به گزارش خبرنگار علم و فناوری ایسکانیوز؛ برنامه چارچوب علم، فناوری و نوآوری بریکس (BRICS STI Framework Programme) یکی از مهم‌ترین سازوکارهای همکاری علمی میان کشورهای عضو بریکس است که با هدف حمایت از پژوهش‌ها و فناوری‌های راهبردی، توسعه نوآوری و تقویت همکاری‌های بین‌المللی ایجاد شده است. در قالب این برنامه، کشورهای عضو به‌صورت مشترک از پروژه‌های پژوهشی و توسعه‌ای حمایت مالی می‌کنند تا برای چالش‌های مشترک جهانی و منطقه‌ای راهکارهای علمی و فناورانه ارائه شود.

در همین چارچوب، بریکس در سال ۲۰۲۶ نخستین فراخوان «پروژه‌های پرچم‌دار علم، فناوری و نوآوری» را منتشر کرده است. این فراخوان بر پروژه‌های بزرگ، مأموریت‌محور و میان‌رشته‌ای تمرکز دارد؛ پروژه‌هایی که علاوه بر دستاوردهای علمی، باید به توسعه فناوری‌های کاربردی، ایجاد زیرساخت‌های پژوهشی، انتقال فناوری و حل مسائل راهبردی کشورهای عضو منجر شوند. سه محور اصلی این فراخوان شامل «زمین دیجیتال»، «ابزارهای روان‌مولکولی» و «شبکه تلسکوپ هوشمند و داده بریکس» است.

کشورهای مشارکت ‌کننده

فراخوان آزمایشی پروژه‌های پرچم‌دار ۲۰۲۶ با مشارکت ۶ کشور عضو بریکس برگزار می‌شود و نهادهای ملی تأمین مالی این کشورها مسئول ارزیابی و حمایت از پژوهشگران خود هستند. کشورهای مشارکت‌کننده عبارت‌اند از:

برزیل؛ شورای ملی توسعه علمی و فناوری (CNPq)

چین؛ وزارت علوم و فناوری (MOST)

مصر؛ سازمان تأمین مالی علم، فناوری و نوآوری (STDF)

ایران؛ بنیاد ملی علم ایران (INSF)

روسیه؛ وزارت علوم و آموزش عالی (MSHE)

آفریقای جنوبی؛ بنیاد ملی پژوهش (NRF)

پژوهشگران برای شرکت در این فراخوان باید کنسرسیومی متشکل از دست‌کم چهار کشور عضو تشکیل دهند و علاوه بر ثبت یک درخواست مشترک در سامانه بریکس، درخواست ملی خود را نیز مطابق مقررات نهاد تأمین مالی کشورشان ارائه کنند.

برنامه چارچوب علم، فناوری و نوآوری بریکس با هدف حمایت از پروژه‌های پژوهشی و توسعه‌ای طراحی شده است که از اهمیت راهبردی برای کشورهای عضو بریکس برخوردار هستند.

پروژه‌های پرچم‌دار علم، فناوری و نوآوری بریکس باید بر چالش‌های جهانی تمرکز داشته باشند، رویکردی مأموریت‌محور را دنبال کنند و به مسائل و چالش‌های مشترک کشورهای عضو بریکس بپردازند. انتظار می‌رود این پروژه‌ها تأثیرگذاری قابل‌توجهی به همراه داشته باشند؛ خواه این تأثیر در قالب پیشرفت‌های فناورانه، دستاوردهای علمی یا آثار اجتماعی نمود پیدا کند.

پروژه‌های پرچم‌دار بریکس همچنین با هدف ایجاد یکپارچگی افقی و یا عمودی در زنجیره ارزش طراحی می‌شوند و در نتیجه باید امکان‌سنجی فناورانه راهکارهای سیستمی را با چشم‌انداز رشد بلندمدت فراهم کنند.

این پروژه‌ها در نهایت به دنبال تقویت یک بخش یا شاخه مشخص از حوزه علم، فناوری و نوآوری هستند و یا می‌کوشند الگوها و راه‌حل‌های نمونه‌ای برای مقابله با چالش‌های مهم اجتماعی ارائه دهند.

