به گزارش خبرنگار علم و فناوری ایسکانیوز؛ در میانه جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران رسانههای آمریکایی از انهدام ۵ فروند سوخت رسان KC-۱۳۵ در پایگاه هوایی شاهزاده سلطان توسط ایران خبر میدهند.
خبری که البته با واکنش عصبانی ترامپ مواجه شد. او خبرنگاران وال استریت ژورنال را روانی هایی خواند که نمیدانند چه آسیبی به آمریکا وارد می کنند.
ترامپ در شبکههای اجتماعی نوشت: «باز هم یک تیتر عمداً گمراهکننده توسط رسانههای اخبار جعلی درباره پنج هواپیمای سوخترسان که ظاهراً در فرودگاهی در عربستان سعودی مورد اصابت قرار گرفتهاند و دیگر قابل استفاده نیستند.نیویورک تایمز و وال استریت ژورنال (بهویژه) و دیگر «روزنامهها» و رسانههای پست فطرت در واقع میخواهند ما جنگ را ببازیم. گزارشهای وحشتناک آنها کاملاً برعکس واقعیتهای واقعی است»!
البته روند جنگ همچنان با ساز ترامپ کوک نیست و هدف قرار گرفتن دو سوخترسان دیگر که در حال پرواز در آسمان عراق بودند و سقوط یکی از آنها که منجر به کشته شدن ۶ خدمه آن شد نیز جنجال رسانهای دیگری برای ارتش آمریکا درست کرد.
واقعیت این است که توان عملیاتی نیروی هوایی ایالات متحده تا حد زیادی به ناوگانی از هواپیماهای سوخترسان وابسته است که امکان پرواز طولانی و عملیات در فواصل بسیار دور را فراهم میکنند. در میان این ناوگان، هواپیمای کیسی-۱۳۵ استراتوتانکر که توسط شرکت بوئینگ ساخته شده، دههها است به عنوان یکی از حیاتیترین ابزارهای پشتیبانی هوایی برای نیروی هوایی آمریکا عمل میکند؛ هواپیمایی که بسیاری از کارشناسان نظامی آن را حتی مهمتر از بمبافکن راهبردی بوئینگ B-۵۲ Stratofortress در اجرای عملیاتهای جهانی آمریکا میدانند.
استراتوتانکر کیسی-۱۳۵ بوئینگ یک هواپیمای نظامی سوخترسان هوایی آمریکایی است که از نمونه آزمایشی بوئینگ ۳۶۷-۸۰ توسعه یافت؛ نمونهای که همزمان مبنای طراحی هواپیمای مسافربری بوئینگ ۷۰۷ نیز قرار گرفت. بدنه این هواپیما باریکتر از ۷۰۷ است و طول آن نیز از آن کوتاهتر است. شرکت بوئینگ برای این هواپیما در داخل شرکت شناسه مدل ۷۱۷ را تعیین کرد، هرچند این شماره بعدها به هواپیمای دیگری از بوئینگ اختصاص یافت.
KC-۱۳۵ نخستین هواپیمای سوخترسان جت نیروی هوایی ایالات متحده به شمار میرود که مأموریت اولیه آن سوخترسانی به بمبافکنهای راهبردی بود. این هواپیما در جنگ ویتنام و درگیریهای بعدی از جمله جنگ خلیج و همچنین جنگ کنونی با ایران به طور گسترده مورد استفاده قرار گرفت تا برد و ماندگاری عملیاتی جنگندهها و بمبافکنهای تاکتیکی آمریکا افزایش یابد.
KC-۱۳۵ در سال ۱۹۵۷ وارد خدمت در نیروی هوایی آمریکا شد. این هواپیما یکی از ۹ هواپیمای نظامی بالثابت در جهان (۶ آمریکایی و سه روسی) است که بیش از ۶۰ سال خدمت مداوم نزد بهرهبردار اولیه خود داشتهاند. مطالعات نشان دادهاند که بسیاری از این هواپیماها میتوانند تا حدود سال ۲۰۳۰ همچنان پرواز کنند، هر چند هزینههای نگهداری آنها به طور قابل توجهی افزایش یافته است.
در نسخه KC-۹۷ استفاده از سیستم سوخت ترکیبی بنزین و نفت سفید (سوخت جت) چندان مطلوب نبود. به همین دلیل توسعه یک هواپیمای سوخترسان جت منطقیترین گام بعدی به نظر میرسید، زیرا در این صورت هم موتورهای خود هواپیما و هم هواپیماهای دریافتکننده سوخت از یک نوع سوخت استفاده میکردند.
همچنین سرعت کروز پایین KC-۹۷ که حدود ۲۳۰ مایل در ساعت (۳۷۰ کیلومتر در ساعت) بود مشکل جدی ایجاد میکرد، زیرا هواپیماهای جت نظامی جدید مجبور میشدند برای اتصال به بوم سوخترسان سرعت خود را کاهش دهند.
در سال ۱۹۵۴ نیروی هوایی آمریکا سفارش اولیه ۲۹ فروند KC-۱۳۵A را ثبت کرد؛ رقمی که بعدها به مجموع ۸۲۰ هواپیما از خانواده C-۱۳۵ رسید.
