به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از همدان؛ هنر قلمزنی در ملایر یکی از رشتههای صنایع دستی مورد توجه هنرمندان این شهرستان است و در کنار رشتههایی مانند فیروزهکوبی، بخشی از ظرفیت هنری و تولیدی منطقه را تشکیل میدهد. مژگان سامنی، از هنرمندان فعال در این حوزه، با تکیه بر تجربه و مهارت خود به تولید آثار قلمزنی روی مس و محصولات فیروزهکوبی میپردازد و معتقد است صنایع دستی ایرانی از ظرفیت بالایی برای حضور در بازارهای جهانی برخوردار است.
سامنی با تشریح مراحل اجرای قلمزنی اظهار کرد: انجام این هنر به دقت، صبر و آشنایی کامل با مراحل فنی نیاز دارد و یکی از مهمترین بخشهای آن استفاده از قیر درون ظرف مسی است. قیرگیری، آمادهسازی سطح کار و سپس خارج کردن قیر از ظرف، هر کدام نیازمند مهارت و رعایت اصول مشخصی هستند و کوچکترین بیدقتی میتواند کیفیت نهایی اثر را تحت تاثیر قرار دهد.
وی افزود: در فرآیند قلمزنی، قیر نقش مهمی در ایجاد استحکام مناسب برای ضربههای قلم دارد و پس از پایان کار نیز باید با حرارت کنترلشده از ظرف خارج شود. هرچه دهانه ظرف بازتر باشد، فرآیند تخلیه قیر آسانتر انجام میشود و در ادامه نیز پاکسازی ظرف با استفاده از مواد مورد نیاز صورت میگیرد تا محصول برای مراحل تکمیلی آماده شود.
این هنرمند صنایع دستی که در حوزه فیروزهکوبی نیز فعالیت دارد، محصولات این رشته را در زمره کالاهای لوکس دانست و گفت: هنرهای سنتی ایران توانایی حضور در بازارهای بینالمللی را دارند، اما چالش اصلی بسیاری از تولیدکنندگان، فروش و دسترسی محدود به بازارهای خارجی است. به اعتقاد وی، اگر مسیر صادرات برای هنرمندان تسهیل شود، امکان افزایش فروش، گسترش تولید و بهرهمندی خانوادههای بیشتری از درآمد صنایع دستی فراهم خواهد شد.
سامنی تامین مواد اولیه را از دیگر دغدغههای جدی فعالان این حوزه عنوان کرد و افزود: با وجود ظرفیتهای موجود در کشور برای تامین مس و فیروزه، قیمت تمامشده این مواد برای هنرمندان بالا است. در ملایر نیز برخی مواد اولیه مورد نیاز قلمزنی و فیروزهکوبی به صورت مستقیم در دسترس نیست و تولیدکنندگان ناچار هستند سفارشهای خود را از اصفهان تامین کنند که هزینه حملونقل نیز به قیمت نهایی محصول اضافه میشود.
وی توضیح داد: ابزار مورد نیاز برای اجرای این هنر پیچیدگی زیادی ندارد و ظرف مسی مستحکم، سنگ فیروزه، چسب و پنس از جمله اقلام اصلی مورد استفاده هستند. این فعالیت حتی قابلیت انجام در محیطهای محدود و آپارتمانی را دارد و از نظر ایجاد صدا نیز مزاحمت زیادی ایجاد نمیکند، اما ارزش هنری و اقتصادی محصول نهایی به مهارت فرد، کیفیت مواد اولیه و ظرافت اجرای کار وابسته است.
این هنرمند ملایری سابقه حضور در نمایشگاههای بینالمللی مختلف در همدان، تهران و مریوان را نیز دارد و از تجربه مناسب فروش محصولات خود در این رویدادها خبر داد. به گفته سامنی، بخشی از تولیدات او به کشورهایی از جمله انگلستان و عراق نیز راه یافته و حضور کارگاهش در عمارت تاریخی مصدقی ملایر زمینه ارتباط مستقیم با مسافران و خریداران شهرها و استانهای مختلف را فراهم کرده است.
سامنی با اشاره به نقش بانوان در صنایع دستی بیان کرد: تعداد زیادی از زنان در رشتههای مختلف صنایع دستی فعالیت میکنند و حمایت از آنان میتواند هم به حفظ هنرهای اصیل ایرانی و هم به تقویت اقتصاد خانواده کمک کند. توسعه بازار فروش، ایجاد مسیرهای صادراتی و کاهش موانع فعالیت تولیدکنندگان، از جمله حمایتهایی است که میتواند ظرفیت بانوان هنرمند را بیش از پیش در خدمت اقتصاد محلی و ملی قرار دهد.
وی تاکید کرد: هنرهای سنتی تنها محصولی برای فروش نیستند، بلکه بخشی از میراث فرهنگی و هویت هنری کشور محسوب میشوند. ورود این آثار به بازارهای جهانی میتواند علاوه بر ایجاد درآمد برای تولیدکنندگان، زمینه معرفی بخشی از فرهنگ و هنر ایرانی را نیز فراهم کند. از این منظر، حمایت از صادرات صنایع دستی تنها یک اقدام اقتصادی نیست و میتواند به معرفی گستردهتر ظرفیتهای هنری ایران نیز منجر شود.
در شهرستان ملایر حدود ۲۵ درصد هنرمندان صنایع دستی استان همدان فعالیت دارند و بیش از ۲۰ رشته صنایع دستی در این شهرستان رواج دارد. در کنار هنر جهانی مبلمان منبت و هنر ملی مرواربافی، قلمزنی روی مس نیز علاقهمندان زیادی دارد و این رشته بهویژه در میان بانوان ملایر جایگاه قابل توجهی پیدا کرده است.
ظرفیتهای موجود در حوزه تولید، تجربه حضور در نمایشگاهها، استقبال گردشگران و سابقه ورود برخی محصولات به بازارهای خارجی نشان میدهد صنایع دستی ملایر قابلیت توسعه بیشتری دارد. با این حال، فعالان این بخش معتقدند کاهش هزینه تامین مواد اولیه و فراهم شدن امکان دسترسی پایدارتر به بازارهای صادراتی میتواند زمینه افزایش تولید، تثبیت اشتغال و معرفی گستردهتر هنرهای سنتی منطقه را فراهم کند.
خبرنگار: نازنین مولائی منظر
انتهای خبر/
نظر شما