پروژه‌های پرچم‌دار علم، فناوری و نوآوری بریکس ماهیتی میان‌رشته‌ای دارند و توسط دانشمندان برجسته و سایر متخصصان مرتبط از کشورهای عضو بریکس هدایت می‌شوند. یکی از اهداف این پروژه‌ها آن است که نتایج اولیه‌ای با اثرگذاری بالا تولید کنند.

محور پروژه‌های پرچم‌دار

فراخوان آزمایشی پروژه‌های پرچم‌دار برنامه چارچوب علم، فناوری و نوآوری بریکس در سال ۲۰۲۶ سه محور موضوعی زیر را در بر می‌گیرد:

1. زمین دیجیتال (Digital Earth)

کشورهای عضو بریکس به ‌طور ویژه با پدیده‌های حدی آب‌وهوایی و اقلیمی مواجه هستند و پیش‌بینی دقیق و قابل اعتماد این رخدادها برای توسعه پایدار جوامع بریکس، به‌ویژه در مناطق بسیار شهرنشین، اهمیت حیاتی دارد.

این پروژه با هدف ایجاد مشارکت‌های بلندمدت میان کشورهای عضو بریکس برای توسعه «دوقلوهای دیجیتالی سامانه زمین در سطح ملی طراحی شده است؛ فناوری‌هایی که می‌توانند آثار زیان‌بار رخدادهای شدید اقلیمی و آب‌وهوایی را بر اقتصاد، محیط‌زیست و جوامع انسانی به حداقل برسانند.

این همکاری باید بر پایه یک رویکرد فدرال یا توزیع‌ شده شکل گیرد؛ به گونه‌ای که همه کشورهای مشارکت‌کننده از مزایای متقابل آن بهره‌مند شوند و ظرفیت‌های ملی آن‌ها در توسعه بومی ابزارهای پیش‌بینی و مدل‌سازی به‌طور مستمر تقویت شود.

ترکیب فناوری‌های پیشرفته پیش‌بینی آب‌وهوا و اقلیم مبتنی بر مدل‌های فیزیکی با هوش مصنوعی، یکی از پیشرفته‌ترین رویکردهای کنونی برای بهبود پیش‌بینی پدیده‌های طبیعی حدی به شمار می‌رود و باید در اجرای این پروژه مورد استفاده قرار گیرد.

پروژه پرچم‌دار «زمین دیجیتال» باید با ایجاد تبادل روش‌ها، کدهای برنامه‌نویسی، داده‌ها و دانش تخصصی میان شرکای بریکس در قالب زیست‌بوم‌های مشترک تحقیق و توسعه، توانایی پیش‌بینی سامانه‌های ملی را ارتقا دهد. هدف این همکاری، بهبود زنجیره‌های فناورانه پیش‌بینی در هر یک از کشورهای عضو است.

تفاوت‌های موجود میان فناوری‌های ملی فعلی نباید به‌عنوان مانع تلقی شوند، بلکه باید به ‌صورت ظرفیت‌های مکمل مورد استفاده قرار گیرند؛ به گونه‌ای که هر کشور بتواند بخشی از دانش، فناوری یا زیرساخت مورد نیاز کشور دیگر را فراهم کند و همچون «آجرهای سازنده» در تکمیل سامانه‌های پیش‌بینی شرکای خود نقش ایفا کند.

این پروژه همچنین باید از رویکردی نوآورانه برای پیوند دادن مدل‌های سامانه زمین با مدل‌های سامانه‌های انسانی و اجتماعی بهره ببرد تا بتواند آثار اقتصادی و اجتماعی پدیده‌های شدید آب‌وهوایی و اقلیمی و همچنین بازخوردهای متقابل میان سامانه‌های طبیعی و انسانی را به‌طور صریح شبیه‌سازی و تحلیل کند.

پدیده‌های اولویت‌دار در این برنامه عبارت‌اند از:

بارش‌های شدید

سیلاب

خشکسالی

آتش‌سوزی‌های جنگلی

کیفیت هوا

آسایش و رفاه اقلیمی و هواشناختی

تمرکز ویژه این فعالیت‌ها بر کلان‌شهرهای بزرگ کشورهای عضو بریکس خواهد بود.

محصولات پیش‌بینی و خدمات عملیاتی حاصل از این پروژه باید پاسخگوی نیازهای اساسی شهروندان، ذی‌نفعان و دولت‌های کشورهای عضو باشند.

همچنین، پیشینه‌ها و توانمندی‌های مکمل تیم‌های پژوهشی مشارکت‌کننده باید به انتقال دانش و مهارت میان شرکا کمک کند تا حل مسائل خاص هر کشور در حوزه پیش‌بینی‌های محیط‌زیستی تسهیل شود.

نتایج این پروژه باید به ‌طور مستقیم به اتخاذ اقدامات مناسب و صدور هشدارهای به‌موقع برای شهروندان، ذی‌نفعان و دولت‌ها کمک کند.

ارائه محصولات و خدمات پیش‌بینی که متناسب با نیازهای مصرف‌کنندگان در هر کشور طراحی شده باشند، باید آثار اقتصادی مثبت و مستقیمی به همراه داشته باشد. همچنین فناوری‌هایی که در چارچوب این پروژه توسعه می‌یابند باید با سامانه‌های انتشار و تبادل اطلاعات یکپارچه شوند تا اطلاعات و هشدارهای ضروری در کوتاه‌ترین زمان ممکن در اختیار واحدهای مدیریت بحران و امداد و واکنش به بلایای طبیعی قرار گیرد.

این پروژه باید در نهایت به ایجاد زیرساخت‌های پژوهشی جدید برای دانشمندان کشورهای عضو بریکس منجر شود؛ زیرساخت‌هایی که از پژوهشگران فعال در حوزه مسائل بنیادین و عملیاتی پیش‌بینی سامانه زمین پشتیبانی کنند.

اجرای این برنامه به افزایش تاب‌آوری زیرساخت‌های شهری و چشم‌اندازهای طبیعی کمک خواهد کرد و آثار نامطلوب تغییرات اقلیمی و بلایای طبیعی را در کشورهای عضو کاهش خواهد داد.

علاوه بر دستاوردهای علمی و فناورانه، در چارچوب این پروژه دوره‌های آموزشی مشترکی نیز برگزار خواهد شد تا دانشجویان، پژوهشگران و پیش‌بینی‌کنندگان عملیاتی با مدل‌ها و روش‌های جدید توسعه‌یافته در پروژه آشنا شوند.

این برنامه در نهایت ظرفیت‌های انسانی کشورهای عضو را برای توسعه بومی، بهره‌برداری و به‌کارگیری ابزارهای پیشرفته پیش‌بینی مبتنی بر مدل‌های فیزیکی و هوش مصنوعی تقویت خواهد کرد.

2. ابزارهای روان‌مولکولی (Psycho-molecular Tools)

سلامت مغز و روان در کشورهای عضو بریکس به ‌طور فزاینده‌ای تحت تأثیر فشارهای اجتماعی و اقتصادی، استرس مزمن، زمینه‌های ژنتیکی، سوء مصرف مواد، تحولات سریع فناورانه و افزایش امید به زندگی قرار گرفته است. اگر بیماری‌های روانی بدون تشخیص و درمان مناسب رها شوند، می‌توانند رنج و آسیب‌های بی‌سابقه‌ای به همراه داشته باشند؛ به‌ویژه در مناطق پرجمعیت شهری. برآوردها نشان می‌دهد که تا پایان دهه جاری، اختلالات روانی ممکن است سالانه هزاران میلیارد دلار هزینه اقتصادی به کشورهای عضو بریکس تحمیل کنند.

در حالی که ارزیابی سلامت جسمانی امروزه تا حد زیادی مبتنی بر داده شده است و از ترکیب شاخص‌های ساختاری، زیست‌شیمیایی و فیزیولوژیک همراه با تحلیل‌های پیشرفته مبتنی بر هوش مصنوعی بهره می‌برد، ارزیابی سلامت روان و سلامت شناختی همچنان تقریباً به‌طور کامل به جلسات حضوری و مشاوره‌های چهره‌به‌چهره وابسته است.

هم‌زمان با افزایش استرس و انباشت بی‌سابقه اطلاعات در جوامع کشورهای بریکس، میزان بروز و شیوع اختلالات روان‌پزشکی و اختلالات شناختی نیز با سرعت زیادی در حال افزایش است.

با توجه به این شرایط، توسعه ابزارهای عینی، مقیاس‌پذیر و قابل اتکا برای تشخیص و پایش سلامت روان و سلامت شناختی، چه در محیط‌های درمانی و چه در زندگی روزمره، به یک ضرورت فوری تبدیل شده است.

