به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از اصفهان؛ میزبانی مشترک توسط سه کشور، این دوره را به یکی از خاصترین و جذابترین ادوار تاریخ جام جهانی تبدیل کرده است. گستردگی جغرافیایی، تنوع فرهنگی و ظرفیتهای بینظیر ورزشگاهی در آمریکای شمالی، نویدبخش رقابتهایی فراموشنشدنی خواهد بود. از ورزشگاه ۸۲ هزار نفری مترلایف در نیوجرسی تا ورزشگاههای مدرن تورنتو و مکزیکوسیتی، رنگها و صداهای مختلف به هم میآمیزند تا نمایشی جهانی خلق شود.
در آستانه این رویداد عظیم، بر آن شدیم تا پیوند فوتبال باشگاهی با بزرگترین میدان ملی را مرور کنیم و نقش و جایگاه باشگاه سپاهان را در تاریخ حضور ایران در جامهای جهانی روایت نماییم. آنچه پیش روی شماست، روایت شش دوره از این مسابقات است؛ از نخستین حضور در آرژانتین ۱۹۷۸ تا آخرین حضور در قطر ۲۰۲۲.
فصل اول: جام جهانی ۱۹۷۸ آرژانتین _ نخستین حضور
اولین حضور تیم ملی فوتبال ایران در مسابقات جام جهانی به خرداد سال ۱۳۵۷ در کشور آرژانتین بازمیگردد. مرحله نهایی این مسابقات، در میانه ششمین دوره لیگ تخت جمشید برگزار شد. تیم فوتبال سپاهان که در دهه پنجاه شمسی یکی از پایههای ثابت حضور در جام تخت جمشید بود، جوانان زیادی را در آن ایام به فوتبال ملی کشور معرفی نمود. از آن جمله محسن یزدخواستی و رضا دوکچی که همراه با تیم ملی جوانان در سال ۱۳۵۵ موفق به کسب عنوان قهرمانی آسیا شدند و علیرضا رحیمی که در سال برگزاری جام جهانی، در عضویت "تیم ملی ب" قرار داشت.
در آن سالها که بیشتر نفرات حاضر در اردوی تیم ملی بزرگسالان از باشگاههای پایتخت انتخاب میشدند، باشگاه سپاهان سهمی هرچند اندک در فوتبال ملی کشورمان داشت. بهرام مودت، سنگربان سپاهان در جام پنجم تخت جمشید، یکی از سه دروازبان اصلی تیم ملی در راه جام جهانی و همینطور در مرحله نهایی این مسابقات بود. همچنین نفراتی چون مسعود تابش و محسن یزدخواستی در سالهای میانی دهه ۵۰ چندین بار به اردوی تیم ملی دعوت شدند، اما نهایتاً موفق به حضور در فهرست نهایی برای جام جهانی نشدند. حتی زدراکو رایکوف، سرمربی وقت سپاهان، چندین بار به حشمت مهاجرانی پیشنهاد دعوت از حمید ولیوند، هافبک دفاعی جوان سپاهان را داد اما این بازیکن نیز پشت نامهای بزرگی چون محمد صادقی و ابراهیم قاسمپور قرار گرفت و نتوانست در این تورنمنت حاضر باشد.
شاید یکی از دلایل عدم حضور این بازیکنان در جام جهانی، غیبت سپاهان در ششمین دوره لیگ دسته اول جام تخت جمشید بود، آن هم به خاطر یک قانون عجیب! سپاهان در شرایطی که در پایان پنجمین دوره، بالاتر از سه تیم تهرانی بانک ملی، دارایی و راهآهن در رتبه سیزدهم قرار گرفته بود، طبق قانون آن سال که یک تیم تهرانی و یک تیم شهرستانی سقوط میکردند، به دسته پایینتر رفت تا در لیگ نیمهتمام سال ۵۷، غایب بزرگ سطح اول فوتبال ایران باشد.
با تمام این احوال، تیم ملی در جام جهانی ۱۹۷۸ یک نماینده بزرگ از مکتب شاهین و سپاهان را روی نیمکت خود داشت: زندهیاد محمود یاوری، کمک مربی تیم ملی. جالب است بدانیم سه نفر از ملیپوشان حاضر در آن جام جهانی، سالها بعد به عنوان سرمربی روی نیمکت سپاهان نشستند: زندهیاد ناصر حجازی، رسول کربکندی و حسین فرکی.
فصل دوم: جام جهانی ۱۹۹۸ فرانسه _ بازگشت پس از دو دهه
جام جهانی ۱۹۹۸ در اواخر بهار سال ۱۳۷۷ در فرانسه برگزار شد و ایران بعد از ۲۰ سال توانست طعم حضور دوباره در این پیکارها را بچشد.
در آن ایام لیگ داخلی ایران با نام لیگ آزادگان برگزار میشد و میتوان گفت بیش از یک دهه لیگ کشورمان تحت سیطره باشگاههای تهرانی بود. از طرفی به جز چند مورد معدود، هنوز دروازههای فوتبال اروپا به روی ایرانیان باز نشده بود و طبیعی بود که فهرست تیم ملی را اکثراً بازیکنان پایتخت تشکیل میدادند.
