بیشترین بحران آب زیرزمینی همدان در آبخوان کبودرآهنگ؛ افت ۴۲ متری طی ۳۷ سال

آبخوان کبودرآهنگ در صدر دشت‌های استان همدان از نظر افت سطح آب زیرزمینی قرار گرفته و بررسی‌های آماری نشان می‌دهد این منطقه با کاهش سالانه بیش از یک متر و افت تجمعی حدود ۴۲ متر در چند دهه گذشته مواجه شده است.

به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از همدان؛ مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای همدان اعلام کرد بر اساس دوره آماری موجود، آبخوان کبودرآهنگ بیشترین میانگین سالانه افت سطح آب زیرزمینی در استان را به خود اختصاص داده و میزان افت سالانه این آبخوان حدود یک متر و ۱۵ سانتی‌متر برآورد شده است.

رضا اخلاص‌مند در نشست بررسی وضعیت منابع آب زیرزمینی استان همدان اظهار کرد: روند سطح آب زیرزمینی در دشت‌های استان طی سال‌های گذشته، به جز برخی دوره‌های کوتاه، عمدتاً روندی نزولی داشته است و میزان این کاهش در آبخوان‌های مختلف با توجه به شرایط طبیعی، میزان برداشت و ویژگی‌های هر منطقه متفاوت است.

وی با اشاره به تفاوت شرایط آبخوان‌های استان افزود: کمترین میانگین سالانه افت سطح آب زیرزمینی مربوط به آبخوان گل‌تپه است که حدود ۱۸ سانتی‌متر ثبت شده است. این اختلاف نشان می‌دهد وضعیت افت منابع زیرزمینی در مناطق مختلف استان یکسان نیست و هر آبخوان باید بر اساس ویژگی‌های اختصاصی خود مورد بررسی قرار گیرد.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای همدان درباره وضعیت بلندمدت آبخوان کبودرآهنگ بیان کرد: این آبخوان از سال ۱۳۶۷ تا ۱۴۰۴، به مدت حدود ۳۷ سال، تحت پایش قرار داشته و در این بازه زمانی حدود ۴۲ متر افت تجمعی سطح آب زیرزمینی در آن ثبت شده است.

اخلاص‌مند تاکید کرد: این میزان کاهش نشان‌دهنده یک روند بلندمدت و عمیق است و شرایط کنونی آبخوان کبودرآهنگ تنها به تغییرات یک یا دو سال اخیر ارتباط ندارد، بلکه حاصل روندی چند دهه‌ای است که در طول زمان شکل گرفته است.

وی یکی از مهم‌ترین پیامدهای کاهش شدید سطح آب زیرزمینی در دشت‌های استان را افزایش خطر فرونشست زمین و شکل‌گیری فروچاله‌ها عنوان کرد و گفت: ادامه کاهش سطح آب زیرزمینی می‌تواند شرایط دشت‌های بحرانی را تشدید کند و آثار جبران‌ناپذیری برای منابع طبیعی و زیرساخت‌های موجود به همراه داشته باشد.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای همدان توضیح داد: زمانی که میزان برداشت از منابع آب زیرزمینی بیشتر از میزان تغذیه طبیعی آبخوان باشد، سطح آب کاهش پیدا می‌کند و در صورت استمرار این وضعیت، ذخیره آب موجود در آبخوان نیز با کسری مواجه خواهد شد.

اخلاص‌مند با اشاره به میزان کسری مخزن آب زیرزمینی استان همدان اظهار کرد: کسری تجمعی مخزن آب زیرزمینی استان حدود ۶ میلیارد مترمکعب است که بیشترین سهم از این میزان مربوط به آبخوان کبودرآهنگ با حدود یک میلیارد و ۹۵۰ میلیون مترمکعب است. پس از آن آبخوان قهاوند با حدود یک میلیارد و ۸۵۲ میلیون مترمکعب بیشترین میزان کسری مخزن را دارد.

وی بیان کرد: میزان افت سطح آب و کسری مخزن در آبخوان‌های مختلف باید با توجه به عوامل متعددی از جمله دوره آماری، وسعت آبخوان، میزان تغذیه، میزان برداشت و ویژگی‌های هیدروژئولوژیکی هر منطقه بررسی شود و مقایسه آبخوان‌ها تنها بر اساس یک شاخص عددی نمی‌تواند تصویر کاملی از شرایط آنها ارائه دهد.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای همدان با اشاره به تاثیر محدود بارندگی‌های مقطعی بر وضعیت منابع زیرزمینی گفت: افزایش بارش در یک سال نمی‌تواند افت چند دهه‌ای آبخوان‌ها را جبران کند، زیرا وضعیت منابع آب زیرزمینی نتیجه یک روند طولانی‌مدت است و جبران کاهش ذخایر به زمان و مدیریت مستمر نیاز دارد.

اخلاص‌مند افزود: شرایط آبخوان کبودرآهنگ به مرحله‌ای رسیده که در برخی مناطق آن دیگر آب زیرزمینی قابل برداشت وجود ندارد و این موضوع بیانگر شدت بحران در این دشت است.

وی خاطرنشان کرد: ادامه روند فعلی برداشت از منابع آب زیرزمینی می‌تواند کاهش بیشتر سطح آب را به دنبال داشته باشد و پیامدهایی مانند فرونشست زمین، ایجاد فروچاله‌ها و کاهش کیفیت آب را افزایش دهد.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای همدان با تاکید بر تجربه چند دهه گذشته اظهار کرد: منابع آب زیرزمینی ظرفیت نامحدودی ندارند و زمانی که برداشت از میزان تغذیه طبیعی آبخوان بیشتر شود، ادامه این روند در نهایت به کاهش ذخایر و از بین رفتن بخشی از منابع قابل برداشت منجر خواهد شد.

اخلاص‌مند بر ضرورت مدیریت برداشت از منابع آب زیرزمینی و توجه به ظرفیت واقعی آبخوان‌ها تاکید کرد و گفت: حفظ ذخایر باقی‌مانده نیازمند مدیریت مصرف، کنترل برداشت‌ها و حرکت به سمت ایجاد تعادل میان میزان برداشت و تغذیه طبیعی منابع زیرزمینی است.

خبرنگار: نازنین مولائی منظر

انتهای خبر/

کد مطلب: 1315932

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha