به گزارش خبرنگار اجتماعی ایسکانیوز، این رسم زمانه ماست که میدان نبرد تنها به تقابلهای نظامی محدود نباشد و دیپلماسی حقوقی خود حکم شاهکلیدی برای پیجستن اهداف و جبران مظالم در سطح بینالمللی را پیدا کند.
وقتی سخن از مستندسازی جنایات علیه زیرساختها و مراکز غیرنظامی به میان میآید، پرسش اصلی این است که چگونه میتوان این مدارک را به احکامی اجرایی تبدیل کرد که متجاوزان را به قیمتی گزاف واداشت تا به حکم غرامت و محکومیت تن دهند. رئیس مرکز وکلای قوه قضائیه، با ما از لایههای پنهان پرونده دادخواهی ایرانیان جنگزده و استراتژی چراغخاموش برای به دام انداختن جنایتکاران در دادگاههای بینالمللی سخن گفته است.
در ادامه گفتوگوی ایسکانیوز با حسن عبدلیانپور، رئیس مرکز وکلای قوه قضائیه را بخوانید:
عبدلیان پور درخصوص اقدامات دستگاه قضایی برای دادخواهی در زمینه حملات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به مراکز غیرنظامی، پالایشگاهها، نیروگاهها و بیمارستانها، گفت: اقدامات ما بسیار گسترده است و برای تشریح کامل آنها زمان زیادی لازم است. اولین و حیاتیترین گام ما، مستندسازی جامع بود؛ زیرا برای طرح یک دعوی قوی و تقدیم یک دادخواست حقوقی مطلوب در مجامع حقوقی، نیازمند مستندات دقیق هستیم. بر همین اساس، تمامی جنایات رخداده در جنگ دوازده روزه، جنگ رمضان و سایر موارد را مستند کردیم.
او با طرح این نکته که این فرآیند با دقت بسیار بالایی انجام شده، اضافه کرد: برای این منظور، نوزده هزار کارشناس در بیش از سی رشته تخصصی به کار گرفته شدند تا تمامی شواهد و آثار جنایات را بهصورت علمی مستند کنند. این مرحله، پیشنیاز اصلی برای طرح یک دعوای حقوقی جامع و تقدیم دادخواستهای موثر است.
توسعه مسیرهای دادخواهی در عرصه داخلی
رئیس مرکز وکلای قوه قضائیه در واکنش به اینکه این مستندات در فضای داخلی چگونه به جریان افتادهاند، اظهار کرد: بر اساس مستندات بهدستآمده، ما هم در حوزههای کیفری و هم حقوقی اقدام کردیم. در بخش کیفری، پروندهها ابتدا بهصورت مقدماتی در دادسراهای استانی تشکیل شده و ادله جمعآوری میگردد و سپس در دادسرای بینالملل تهران مورد رسیدگی قرار میگیرد.
وی با بیان اینکه در حوزه حقوقی نیز اقدامات موثری صورت گرفته، گفت: ما دادخواستهای خود را به شعبه ۵۵ تقدیم کردیم که بسیاری از این پروندهها تاکنون به صدور رای منجر شده است. نکته مهم این است که این احکام عمدتاً به نرخ دلار صادر شدهاند تا خسارات مادی و معنوی بهطور کامل جبران شود. حتی توقیف چهار کشتی در تنگه هرمز نیز بر اساس همین موازین قانونی و به حکم مقام قضایی اجرایی شد.
عبدلیان پور در پاسخ به اینکه در سطح بینالمللی برای جنایات صورتگرفته و موضوع خونخواهی امام شهید چه تدابیری اندیشیده شده، گفت: ما برای اثرگذاری حداکثری، ابتدا سامانهای تحت عنوان «نبرد حقوقی» ایجاد کردیم تا مردم بتوانند به ما وکالت دهند. این سامانه مشابه مدلهای دفاعی کشور مانند جانفدا طراحی شده است تا بتوانیم با تکیه بر وکالتهای مردمی و احراز هویت دیجیتال، دادخواستهای گستردهای را به دادگاهها تقدیم کنیم. تا این لحظه، بیش از سه تا چهار میلیون نفر از مردم از طریق این سامانه به مجموعه تخصصی ما وکالت دادهاند.
رئیس مرکز وکلای قوه قضائیه در واکنش به اینکه آیا این اقدامات در دیوان کیفری بینالمللی (ICC) منجر به فشار حقوقی یا صدور احکام شده است، اظهار کرد: باید واقعبین بود که مسیر دادخواهی در عرصه بینالملل زمانبر است. با این حال، اخیرا در ایام وداع با پیکر رهبرشهید، دوازده وکیل برجسته خارجی را به ایران آوردیم و به آنها وکالت دادیم. از جمله این افراد، وکلایی هستند که سابقه دریافت حکم جلب گالانت و نتانیاهو و اخذ دستور موقت از ICC را دارند.
وی با بیان اینکه حجم فعالیتها در سطح بینالمللی بسیار زیاد است، گفت: در حال حاضر تعداد زیادی پروپوزال و برنامه عملیاتی از ابتدای جنگ تا کنون تهیه کردهایم و در مراحل نهاییسازی و اقدام هستیم.
بهرهگیری از صلاحیت جهانی و اقدامات محرمانه
عبدلیان پور در پاسخ به اینکه چه کشورهایی در این مسیر با کشورمان همکاری میکنند، گفت: بسیاری از کشورهایی که عضو ICC هستند یا صلاحیت جهانی دارند، بهدلیل ترس از آمریکا، تمایلی ندارند نامشان فاش شود و از ما خواستهاند که این همکاریها بهصورت محرمانه باقی بماند.
او در ادامه اضافه کرد: با این حال، ما پنج کشور را انتخاب کرده و کار را با آنها بستهایم. ما بر اساس مبحث «صلاحیت جهانی»، در کشورهایی که اجازه رسیدگی به جنایات جنگی را دارند، اقدام به طرح دعوی کردهایم. اگرچه بهدلیل خطرات احتمالی برای طرفین نمیتوانیم اکنون نام این کشورها را عنوان کنیم، اما قول میدهم در آیندهای نزدیک، این اقدامات به نتیجه برسد و آن را اعلام کنیم؛ زیرا مستندات ما استانداردسازی بینالمللی شده است.
رئیس مرکز وکلای قوه قضائیه با اشاره به تهیه مستندات حقوقی جامع درخصوص جنایات رخ داده در میناب، لامرد و تهران، ابراز کرد: من شاهد بودم یکی از همین وکلای برجسته خارجی به رئیس قوه قضائیه گفت با مستنداتی که مرکز وکلای قوه قضائیه به من تحویل دادهاند به شما قول میدهم ظرف یک ماه به نتیجه خواهیم رسید.
عبدلیان پور درخصوص امکان صدور احکام محکومیت بینالمللی برای افرادی چون ترامپ و نتانیاهو به دلیل جنایات اخیر در کشورمان مانند پرونده غزه، اظهار کرد: بله، این امر کاملاً امکانپذیر است. در واقع، حضور وکلای برجسته بینالمللی در ایران دقیقاً برای همین هدف بود.
وی با اشاره به دستاوردهای اخیر در لایههای محرمانه، افزود: ما حتی در دادخواستهای جدید خود توانستیم مواردی را بگنجانیم که علیه جنایتکاران و نیز کشورهایی بوده که شرایط و فضای لازم برای اقدامات جنایاتبار علیه کشورمان را به آنها دادهاند.
دیپلماسی چراغخاموش برای استیفای حقوق شهروندی
رئیس مرکز وکلای قوه قضائیه در واکنش به اینکه چرا گزارش شفافی از پیشرفت پروندههای مربوط به غرامت جنگی و دادخواهی در مجامع بینالمللی به شهروندان ارائه نمیشود، اظهار کرد: باید توجه داشت که بسیاری از مجامع بینالمللی تحت تأثیر و قدرت آمریکاییها هستند. به همین دلیل، ما ناچاریم بهصورت چراغخاموش و با احتیاط کامل حرکت کنیم تا مسیر اقدامات ما مختل نشود و کار خراب نگردد.
او با ذکر مثالی از همکاریهای بینالمللی، اضافه کرد: ما به یکی از کشورهایی که عضو ICC و دارای صلاحیت جهانی است رفتیم. ما از آنها خواستیم اجازه دهند پرونده شماری از شهدایی که با کشور آنها مرتبط بوده را در دادگاههایشان پیگیری کنیم. آنها پذیرفتند، اما صراحتاً تأکید کردند که به دلیل ترس از آمریکا، این همکاری بههیچوجه نباید رسانهای شود. به همین دلیل، دستان ما برای ارائه گزارشهای شفاف تا حدی بسته است، اما در واقعیت، اقدامات بسیار موثری را دنبال میکنیم.
رئیس مرکز وکلای قوه قضائیه در مورد وجود سازوکاری برای جلوگیری از فراموشی پروندههای مربوط به زیرساختهای تخریبشده، بیمارستانها و مدارس در لایههای دیپلماسی، اظهار کرد: قطعاً چنین است. ما معتقدیم برای مقابله با این روند، حتماً باید یک سیستم بازدارندگی حقوقی ایجاد کنیم تا دشمن متوجه شود هر اقدامی دارای پیامد خواهد بود.
عبدلیان پور با ذکر نمونهای از ابعاد ناعادلانه برخی دادگاههای خارجی، توضیح داد: پیش از این در آمریکا رایی صادر شده بود که در آن شخصی با ادعایی بسیار واهی و پوچ، تنها به دلیل ناراحتی از شرایط محیطی در روز یازدهم سپتامبر، علیه ایران دادخواست مادی و معنوی داده بود و دادگاه آنها حتی تا سیصد برابر مبلغ مورد مطالبه را به عنوان جریمه و تنبیه محکوم میکرد. ما اکنون در حال انجام اقدامات متقابل هستیم و در داخل کشور نیز همین آرای تنبیهی را صادر میکنیم تا بازدارندگی ایجاد شود.
وی با تأکید بر تفاوت بنیادین میان ادعاهای دشمن و مستندات ایران، افزود: آنها با دلایل واهی به سراغ ما میآیند، اما ما با تکیه بر دلایل واقعی و مستند عمل میکنیم. ما پروندههایی نظیر جنایات مربوط به شهدای غواص، جنایات بروجرد، واقعه شاهچراغ و همچنین پروندههای مربوط به ساواک و خاندان پهلوی را علیه دولت آمریکا به جریان انداختیم و توانستیم در این مسیر رایهای محکومیت بگیریم و این آرا را اجرا کنیم.
او در پایان تأکید کرد: این اقدامات باعث ایجاد یک بازدارندگی حقوقی شده است تا دیگر نتوانند با دلایل بیاساس علیه ما طرح دعوی کنند. ما باید این بازدارندگی را به طور کامل تثبیت کنیم، زیرا در غیر این صورت در نبرد حقوقی شکست خواهیم خورد.
انتهای پیام/
نظر شما