KC-۱۳۵ در ابتدا برای پشتیبانی از بمبافکنهای فرماندهی هوایی راهبردی طراحی شده بود. اما در اواخر دهه ۱۹۶۰، در جنگ ویتنام نقش آن به عنوان ضریب افزایش قدرت رزمی بسیار برجسته شد. سوخترسانی هوایی به جنگندهها و بمبافکنها باعث شد اهداف دوردست در دسترس قرار گیرند و مأموریتهای جنگندهها ساعتها ادامه پیدا کند.
در سال ۲۰۱۸ فرماندهی هوایی آمریکا حدود ۳۹۶ فروند KC-۱۳۵ را مدیریت میکرد. این هواپیما یکی از معدود هواپیماهای نظامی است که بیش از نیم قرن خدمت مداوم داشته است.
هواپیمایی برای سوخترسانی در آسمان
هواپیمای کیسی-۱۳۵ در اصل یک هواپیمای سوخترسان هوایی است. مأموریت اصلی آن انتقال سوخت به هواپیماهای دیگر در حال پرواز است؛ عملیاتی که در ادبیات نظامی «سوختگیری هوایی» نامیده میشود. در این روش، یک بازوی متحرک در بخش عقب هواپیما به هواپیمای دریافتکننده متصل میشود و سوخت از مخازن بزرگ تانکر به آن منتقل میشود.
این فناوری که با عنوان Aerial refueling شناخته میشود، یکی از عوامل کلیدی در شکلگیری قدرت هوایی مدرن است. بدون این قابلیت، بسیاری از هواپیماهای جنگی مجبورند برای سوختگیری به پایگاههای نزدیک به میدان نبرد بازگردند؛ موضوعی که هم زمان عملیات را کوتاه میکند و هم برد حمله را محدود میسازد.
کیسی-۱۳۵ با حمل دهها هزار کیلوگرم سوخت در مخازن خود، میتواند چندین هواپیمای جنگی یا بمبافکن را در طول یک مأموریت پشتیبانی کند.
سوختگیری هوایی یکی از مهمترین عناصر قدرت نظامی مدرن است. این فناوری باعث میشود هواپیماها برد عملیاتی بسیار بیشتری داشته باشند، زمان حضور در منطقه عملیات افزایش یابد و بدون نیاز به پایگاههای نزدیک به میدان جنگ فعالیت کنند.
افزایش برد عملیاتی نیروی هوایی آمریکا
اهمیت اصلی این هواپیما در این است که برد عملیاتی هواپیماهای دیگر را چندین برابر میکند. بسیاری از جنگندهها به تنهایی قادر نیستند مسیرهای طولانی میان قارهای را طی کنند. اما با استفاده از سوخترسانها، این هواپیماها میتوانند ساعتها در آسمان باقی بمانند.
برای نمونه، هواپیماهای جنگندهای مانند F-۱۵ Eagle و F-۱۶ Fighting Falcon اغلب در طول مأموریتهای دوربرد چندین بار از تانکرها سوخت دریافت میکنند. همچنین بمبافکنهای سنگینی مانند B-۲ Spirit نیز برای انجام مأموریتهای طولانی به چنین پشتیبانیای نیاز دارند. در نتیجه، شبکه سوخترسانی هوایی عملاً به نیروی هوایی آمریکا اجازه میدهد از هر نقطه جهان عملیات انجام دهد؛ حتی اگر پایگاههای نزدیک به منطقه در اختیار نداشته باشد.
ستون پنهان عملیاتهای نظامی
در بسیاری از گزارشهای نظامی، هواپیماهای سوخترسان به عنوان «زیرساخت پنهان جنگ هوایی» توصیف میشوند. در حالی که توجه رسانهها اغلب به جنگندهها یا بمبافکنها جلب میشود، اما این تانکرها هستند که امکان ادامه عملیات را فراهم میکنند.
در عملیاتهای بزرگ نظامی آمریکا، از جنگ Gulf War در سال ۱۹۹۱ گرفته تا عملیاتهای طولانی در جنگ افغانستتان صدها هواپیمای سوخترسان به طور مداوم در آسمان حضور داشتهاند تا هواپیماهای رزمی بتوانند بدون بازگشت به پایگاه، مأموریت خود را ادامه دهند.
به همین دلیل برخی تحلیلگران نظامی معتقدند اگر ناوگان سوخترسان آمریکا از کار بیفتد، بخش بزرگی از توان تهاجمی این کشور نیز عملاً از بین میرود.
چرا برخی آن را مهمتر از بمبافکنها میدانند؟
در نگاه نخست ممکن است یک بمبافکن راهبردی مانند بی-۵۲ بسیار مهمتر به نظر برسد، زیرا مستقیماً در حمله به اهداف دشمن مشارکت دارد. اما در ساختار عملیات هوایی مدرن، نقش تانکرها متفاوت است.