این پروژه پرچم‌دار با هدف ایجاد مجموعه‌ای از ابزارهای پایدار، مقرون‌به‌صرفه و قابل توسعه برای ارزیابی عینی و پایش بلندمدت سلامت روان و شناختی طراحی شده است. این مجموعه ابزار، نشانگرهای مولکولی و زیست‌شیمیایی را با داده‌های رفتاری و روش‌های پیشرفته تحلیل داده ترکیب خواهد کرد تا امکان شناسایی زودهنگام، دقیق و قابل اعتماد اختلالات روانی، افت عملکرد شناختی و سایر بیماری‌های روان‌پزشکی را فراهم سازد و در نتیجه به پزشکان و متخصصان در تشخیص و انتخاب روش‌های درمانی مناسب کمک کند.

این پروژه پرچم‌دار با گرد هم آوردن ظرفیت‌ها و توانمندی‌های مکمل کشورهای عضو بریکس، می‌تواند روند توسعه نسل جدید ابزارهای روان‌مولکولی را تسریع کند و به شکل قابل توجهی کیفیت تشخیص، پایش و مدیریت اختلالات روانی را در کشورهای عضو بریکس ارتقا دهد. در نهایت انتظار می‌رود این همکاری به بهبود چشمگیر شاخص‌های سلامت روان در سراسر کشورهای عضو منجر شود.

3. شبکه تلسکوپ هوشمند و داده بریکس (BRICS Intelligent Telescope and Data Network)

این برنامه علمی پرچم‌دار با هدف ایجاد شبکه‌ای از تلسکوپ‌های نجومی ــ شامل برخی تلسکوپ‌های فعال موجود ــ طراحی شده است که توسط یک زیرساخت هوشمند داده پشتیبانی می‌شوند و امکان انجام پژوهش‌های پیشرفته را فراهم می‌کنند.

این شبکه از تلسکوپ‌ها و زیرساخت‌های محاسباتی موجود و در حال توسعه در کشورهای عضو بریکس بهره خواهد گرفت و همچنین از دسترسی کشورهای عضو به سایر تأسیسات فضایی و زمینی چندطول‌موجی که توسط شرکای بریکس مورد استفاده قرار می‌گیرند، استفاده خواهد کرد.

این ابتکار بر ۲ محور اصلی متمرکز است:

• توسعه پیمایش‌های گسترده و چند طول‌موجی آسمان

پیشبرد طرح‌های تصویربرداری وسیع از آسمان در طول‌موج‌های مختلف و شناسایی و مطالعه پدیده‌های گذرا و متغیر در کیهان؛ حوزه‌ای که یکی از ارکان اصلی اخترفیزیک مدرن به شمار می‌رود. این فعالیت‌ها قرار است در مقیاس کشورهای عضو بریکس توسعه یابند و همکاری‌های علمی گسترده‌ای را در زمینه رصد جهان پویا و متغیر شکل دهند.

• توسعه راهکارهای فنی برای چالش‌های کلان‌داده و رایانش پرقدرت

ایجاد راه‌حل‌های فناورانه برای مدیریت حجم عظیم داده‌ها و نیازهای پردازشی ناشی از شبکه‌های جهانی آشکارسازهای پدیده‌های گذرا و طرح‌های بزرگ تصویربرداری نجومی.

این بخش شامل مشارکت در پروژه‌های پیشرو جهانی مانند آرایه کیلومتر مربعی و طرح میراثی فضا و زمان رصدخانه روبین خواهد بود؛ پروژه‌هایی که بسیاری از کشورهای عضو بریکس در آن‌ها نقش فعال دارند.

کشورهای بریکس به دلیل پراکندگی جغرافیایی گسترده خود در نقاط مختلف جهان، موقعیتی منحصربه‌فرد برای پیشگامی در این حوزه علمی پویا و به‌سرعت در حال رشد دارند.

در برنامه‌های آینده، ایجاد یک شبکه جهانی از تلسکوپ‌های نوری نیز پیش‌بینی شده است؛ شبکه‌ای که بتواند تقریباً به ‌صورت پیوسته و با فواصل زمانی کمتر از یک ساعت، کل آسمان را رصد کند. چنین قابلیتی توانایی بشر را برای مشاهده و درک پدیده‌های متغیر کیهانی به شکل چشمگیری افزایش خواهد داد.