در آن دوره، سپاهان برخلاف دو رقیب همشهری، نمایندهای در فهرست نهایی نداشت. اگرچه بازیکنان شایستهای از سپاهان برای حضور در لیست ۲۲ نفره وجود داشتند؛ نفراتی چون حمید معماریان که دو سال پیش به همراه تیم ملی به مقام سومی جام ملتهای آسیا رسیده بود، یا مجید بصیرت و عبدالله ویسی که بعد از این بازیها با درخشش در سپاهان به تیم ملی راه یافتند.
جالب است بدانیم در فهرست نهایی تیم ملی در جام جهانی ۱۹۹۸، دو دروازبان یعنی احمدرضا عابدزاده و پرویز برومند، پیشتر سابقه پوشیدن پیراهن سپاهان را داشتند و مهرداد میناوند نیز بازیکنی بود که بعدها طلاییپوش شد.
فصل سوم: جام جهانی ۲۰۰۶ آلمان _ طلوع سپاهانیها در جام جهانی
فوتبال ایران خرداد ۱۳۸۵ برای سومین بار در تاریخ خود در جام جهانی حاضر شد. این بار بر خلاف دو حضور قبلی، یک سرمربی خارجی روی نیمکت نشسته بود.
بحثهای پیرامون تاریخ برگزاری فینال جام حذفی بین سپاهان و پرسپولیس، قبل یا بعد از جام جهانی، از موضوعات روز فوتبال ایران در آن ایام بود. سپاهان که با قهرمانی در لیگ برتر، جام حذفی و تجربه حضور در مسابقات آسیایی، حالا دیگر به عنوان یکی از قطبهای بزرگ فوتبال ایران شناخته میشد، دو نماینده در جمع ملیپوشان حاضر در جام جهانی داشت: رسول خطیبی و محرم نویدکیا؛ دو بازیکنی که پیش از آن سابقه حضور در فوتبال باشگاهی آلمان را نیز داشتند.
رسول خطیبی با ورود به زمین در دقیقه ۶۶ دیدار ایران مقابل پرتغال، رسماً به اولین بازیکن تاریخ سپاهان تبدیل شد که تجربه بازی در جام جهانی را به دست آورد. خطیبی در دو مسابقه برابر پرتغال و آنگولا به میدان رفت. از آن سو محرم نویدکیا که یکی از بهترین بازیکنان فوتبال ایران در دهه هشتاد و بازیکن مورد علاقه برانکو ایوانکوویچ بود، به علت مصدومیت موفق به بازی نشد.
در بین نفرات حاضر در فهرست ۲۳ نفره، غلامرضا عنایتی و جواد کاظمیان هم سالها بعد پیراهن سپاهان را بر تن نمودند.
فصل چهارم: جام جهانی ۲۰۱۴ برزیل _ حاجصفی در ترکیب اصلی
تیم ملی ایران بعد از یک دوره غیبت، برای چهارمین بار به جام جهانی صعود کرد. این دوره خرداد ۱۳۹۳ در برزیل برگزار شد.
سپاهان که در آن سالها قدرت اول فوتبال کشور محسوب میشد، بازیکنان زیادی در راه صعود به جام جهانی در ترکیب تیم ملی داشت. سید هادی عقیلی، مدافع ثابت تیم ملی در آن سالها، در جریان بازیهای مقدماتی از تیم ملی کنار رفت و مرحله نهایی را از دست داد. رحمان احمدی در درون دروازه، یکی از چهرههای شاخص تیم ملی در سه دیدار پایانی و سرنوشتساز بود که با درخشش مقابل کره جنوبی در شهر اولسان، زمینهساز صعود ایران شد.
یک ماه منتهی به جام جهانی، اوج اختلاف کارلوس کیروش با سرمربیان سپاهان (زلاتکو کرانچار) و استقلال بر سر حضور ملیپوشان پرتعداد در اردوی تیم ملی یا همراهی تیمهای باشگاهی در لیگ قهرمانان آسیا بود. این موضوع باعث کاهش چشمگیر بازیکنان این دو باشگاه در فهرست نهایی شد.
از سپاهان ۵ ملیپوش به نامهای رحمان احمدی، احسان حاجصفی، شجاع خلیلزاده، امید ابراهیمی و مهدی شریفی در آخرین اردو حاضر بودند اما در نهایت فقط رحمان احمدی و احسان حاجصفی به برزیل رفتند.
در مسابقات، رحمان احمدی با وجود اینکه سنگربان شماره یک بود، در هر سه دیدار روی نیمکت نشست اما احسان حاجصفی مقابل هر سه تیم نیجریه، آرژانتین و بوسنی به میدان رفت و تبدیل به اولین بازیکن تاریخ سپاهان شد که در ترکیب اصلی تیم ملی در جام جهانی به میدان رفت.