بمبافکنها و جنگندهها ابزارهای تهاجمی هستند، اما سوخترسانها عامل توانمندساز محسوب میشوند؛ یعنی ابزارهایی که امکان استفاده مؤثر از سایر تجهیزات را فراهم میکنند. به بیان ساده، اگر سوخترسانها وجود نداشته باشند برد بسیاری از جنگندهها به شدت کاهش مییابد، مدت حضور هواپیماها در آسمان محدود میشود و عملیاتهای دوربرد تقریباً غیرممکن خواهد شد. در چنین شرایطی حتی پیشرفتهترین هواپیماهای جنگی نیز نمیتوانند مأموریتهای طولانی انجام دهند.
بسیاری از استراتژیستهای نظامی معتقدند تانکرها اهداف بسیار حیاتی در جنگ هستند و دشمنان آمریکا در هر درگیری احتمالی تلاش میکنند ابتدا این هواپیماها را از بین ببرند.
مشخصات فنی اصلی KC-۱۳۵
برخی از مهمترین ویژگیهای این هواپیما عبارتند از:
طول: حدود ۴۱ متر
دهانه بال: حدود ۳۹ متر
حداکثر سرعت: حدود ۹۳۰ کیلومتر در ساعت
برد عملیاتی: بیش از ۱۵ هزار کیلومتر
ظرفیت سوخت: بیش از ۹۰ هزار کیلوگرم
KC-۱۳۵ از سیستم boom استفاده میکند؛ یک لوله تلسکوپی که توسط اپراتوری در عقب هواپیما هدایت میشود و به هواپیمای دریافتکننده سوخت متصل میشود.
قدمت زیاد، اما همچنان فعال
یکی از نکات جالب درباره کیسی-۱۳۵ این است که این هواپیما بیش از ۶۰ سال است در خدمت نیروی هوایی آمریکا قرار دارد. نخستین نمونههای آن در دهه ۱۹۵۰ وارد ناوگان شدند، اما با ارتقاهای متعدد همچنان در حال استفاده هستند.
در طول دههها، موتورهای این هواپیما تغییر یافته و سامانههای ناوبری و ارتباطی آن بهروز شده است. این ارتقاها باعث شدهاند که با وجود قدمت بالا، همچنان بتواند در مأموریتهای مدرن شرکت کند. با این حال، آمریکا در سالهای اخیر در حال جایگزینی تدریجی این هواپیما با تانکرهای جدیدتر مانند بوئینگ KC-۴۶ Pegasus است؛ هواپیمایی که نسل جدید سوخترسانهای هوایی به شمار میرود.
نقش کلیدی در راهبرد نظامی آمریکا
راهبرد نظامی آمریکا بر توانایی حضور سریع در نقاط مختلف جهان استوار است. این کشور شبکه گستردهای از پایگاههای نظامی در خارج از خاک خود دارد، اما فاصلههای جغرافیایی همچنان بسیار زیاد هستند.
در چنین شرایطی، هواپیماهای سوخترسان نقش پلی میان پایگاهها و مناطق عملیاتی را ایفا میکنند. آنها به هواپیماهای جنگی اجازه میدهند بدون توقف در پایگاههای میانی، مسیرهای طولانی را طی کنند. به همین دلیل ناوگان سوخترسان ایالات متحده یکی از بزرگترین ناوگانهای جهان محسوب میشود.
به طور کلی میتوان گفت که هواپیمای کیسی-۱۳۵ یکی از مهمترین ابزارهای پشتیبانی در ساختار قدرت هوایی آمریکا است. این هواپیما با فراهم کردن امکان سوختگیری در آسمان، برد عملیاتی جنگندهها، بمبافکنها و هواپیماهای پشتیبانی را چندین برابر میکند و به نیروی هوایی آمریکا اجازه میدهد عملیاتهای دوربرد در سراسر جهان انجام دهد. به همین دلیل، هرچند این هواپیما کمتر در مرکز توجه رسانهها قرار دارد، اما بسیاری از کارشناسان نظامی آن را شریان حیاتی عملیاتهای هوایی آمریکا میدانند.
این هواپیما که نخستین بار در دوران جنگ سرد وارد خدمت شد، هنوز هم یکی از ارکان اصلی شبکه لجستیکی و عملیاتی نیروی هوایی آمریکا محسوب میشود. در واقع بسیاری از عملیاتهای دوربرد آمریکا بدون حضور KC-۱۳۵ عملاً امکانپذیر نیست.
برای مثال، KC-۱۳۵ میتواند به طیف گستردهای از هواپیماهای آمریکایی سوخت بدهد، از جمله:
جنگنده F-۱۵ Eagle
جنگنده پنهانکار F-۲۲ Raptor
جنگنده چندمنظوره F-۳۵ Lightning II
بمبافکن استراتژیک B-۵۲ Stratofortress
در بسیاری از مأموریتهای دوربرد، این هواپیماها چندین بار در مسیر رفت و بازگشت از تانکرها سوخت میگیرند. به همین دلیل سوخترسانی هوایی یکی از مهمترین فناوریهایی است که امکان عملیات جهانی نیروی هوایی آمریکا را فراهم میکند.
انتهای پیام/
نظر شما