به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از همدان؛ آمبولانس در نگاه عمومی وسیلهای برای رساندن بیمار به مرکز درمانی است، اما در واقع یکی از مهمترین شاخصهای تابآوری نظام سلامت هر منطقه محسوب میشود. برای استانی مانند همدان که در مسیر ارتباطی غرب کشور قرار دارد و بخش قابل توجهی از ترددهای جادهای میان چند استان از محورهای آن عبور میکند، وضعیت اورژانس فقط یک موضوع درمانی نیست؛ مسئلهای مرتبط با امنیت جانی، توسعه زیرساخت و حتی جایگاه اقتصادی استان است.
تصمیم برای ورود ۲۵ دستگاه آمبولانس جدید به ناوگان اورژانس همدان، با اعتباری حدود ۵ هزار میلیارد ریال، نشاندهنده نیاز جدی به نوسازی زیرساختهای این بخش است. بر اساس برنامه اعلامشده، بخشی از این آمبولانسها وارد استان شده و سایر دستگاهها نیز در مسیر انتقال قرار دارند. این اقدام میتواند بخشی از فشار موجود بر ناوگان امدادی را کاهش دهد، اما تجربه مدیریت سلامت نشان میدهد نوسازی واقعی تنها با خرید تجهیزات پایان نمییابد.
اورژانس یک زنجیره است که از تماس شهروند آغاز میشود و تا رسیدن بیمار به مرکز درمانی، تشخیص، درمان و مراقبت ادامه پیدا میکند. کیفیت این زنجیره به تعداد آمبولانس، وضعیت پایگاهها، نیروی انسانی، تجهیزات ارتباطی، مسیرهای دسترسی و سرعت تصمیمگیری وابسته است. بنابراین، هر برنامه توسعهای در این حوزه باید همزمان سختافزار، نرمافزار مدیریتی و سرمایه انسانی را مورد توجه قرار دهد.
اهمیت این موضوع برای همدان به دلیل موقعیت جغرافیایی استان بیشتر است. قرار گرفتن در مسیر ارتباطی میان مرکز کشور، استانهای غربی و مسیرهای منتهی به مرزها، باعث شده بخشی از بار امدادرسانی فراتر از جمعیت ثابت استان تعریف شود. علاوه بر این، وجود مناطق روستایی، مسیرهای کوهستانی و نقاط سختگذر، نیاز به شبکه اورژانسی گسترده و مجهز را افزایش میدهد.
آمار فعالیت اورژانس نیز نشان میدهد این مجموعه با حجم بالایی از تقاضا مواجه است. سال گذشته حدود ۳۳۰ هزار تماس با اورژانس همدان برقرار شد که نزدیک به ۹۶ هزار تماس به عملیات و انتقال بیمار منجر شد. این ارقام نشان میدهد اورژانس نه یک خدمت حاشیهای، بلکه یکی از پرمراجعهترین بخشهای نظام سلامت استان است که عملکرد آن مستقیماً با احساس امنیت مردم ارتباط دارد.
اما همزمان با تقویت خدمات عمومی سلامت، همدان به دنبال توسعه یک مسیر اقتصادی جدید با عنوان گردشگری سلامت است. وجود ۱۶ مرکز آیپیدی و ۶۴ تخت برای ارائه خدمات به بیماران بینالملل، ظرفیت اولیهای برای ورود استان به بازار منطقهای درمان ایجاد کرده است. با این حال، تجربه کشورهای موفق در این حوزه نشان میدهد داشتن بیمارستان و تخت بینالملل تنها بخش ابتدایی مسیر است.
گردشگری سلامت زمانی به یک صنعت تبدیل میشود که میان درمان، اقامت، حملونقل، خدمات گردشگری، معرفی بینالمللی و پیگیری پس از درمان ارتباط ایجاد شود. بیمار خارجی فقط برای دریافت یک خدمت پزشکی وارد استان نمیشود؛ او و همراهانش به مجموعهای از خدمات نیاز دارند که میتواند بخشهای مختلف اقتصاد شهری را فعال کند.
همدان از چند مزیت برای حرکت در این مسیر برخوردار است. نام ابنسینا به عنوان یکی از بزرگترین چهرههای تاریخ پزشکی جهان، ظرفیت مهمی برای هویتسازی فرهنگی این حوزه محسوب میشود. وجود دانشگاه علوم پزشکی، نیروی متخصص، اقلیم مناسب، گیاهان دارویی و دسترسی جغرافیایی، مجموعهای از فرصتها را در اختیار استان قرار داده است.
با این حال، تبدیل این ظرفیتها به درآمد پایدار نیازمند فاصله گرفتن از نگاه صرفاً تبلیغاتی است. برگزاری رویدادهای علمی، معرفی میراث پزشکی ایران، توسعه پژوهش در حوزه گیاهان دارویی و ایجاد ارتباط میان دانشگاه، بخش درمان و صنعت گردشگری، میتواند زمینه شکلگیری یک برند واقعی برای سلامت همدان را فراهم کند.
گیاهان دارویی نیز یکی از حوزههایی است که میتواند حلقه اتصال میان دانش بومی، اقتصاد روستایی و گردشگری سلامت باشد. اما برای بهرهبرداری اقتصادی از این ظرفیت، تولید علمی، فرآوری، استانداردسازی و ایجاد بازار فروش اهمیت بیشتری از صرفاً معرفی منابع طبیعی دارد. ارزش اقتصادی گیاه دارویی زمانی ایجاد میشود که از مرحله برداشت خام عبور کرده و به محصول دانشبنیان تبدیل شود.
در کنار فرصتها، چالشهایی نیز وجود دارد. توسعه گردشگری سلامت نیازمند هماهنگی میان دستگاههای مختلف است و نمیتواند تنها بر دوش بخش درمان قرار گیرد. مسائل مربوط به حملونقل، اقامت، خدمات ترجمه، ارتباطات بینالمللی و بازاریابی، بخشی از زنجیرهای هستند که موفقیت یا شکست این بازار را تعیین میکنند.
همچنین نباید توسعه خدمات بینالملل باعث کمرنگ شدن نیازهای سلامت مردم استان شود. اولویت اصلی نظام سلامت، ارائه خدمات باکیفیت به شهروندان است و گردشگری سلامت باید به عنوان یک ظرفیت مکمل عمل کند؛ ظرفیتی که درآمد آن بتواند به تقویت زیرساختهای عمومی درمان نیز کمک کند.
اگر روند فعلی با برنامهریزی بلندمدت ادامه یابد، همدان در پنج تا ۱۰ سال آینده میتواند جایگاهی فراتر از یک ارائهدهنده خدمات درمانی معمولی پیدا کند و به یکی از مراکز سلامت غرب کشور تبدیل شود. اما رسیدن به این هدف به مجموعهای از تصمیمهای پیوسته نیاز دارد؛ از تکمیل ناوگان اورژانس و توسعه مراکز درمانی تا ساخت یک شبکه اقتصادی پیرامون سلامت.
آینده سلامت همدان تنها با تعداد آمبولانسها یا تختهای بیمارستانی سنجیده نمیشود. شاخص واقعی، توان استان برای ایجاد یک نظام سلامت قابل اعتماد، سریع و اقتصادی است؛ نظامی که هم امنیت درمانی مردم را تضمین کند و هم بتواند از ظرفیتهای تاریخی، علمی و طبیعی همدان برای خلق فرصتهای تازه استفاده کند.
خبرنگار: نازنین مولائیمنظر
انتهای پیام./
نظر شما