علاوه بر این، انتظار می‌رود پروژه به محرکی برای نوآوری در حوزه ابزارهای نجومی و علوم کلان‌داده تبدیل شود. تیم‌های پژوهشی مشترک در کشورهای عضو بریکس مسئولیت هدایت برنامه‌های نوآوری داده‌ای در سطح ملی و فراملی را بر عهده خواهند داشت.

این ابتکار باید هم دانشگاه‌ها و مراکز علمی و هم بخش صنعت کشورهای عضو را درگیر کند و تمرکز ویژه‌ای بر توسعه فناوری‌های کلیدی انقلاب صنعتی چهارم داشته باشد.

بخش مهم دیگری از این برنامه به توسعه سرمایه انسانی اختصاص دارد. در قالب این طرح، نسل جدیدی از دانشمندان و مهندسان مسلط به علوم داده در کشورهای عضو بریکس تربیت خواهند شد؛ اقدامی که به تقویت جامعه علمی بریکس در بلندمدت کمک می‌کند.

همکاری میان‌رشته‌ای و مشارکت گسترده صنعت از ارکان اصلی این ابتکار خواهد بود. چنین همکاری‌هایی می‌تواند روند تجاری‌سازی فناوری‌ها و شکل‌گیری دستاوردهای فناورانه جانبی را تسریع کرده و در عین حال نقش علم را در تحقق توسعه پایدار در کشورهای عضو بریکس تقویت کند.

دعوت به ارائه پیشنهادها و شرایط متقاضیان احتمالی

سازمان‌های عضو برنامه چارچوب علم، فناوری و نوآوری بریکس از پژوهشگران و متقاضیان کشورهای خود دعوت می‌کنند تا شرکای بالقوه‌ای را در دست‌کم سه کشور دیگر عضو بریکس شناسایی کرده و به ‌صورت مشترک برای اجرای پروژه‌های تحقیق و توسعه در سه محور موضوعی این فراخوان، پیشنهادهای پژوهشی تهیه و ارائه کنند.

در هر پروژه باید دست‌کم چهار کشور عضو بریکس از طریق نهادها و شرکای مشارکت‌کننده در اجرای طرح حضور داشته باشند.

پروژه‌های پیشنهادی باید دارای ویژگی‌های زیر باشند:

برخورداری از رویکرد میان‌رشته‌ای و مشارکت دانشمندانی از حداقل ۲ حوزه علمی مختلف.

بهره‌گیری از متخصصان و نیروهای مرتبط از رشته‌ها و بخش‌های گوناگون، از جمله بخش‌های خارج از دانشگاه و محیط‌های آکادمیک، به‌منظور افزایش ارزش علمی و کاربردی پروژه.

تمام متقاضیان باید شرایط و ضوابط ملی کشور خود برای دریافت حمایت‌های پژوهشی را رعایت کنند. برای اطلاع از این شرایط، متقاضیان باید به پیوست ملی (National Annex) مراجعه کرده و با سازمان تأمین مالی پژوهش کشور خود که در این فراخوان مشارکت دارد، مشورت کنند.

از متقاضیان درخواست می‌شود پیشنهادهایی برای پروژه‌های پرچم‌دار بریکس ارائه دهند که ماهیتی میان‌رشته‌ای داشته باشند و عناصر کلیدی زیر را در بر گیرند:

تعریف روشن یک مأموریت بلندمدت همراه با برنامه پژوهشی مشخص که شامل اهداف کوتاه‌مدت و میان‌مدت برای تحقق یک چشم‌انداز مشترک باشد.

برخورداری از سابقه‌ای قابل توجه در ارائه دستاوردهای علمی اثرگذار، همراه با رهبری علمی قوی و سطح بالای شایستگی و برتری پژوهشی.

برخورداری از رویکردی میان‌رشته‌ای که در آن دانشمندانی از دست‌کم دو حوزه علمی مختلف، به همراه متخصصان و نیروهای مرتبط از رشته‌ها و بخش‌های متنوع ــ از جمله بخش‌های غیردانشگاهی و غیرآکادمیک ــ مشارکت داشته باشند تا ارزش علمی، فناورانه و کاربردی پروژه افزایش یابد.

