آلا توحیدی، استراتژیست و مدرس رسانه، در گفتوگو با خبرنگار ایسکانیوز درباره چالش بازگشت نوجوانان و جوانان از زیست پررنگ در شبکههای اجتماعی به فضای حضوری آموزش اظهار کرد: این مسئله در حال حاضر به یکی از دغدغههای خانوادهها و محیطهای آموزشی تبدیل شده است، اما نباید با آن به شکل یک فاجعه برخورد کرد.
وی با اشاره به تغییر الگوی مصرف رسانهای نوجوانان و جوانان در ماههای گذشته افزود: در هفت ماه گذشته، بسیاری از نوجوانان و دانشجویان به ریتم تند و پاداشهای سریع فضای مجازی، مانند پست و استوری، عادت کردهاند و اکنون با نوعی عدم تطابق مواجه هستیم؛ به این معنا که ذهن دانشآموز و دانشجو همچنان با سرعت شبکههای اجتماعی تنظیم شده و کلاس درس ممکن است برای او کند و حتی کسلکننده به نظر برسد.
توحیدی ادامه داد: برای اینکه این انتقال آسیبزا نباشد و تنشهای معمول میان خانه، مدرسه و دانشگاه شکل نگیرد، باید یک تقسیم کار منطقی میان دانشآموز و دانشجو، خانواده و محیط آموزشی وجود داشته باشد.
این مدرس رسانه با تأکید بر نقش خود دانشآموزان و دانشجویان در مدیریت این شرایط گفت: اولین اقدام این است که بچهها خودشان را بابت حواسپرتی ناشی از فضای مجازی سرزنش نکنند؛ چراکه ذهن آنها نیاز دارد دوباره تنظیم و کالیبره شود.
وی افزود: نمیتوان انتظار داشت دانشآموزی که به ریتم سریع شبکههای اجتماعی عادت کرده، بلافاصله بتواند یک ساعت بدون وقفه درس بخواند. بهتر است بازههای مطالعه کوتاهتر باشد؛ برای مثال فرد ۱۵ تا ۲۰ دقیقه مطالعه کند و پنج دقیقه استراحت داشته باشد و سپس بهتدریج این زمان را افزایش دهد.
توحیدی با بیان اینکه نباید گوشی را دشمن تلقی کرد، تصریح کرد: میتوان بخشی از فرایند یادگیری را به فضای مجازی منتقل کرد. برای نمونه، دانشآموزی که تاریخ میخواند، به جای اسکرول بیهدف میتواند درباره یک واقعه تاریخی در شبکههای اجتماعی تحلیل بخواند یا ویدئو ببیند. در این صورت، لذت جستوجو در فضای مجازی به فرایند یادگیری متصل میشود.
تنظیم خواب؛ نخستین گام برای بازگشت تمرکز
وی همچنین تنظیم خواب را یکی از اقدامات مهم برای کاهش حواسپرتی دانست و گفت: توصیه میشود دانشآموزان و دانشجویان دستکم یک ساعت پیش از خواب و همچنین پس از بیدار شدن، سراغ گوشی نروند. همین تغییر ساده میتواند به تنظیم خواب و کاهش تدریجی حواسپرتی کمک کند.

معلم نباید خود را رقیب گوشی بداند
این استراتژیست رسانه درباره وظیفه معلمان و استادان نیز اظهار کرد: معلم نباید تصور کند که با گوشی دانشآموز یا دانشجو وارد رقابت شده است. کلاس باید از حالت یکطرفه و سخنرانیمحور خارج شود و ریتم آن تغییر کند.
توحیدی ادامه داد: بر اساس هنر معلم یا استاد، میتوان هر ۱۰ تا ۱۵ دقیقه یک تغییر در فضای کلاس ایجاد کرد؛ یک سؤال مطرح شود، یک کلیپ کوتاه پخش شود یا یک فعالیت گروهی کوچک شکل بگیرد. این تغییر ریتم کمک میکند ذهنی که به سرعت شبکههای اجتماعی عادت کرده، کمتر احساس خستگی کند.
وی تأکید کرد: از طرف دیگر، باید اجازه داد گوشی در کلاس، در چارچوب مشخص، بخشی از ابزار تحقیق و یادگیری باشد. وقتی دانشآموز احساس کند گوشی در کلاس مجاز و مفید است، گارد او نسبت به سیستم آموزشی کاهش پیدا میکند و همراهی بیشتری شکل میگیرد.
این مدرس رسانه درباره نقش خانوادهها نیز گفت: خانوادهها در شرایط فعلی باید بیشتر نقش حمایتی داشته باشند تا نظارتی. یکی از بزرگترین اشتباهات والدین این است که تبدیل به پلیس فضای مجازی فرزندان خود شوند؛ چراکه چنین رویکردی میتواند باعث دروغگویی فرزندان و افزایش تنش در خانه شود.
وی پیشنهاد کرد: خانوادهها به جای محدودیت صرف، یک قرارداد خانوادگی درباره استفاده از گوشی داشته باشند؛ برای مثال توافق شود از ساعت ۹ شب تا صبح، همه اعضای خانواده گوشیهای خود را در یک محل مشخص قرار دهند.
توحیدی تأکید کرد: نکته مهم این است که پدر و مادر نیز باید به این قانون پایبند باشند. وقتی والدین خودشان قانون را رعایت کنند، فرزند نیز کمتر احساس میکند که با یک قانون تحمیلی و ظالمانه مواجه است.
به جای کنترل محتوا، درباره آن گفتوگو کنیم
وی با تأکید بر اهمیت گفتوگوی خانواده با نوجوانان و جوانان گفت: به جای اینکه والدین دائماً بگویند گوشی را کنار بگذار، بهتر است درباره محتوایی که فرزندشان میبیند با او صحبت کنند؛ اینکه امروز در فضای مجازی چه چیزی دیدهای، چه چیزی برایت جالب بوده و چه محتوایی توجهت را جلب کرده است.
این استراتژیست رسانه افزود: وقتی خانواده درباره دنیای مورد علاقه فرزندش با او صحبت میکند، ارتباط عاطفی میان آنها حفظ میشود و در موقعیتهای بحرانی نیز احتمال اینکه فرزند حرف والدین را بپذیرد، بیشتر خواهد بود.
بازگشت تمرکز یکشبه اتفاق نمیافتد
توحیدی در جمعبندی گفت: در نهایت، همه چیز به صبر خانواده، محیط آموزشی و خود دانشآموز و دانشجو برمیگردد. نباید انتظار داشته باشیم ذهن دیجیتالی دانشآموز و دانشجو یکشبه تغییر کند و به همان ذهن متمرکز کلاسیک مورد انتظار در محیط آموزشی تبدیل شود.
وی خاطرنشان کرد: این یک فرایند تدریجی است و اگر با آرامش و همکاری میان خانه، مدرسه، دانشگاه و خود دانشآموز و دانشجو پیش برود، نهتنها به درس لطمهای وارد نمیشود، بلکه مهارت مدیریت رسانه نیز بهتدریج در نسل جوان شکل خواهد گرفت.
خبرنگار: آروشا آژیراک
انتهای خبر/
نظر شما