علاوه بر این دو، ۵ بازیکن دیگر تیم ملی شامل خسرو حیدری، سید جلال حسینی، احمد آلنعمه، هاشم بیکزاده و بختیار رحمانی نیز سابقه پوشیدن پیراهن سپاهان را دارند.
فصل پنجم: جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه _ کاپیتانی حاجصفی
تیم ملی برای دومین دوره متوالی با هدایت کیروش به جام جهانی صعود کرد. بیست و یکمین دوره، خرداد ۱۳۹۷ به میزبانی روسیه برگزار شد.
سپاهان در شرایطی که در جام جهانی ۲۰۱۴ و جام ملتهای آسیا چندین نماینده داشت، طی دو سال منتهی به جام جهانی روسیه با خروج بازیکنان تأثیرگذار مواجه شد تا علی کریمی تنها بازیکن سپاهانی در اردوهای منتهی به جام جهانی باشد، اما مصدومیت او در فاصله چند روز تا شروع مسابقات باعث شد عملاً هیچ بازیکنی از سپاهان در فهرست نهایی حضور نداشته باشد.
البته در فهرست نهایی، دو لژیونر آن زمان یعنی احسان حاجصفی و سردار آزمون از محصولات تیمهای پایه سپاهان بودند و نفراتی چون مظاهری، رضاییان و امید ابراهیمی سابقه پوشیدن پیراهن سپاهان را دارند.
احسان حاجصفی، محصول آکادمی سپاهان و کاپیتان فعلی این تیم، با انجام سه بازی مقابل مراکش، اسپانیا و پرتغال، شمار بازیهای خود در جامهای جهانی را به شش رساند و در این زمینه صاحب رکورد ویژهای شد. وی همچنین سازنده گل پیروزی ایران مقابل مراکش بود تا تیم ملی بعد از بیست سال در مرحله نومی جام جهانی صاحب برد شود. حاجصفی در دیدار مقابل اسپانیا و پرتغال با بازوبند کاپیتانی وارد زمین شد.
فصل ششم: جام جهانی ۲۰۲۲ قطر _ اولین گلزن سپاهانی
تیم ملی ایران همچون دو دوره قبلی، با قرار گرفتن در صدر گروه انتخابی خود به جام جهانی صعود کرد. بیست و دومین دوره، پاییز ۱۴۰۱ به میزبانی قطر برگزار شد.
تغییرات آستانه جام جهانی و سپردن هدایت برای سومین دوره به کیروش، باعث تغییراتی در فهرست تیم ملی گردید. از آن جمله امید نورافکن که یکی از نفرات ثابت در مرحله مقدماتی بود، در آستانه مرحله نهایی خط خورد.
طی دو سال منتهی به جام جهانی، بازیکنان زیادی از سپاهان به تناوب به اردوها دعوت شدند و در نهایت سید پیام نیازمند و رامین رضاییان دو نماینده سپاهان در مرحله نهایی بودند.
علاوه بر این دو، احسان حاجصفی، علی کریمی و سردار آزمون (محصولات آکادمی سپاهان) جزو نفرات ثابت بودند. سید حسین حسینی (سنگربان کنونی سپاهان) و شجاع خلیلزاده (مدافع سابق طلاییپوشان) نیز در فهرست حضور داشتند.
احسان حاجصفی در هر سه دیدار مقابل انگلیس، ولز و آمریکا به عنوان کاپیتان به میدان رفت تا با حضور در ۳ دوره جام جهانی و ۶۹۴ دقیقه بازی، ۵ بار کاپیتانی و ۲ پیروزی (مراکش و ولز)، در تمامی این موارد رکورددار فوتبال ایران در تاریخ جام جهانی شود.
همچنین رامین رضاییان با گل دوم ایران برابر ولز، تبدیل به اولین بازیکن سپاهانی گلزن در تاریخ جامهای جهانی شد.
و در پایان؛ جام جهانی ۲۰۲۶ فقط یک رویداد نیست؛ بهانهای است برای بازخوانی هویت فوتبالیمان، برای افتخار به ریشهها و برای ساختن فردایی روشنتر در ورزش ایران.
از بهرام مودت در آرژانتین ۱۹۷۸ تا رامین رضاییان در قطر ۲۰۲۲، باشگاه سپاهان همواره نمایندگانی شایسته در بزرگترین میدان فوتبال جهان داشته است. چه آنها که پیراهن تیم ملی را بر تن کردند و چه آنهایی که به دلایل مختلف نتوانستند در فهرست نهایی جای بگیرند، همه بخشی از تاریخ پرافتخار این باشگاه هستند.
و اینک در آستانه جام جهانی ۲۰۲۶، با میزبانی مشترک کانادا، مکزیک و ایالات متحده، چشمها به سوی آمریکای شمالی دوخته شده است. امید که باز هم سپاهانیهای عزیز، افتخارآفرین باشند و برگ زرین دیگری بر تاریخ فوتبال ایران بیفزایند.
خبرنگار: جلیل صفابخش
انتهای پیام/
نظر شما