تمام متقاضیان باید شرایط و ضوابط ملی کشور خود را برای دریافت حمایت‌های پژوهشی رعایت کنند. از این رو، لازم است به سند پیوست ملی (National Annex) مراجعه کرده و با سازمان ملی تأمین مالی پژوهش که در این فراخوان مشارکت دارد، هماهنگی و مشورت لازم را انجام دهند.

حمایت مالی

سازمان‌های تأمین مالی مشارکت‌کننده در این فراخوان قصد دارند از فعالیت‌های مشترک پژوهشی، از جمله تبادل پژوهشگران میان کشورهای همکار، حمایت کنند.

شرایط و میزان حمایت مالی در کشورهای مختلف متفاوت خواهد بود و هر سازمان ملی تأمین مالی بر اساس قوانین، مقررات و سازوکارهای حمایتی خود عمل می‌کند. با این حال، یک اصل مشترک در تمامی کشورهای مشارکت‌کننده وجود دارد: هر سازمان تأمین مالی مسئول حمایت از پژوهشگران یا مؤسسات علمی کشور خود است.

مدت اجرای هر پروژه پژوهشی مشترک حداقل سه سال خواهد بود. همچنین در صورت موفقیت پروژه و تأیید نهادهای ذی‌ربط، امکان تمدید مدت اجرا و تأمین مالی آن برای دو سال دیگر نیز وجود دارد.

پیش‌بینی می‌شود پروژه‌های منتخب فعالیت خود را از سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۶ آغاز کنند.

ارزیابی پیشنهادهای پروژه

هر یک از سازمان‌های تأمین مالی مشارکت‌کننده، تمامی پیشنهادهایی را که پژوهشگران کشورشان برای دریافت حمایت مالی به آن سازمان ارائه کرده‌اند، ارزیابی خواهند کرد. پس از پایان ارزیابی‌های ملی، سازمان‌های تأمین مالی کشورهای مشارکت‌کننده به‌صورت مشترک درباره پروژه‌هایی که باید از حمایت مالی برخوردار شوند تصمیم‌گیری خواهند کرد. به بیان دیگر، انتخاب نهایی پروژه‌ها بر اساس یک تصمیم مشترک میان نهادهای تأمین مالی عضو بریکس انجام می‌شود و صرفاً به ارزیابی یک کشور وابسته نیست.

معیارهای ارزیابی

در ارزیابی طرح‌های پیشنهادی، مجموعه‌ای از معیارهای عمومی مورد توجه قرار خواهد گرفت.

همچنین متقاضیان باید به شرایط و معیارهای اختصاصی اعلام‌شده در فراخوان ملی کشور خود نیز مراجعه کنند؛ زیرا ممکن است هر سازمان تأمین مالی علاوه بر معیارهای مشترک بریکس، الزامات و شاخص‌های ارزیابی ویژه‌ای برای بخش ملی پروژه در نظر گرفته باشد.

پیشنهادهای پروژه بر اساس معیارهای عمومی زیر ارزیابی خواهند شد:

کیفیت علمی و میزان نوآوری برنامه پژوهشی مشترک.

شایستگی، تخصص و توانمندی تیم‌های مشارکت‌کننده و همچنین مکمل بودن اعضای کنسرسیوم از نظر دانش، مهارت و رویکردهای میان‌رشته‌ای (به گونه‌ای که تمامی تخصص‌های مورد نیاز پروژه را پوشش دهند).

آثار و پیامدهای مورد انتظار پروژه، از جمله:

دستاوردهای علمی

پیشرفت‌های فناورانه

منافع اقتصادی

تأثیرات اجتماعی

میزان یکپارچگی افقی و یا عمودی در زنجیره ارزش و در نتیجه امکان‌پذیری فناورانه راهکارهای سیستمی که دارای ظرفیت رشد و توسعه بلندمدت باشند.

میزان توانایی پروژه در تقویت یک حوزه یا بخش مشخص از علم، فناوری و نوآوری (STI) یا ارائه راه‌حل‌های الگو و نمونه برای چالش‌های مهم اجتماعی.

خروجی‌های پروژه باید حداقل به سطح آمادگی فناوری (Technology Readiness Level - TRL) معادل نمایش نمونه اولیه یک سامانه یا فرایند در محیط عملیاتی واقعی برسند.

