به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از کرمان؛ کشت گیاه دارویی گلرنگ که در برخی مناطق با نام گل خشت شناخته می‌شود، طی سال‌های اخیر در استان کرمان رونق بیشتری گرفته و به دلیل سازگاری با اقلیم خشک، نیاز آبی پایین، ارزش اقتصادی مناسب و امکان فرآوری، به عنوان یکی از گزینه‌های جدی برای جایگزینی کشت‌های پرآب‌بر مورد توجه کشاورزان و متولیان بخش کشاورزی قرار گرفته است.

کرمان از استان‌هایی است که بخش مهمی از اقتصاد روستایی آن بر پایه کشاورزی شکل گرفته، اما محدودیت منابع آب، کاهش بارندگی و هزینه‌های بالای تولید، ضرورت حرکت به سمت کشت‌های کم‌مصرف و پربازده را جدی‌تر کرده است. در چنین شرایطی، گلرنگ می‌تواند بخشی از پاسخ به نیاز امروز کشاورزی استان باشد؛ گیاهی که هم در زمین‌های گرم و خشک قابلیت رشد دارد و هم در بازار مصرف، جایگاه قابل توجهی پیدا کرده است.

گلرنگ از گیاهان بومی و دارویی شناخته‌شده در ایران است و به دلیل کاربردهای متنوع، تنها یک محصول کشاورزی ساده محسوب نمی‌شود. گل خشک این گیاه در صنایع غذایی به عنوان رنگ خوراکی و جایگزین اقتصادی‌تر زعفران در برخی مصارف استفاده می‌شود و در رستوران‌ها، نانوایی‌ها و تولید برخی محصولات غذایی کاربرد دارد. از سوی دیگر، دانه‌های آن برای روغن‌گیری مصرف می‌شود و روغن گلرنگ به دلیل داشتن اسیدهای چرب مفید، در حوزه خوراکی و دارویی مورد توجه قرار گرفته است.

در منطقه شهداد، برخی کشاورزان طی سال‌های اخیر به صورت آزمایشی وارد کشت این گیاه شده‌اند و با مشاهده عملکرد مناسب، سطح زیر کشت را افزایش داده‌اند. یکی از کشاورزان این منطقه اعلام کرده که ابتدا کشت گلرنگ را در سطح محدود آغاز کرده و امسال آن را به ۱۰ هکتار رسانده است. به گفته او، عملکرد برداشت گل خشک در هر هکتار حدود ۲۰۰ کیلوگرم و برداشت بذر حدود ۲ تن بوده که با توجه به قیمت خرید، کشت این محصول را برای کشاورزان مقرون‌به‌صرفه کرده است.

یکی از ویژگی‌های مهم گلرنگ، اشتغال‌زایی در زمان برداشت است. برداشت گل این گیاه نیاز به نیروی انسانی قابل توجهی دارد و در اوج برداشت یک مزرعه ۱۰ هکتاری، روزانه حدود ۱۰۰ نفر مشغول کار شده‌اند. این موضوع برای مناطق روستایی اهمیت زیادی دارد، زیرا کشت یک محصول تنها زمانی اثر اقتصادی کامل دارد که علاوه بر درآمد برای بهره‌بردار، برای نیروی کار محلی نیز فرصت شغلی ایجاد کند.

بر اساس اعلام مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان کرمان، سطح زیر کشت گلرنگ در استان حدود ۳۵ هکتار برآورد می‌شود و بیشترین میزان آن در منطقه شهداد قرار دارد. این گیاه در مناطقی مانند گلباف، ماهان و اخیراً باغین نیز کشت می‌شود و برداشت آن از نیمه خرداد آغاز شده است. در برخی مناطق، نیاز آبی گلرنگ بسیار پایین است؛ به گونه‌ای که در ماهان تنها یک نوبت آبیاری برای آن انجام می‌شود و همین مسئله، آن را به گزینه‌ای مناسب برای جایگزینی محصولات آب‌بر تبدیل کرده است.

از نظر اقتصادی نیز گلرنگ توانسته توجه کشاورزان را جلب کند. امسال هر کیلو گل خشک گلرنگ حدود ۱۸ میلیون ریال خریداری شده و با برداشت حدود ۲۵۰ کیلوگرم گل خشک در هر هکتار، سودآوری مناسبی برای بهره‌برداران ایجاد می‌کند. علاوه بر آن، امکان روغن‌گیری از دانه‌ها، فرآوری محصول و حتی صادرات، ظرفیت اقتصادی این گیاه را افزایش می‌دهد.

در استان کرمان زیرساخت‌هایی برای فرآوری گلرنگ نیز وجود دارد و در شهرک صنعتی ماهان دو واحد فرآوری روغن گلرنگ فعالیت می‌کنند. همچنین برخی مراکز شهری کار روغن‌گیری را انجام می‌دهند. با توسعه این زنجیره، گلرنگ می‌تواند از یک کشت محدود به محصولی اقتصادی و ارزش‌آفرین تبدیل شود.

رونق کشت گلرنگ در کرمان نشان می‌دهد که آینده کشاورزی استان به انتخاب محصولاتی وابسته است که با کمترین مصرف آب، بیشترین ارزش افزوده را ایجاد کنند. اگر حمایت‌های فنی، تأمین بذر اصلاح‌شده، خرید تضمینی یا قراردادی، آموزش کشاورزان و توسعه صنایع تبدیلی ادامه یابد، گلرنگ می‌تواند به یکی از الگوهای موفق کشت در مناطق خشک و نیمه‌خشک کرمان تبدیل شود.

خبرنگار: زهرا اسکندری
انتهای خبر/