به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از همدان؛ برای بیماری مانند سرطان، مسیر درمان تنها به دارو و تجهیزات پزشکی محدود نمی‌شود؛ هزینه‌های رفت‌وآمد، جلسات متعدد درمان، کاهش توان کاری بیمار و فشار اقتصادی بر خانواده، بخش دیگری از بار این بیماری است که گاهی کمتر دیده می‌شود. از همین منظر، رایگان شدن خدمات رادیوتراپی برای بیماران سرطانی در همدان را باید فراتر از یک اقدام بیمه‌ای دانست؛ اقدامی که مستقیماً با عدالت درمانی و کاهش فشار مالی خانواده‌ها ارتباط دارد.

بر اساس تفاهم‌نامه میان بیمه سلامت همدان و مرکز رادیوتراپی مهدیه، ۷۸ درصد هزینه رادیوتراپی بیماران سخت‌درمان و سرطانی از محل صندوق حمایت از بیماران خاص و سخت‌درمان پرداخت می‌شود و ۲۲ درصد باقی‌مانده نیز از سوی این مرکز به بیماران تخفیف داده می‌شود. نتیجه این فرآیند، حذف پرداخت مستقیم بیمار برای دریافت این خدمت در این مرکز است؛ موضوعی که می‌تواند برای خانواده‌هایی که همزمان با نگرانی درمان، دغدغه هزینه دارند، اهمیت زیادی داشته باشد.

سرطان از جمله بیماری‌هایی است که هزینه‌های آن معمولاً فقط در مرحله درمان پزشکی خلاصه نمی‌شود. طولانی بودن دوره درمان، نیاز به مراجعات مکرر و گاهی کاهش توان اقتصادی فرد بیمار یا اعضای خانواده، این بیماری را به یک مسئله اجتماعی نیز تبدیل می‌کند. بنابراین سیاست‌های حمایتی در حوزه بیمه‌ای، علاوه بر کاهش هزینه، می‌تواند به افزایش احتمال ادامه منظم درمان و کاهش وقفه‌های ناشی از مشکلات مالی کمک کند.

با وجود این، توسعه خدمات درمانی سرطان تنها با پوشش هزینه‌ها کامل نمی‌شود. تشخیص زودهنگام، دسترسی عادلانه به خدمات تخصصی، توسعه مراقبت‌های حمایتی و تقویت نظام ارجاع، بخش‌هایی از زنجیره‌ای هستند که کیفیت مدیریت بیماری را تعیین می‌کنند. هرچه تشخیص در مراحل اولیه انجام شود، فشار درمانی و اقتصادی بر بیمار و نظام سلامت نیز کاهش پیدا می‌کند.

همدان در سال‌های اخیر تلاش کرده بخشی از مسیر توسعه سلامت خود را به سمت تقویت خدمات تخصصی و کاهش نیاز بیماران به مراجعه خارج از استان هدایت کند. وجود مراکز درمانی تخصصی، ظرفیت دانشگاه علوم پزشکی و توسعه تجهیزات پزشکی، فرصت‌هایی ایجاد کرده است تا بیماران استان خدمات بیشتری را در داخل دریافت کنند. این موضوع علاوه بر کاهش هزینه خانوار، از خروج منابع مالی درمانی از استان نیز جلوگیری می‌کند.

اما عدالت درمانی تنها به مرکز استان محدود نمی‌شود. یکی از چالش‌های مهم در استان‌هایی مانند همدان، فاصله دسترسی میان شهرهای بزرگ و مناطق کوچک‌تر است. بیماری که از شهرستان‌هایی مانند کبودرآهنگ، اسدآباد، نهاوند یا رزن برای درمان‌های دوره‌ای به همدان مراجعه می‌کند، علاوه بر هزینه درمان با هزینه‌های جانبی سفر نیز مواجه است. بنابراین توسعه خدمات سلامت در شهرستان‌ها و تقویت نظام ارجاع، بخش مهمی از مسیر آینده خواهد بود.

در همین چارچوب، اجرای آزمایشی پزشک خانواده و نظام ارجاع در اسدآباد و کبودرآهنگ اهمیت پیدا می‌کند. در این طرح، ۵۳ هزار و ۹۲۹ نفر در اسدآباد به ۳۹ پزشک خانواده و ۹۷ هزار و ۵۸ نفر در کبودرآهنگ به ۳۵ پزشک خانواده منتسب شده‌اند. هدف اصلی چنین برنامه‌هایی، انتقال نگاه نظام سلامت از درمان‌محوری صرف به سمت پیشگیری، شناسایی زودهنگام بیماری‌ها و مدیریت بهتر منابع است.

پزشک خانواده در بسیاری از نظام‌های سلامت دنیا نقش دروازه ورود به خدمات درمانی را دارد؛ یعنی بیمار ابتدا از طریق پزشک خود ارزیابی می‌شود و در صورت نیاز به خدمات تخصصی ارجاع داده می‌شود. این مدل می‌تواند از مراجعه‌های غیرضروری، سردرگمی بیماران و هزینه‌های اضافی جلوگیری کند، البته به شرط آنکه زیرساخت‌های لازم، تعداد کافی پزشک، دسترسی مناسب و ارتباط موثر میان سطوح مختلف درمان فراهم باشد.

تجربه همدان در حوزه سرطان و پزشک خانواده نشان می‌دهد آینده سلامت استان نیازمند ترکیب دو رویکرد است؛ نخست حمایت از بیمارانی که با بیماری‌های سخت و پرهزینه مواجه هستند و دوم پیشگیری از افزایش بار بیماری‌ها. هیچ نظام سلامت پایداری تنها با افزایش ظرفیت درمانی موفق نمی‌شود؛ بلکه باید بتواند بیماری را زودتر شناسایی و هزینه‌های سنگین آینده را کاهش دهد.

از سوی دیگر، گسترش خدمات بیمه‌ای نیازمند توجه به پایداری منابع نیز هست. حمایت از بیماران خاص و سخت‌درمان، اقدامی ضروری است، اما برای استمرار آن باید میان منابع مالی، رشد هزینه‌های درمان و افزایش نیازهای جمعیتی توازن ایجاد شود. برنامه‌ریزی بلندمدت در حوزه سلامت بدون توجه به اقتصاد درمان امکان‌پذیر نیست.

همدان با توجه به ظرفیت‌های علمی، دانشگاهی و درمانی خود می‌تواند نقش مهم‌تری در غرب کشور در حوزه سلامت ایفا کند. اما رسیدن به این جایگاه نیازمند آن است که خدمات تخصصی، پوشش بیمه‌ای، پیشگیری و دسترسی عادلانه در کنار هم توسعه پیدا کنند.

در افق پنج تا ۱۰ سال آینده، موفقیت نظام سلامت همدان نه فقط با تعداد بیمارستان‌ها و تجهیزات پزشکی، بلکه با میزان کاهش رنج بیماران، دسترسی برابر مردم شهرستان‌ها، تشخیص زودهنگام بیماری‌ها و کاهش هزینه‌های خانوار سنجیده خواهد شد. رایگان شدن رادیوتراپی برای بیماران سرطانی یک گام مهم است، اما مسیر اصلی زمانی کامل می‌شود که هیچ بیماری به دلیل فاصله، هزینه یا نبود دسترسی مناسب، از دریافت درمان به‌موقع بازنماند.

خبرنگار: نازنین مولائی‌منظر

انتهای پیام./