پایداری پروژه؛ یعنی میزان توانایی پروژه برای تداوم فعالیت، حفظ اثرگذاری و ایجاد برنامه‌ها و همکاری‌های بعدی پس از پایان دوره حمایت مالی.

برخورداری از مدیریت پروژه کارآمد، روش‌شناسی مناسب، امکان‌پذیری اجرایی و تناسب برنامه پژوهشی مشترک با اهداف تعیین‌شده.

ارزش افزوده حاصل از همکاری پژوهشی بین‌المللی و میزان توازن و برابری در مشارکت میان شرکای پروژه.

تناسب منابع، امکانات و بودجه درخواستی با اهداف و حجم فعالیت‌های پروژه.

فراهم کردن فرصت‌های مناسب برای مشارکت و رشد پژوهشگران جوان و پژوهشگران در آغاز مسیر حرفه‌ای.

تشویق مشارکت بخش کسب‌وکار، صنعت و شرکت‌ها و همچنین حمایت از انجام پژوهش‌های مشترک میان بخش علمی و بخش اقتصادی.

اعلام نتایج نهایی

متقاضیان در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۶ از تصمیم نهایی درباره پروژه‌های مشترک پذیرفته‌شده برای دریافت حمایت مالی مطلع خواهند شد.

پس از تأیید و تصویب پروژه، مجری اصلی (Principal Investigator - PI) و مؤسسه یا سازمان متبوع وی موظف هستند در اجرای پروژه مشترک و استفاده از منابع مالی، الزامات زیر را رعایت کنند.

هر یک از شرکای پروژه مسئول رعایت مقررات و الزامات سازمان تأمین مالی کشور خود در زمینه حقوق مالکیت فکری خواهد بود.

همچنین شرکای پروژه باید در صورت نیاز، توافق‌نامه‌های لازم درباره مالکیت فکری، حقوق بهره‌برداری از نتایج پژوهش، ثبت اختراع و سایر موضوعات مرتبط را میان خود تنظیم و نهایی کنند.

تمامی مشارکت‌کنندگان پروژه موظف‌اند گزارش‌های پیشرفت را مطابق مقررات، دستورالعمل‌ها و فرایندهای تعیین‌شده از سوی سازمان تأمین مالی کشور خود تهیه و ارائه کنند.

به عبارت دیگر، نحوه و زمان‌بندی گزارش‌دهی در هر کشور تابع قوانین همان کشور خواهد بود.

گزارش نهایی به برنامه علم، فناوری و نوآوری بریکس

پس از پایان دوره اجرای پروژه مشترک، هماهنگ‌کننده پروژه باید حداکثر ظرف سه ماه یک گزارش نهایی یکپارچه از نتایج و دستاوردهای پروژه تهیه و به دبیرخانه برنامه علم، فناوری و نوآوری بریکس ارائه کند.

این گزارش توسط کارگروه تأمین مالی برنامه بریکس مورد بررسی و ارزیابی قرار خواهد گرفت.

تمامی اعضای پروژه علاوه بر گزارش نهایی مشترک، موظفند الزامات و رویه‌های سازمان تأمین مالی کشور خود را نیز رعایت کرده و گزارش‌های مورد نیاز را مطابق مقررات ملی ارائه کنند.

بر اساس این سند، پروژه‌های پرچم‌دار بریکس:

حداقل سه سال و حداکثر پنج سال ادامه خواهند داشت.

باید با مشارکت حداقل چهار کشور عضو بریکس اجرا شوند.

باید به سطح نمونه اولیه عملیاتی (TRL) برسند و صرفاً پژوهش نظری نباشند.

بر سه حوزه راهبردی زمین دیجیتال، سلامت روان مبتنی بر ابزارهای روان‌مولکولی و شبکه تلسکوپ هوشمند بریکس متمرکز هستند.

بر هوش مصنوعی، کلان‌داده، زیرساخت‌های پژوهشی، انتقال فناوری، آموزش نیروی انسانی و همکاری صنعت و دانشگاه تأکید ویژه دارند.

پس از پایان پروژه نیز باید از نظر اثرگذاری علمی، فناورانه و همکاری‌های بین‌المللی قابلیت تداوم داشته باشند.

انتهای پیام/