای احساسی یا غیرمستند تمایز قائل شود.
برای نسلهای آینده، انتقال صحیح تجربه دفاع مقدس به معنای بازتولید صرف خاطرات گذشته نیست؛ بلکه به معنای تبدیل تجربه تاریخی به دانش، آگاهی و قدرت تحلیل است. جامعهای که تاریخ خود را دقیق بشناسد، بهتر میتواند درباره مسائل امروز و آینده تصمیمگیری کند.
همچنین یاد و نام شهدای دفاع مقدس، یادآور نقش انسانهایی است که در یکی از حساسترین مقاطع تاریخ کشور، مسئولیت اجتماعی و ملی خود را بر اساس باورهای خود پذیرفتند. پاسداشت آنان زمانی عمیقتر خواهد بود که در کنار گرامیداشت نام و خاطرهشان، آرمانهایی همچون استقلال، حفظ منافع ملی، مسئولیتپذیری اجتماعی و دفاع از تمامیت ارضی کشور نیز بهدرستی تبیین شود.
هفته دفاع مقدس باید فرصتی برای گفتوگوی نسلها، بازخوانی مستند تاریخ و تقویت هویت ملی باشد؛ فرصتی که دانشگاهها و تشکلهای دانشجویی میتوانند در آن نقش مؤثری ایفا کنند.
فرارسیدن هفته دفاع مقدس را به ملت شریف ایران، خانوادههای معظم شهدا و ایثارگران، استادان، دانشجویان و عموم جامعه دانشگاهی تبریک عرض میکنم و یاد و خاطره شهدای والامقام دفاع مقدس را گرامی میدارم.
امید است نسل جوان امروز با شناخت دقیق و علمی از گذشته، بتواند در ساختن آیندهای مقتدر، مستقل و پیشرفته برای ایران اسلامی نقشآفرینی کند.
احمدرضا براتی
قائممقام اتحادیه مجمع اسلامی دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی
دبیر واحد سیاسی و اجتماعی اتحادیه مجمع اسلامی دانشجویان
نظر شما