خسارت سالانه آلودگی هوا در کشور بیش از ۱۱ میلیارد دلار است/ تحول در تهران نیازمند اقتدار و تخصص نه مدیران ترسو و بی‌اختیار

رئیس کمیسیون محیط زیست شورای شهر تهران با نقد تعرفه‌های واردات خودروهای هیبریدی، تضاد منافع برخی تولیدکنندگان داخلی را عامل اصلی بازماندن تهران از استانداردهای پاک زیست‌محیطی دانست.

به گزارش خبرنگار اجتماعی ایسکانیوز، در آن نقطه‌ای که منافع اقتصادی گروه‌های ذی‌نفع به مصاف سلامت عمومی و محیط زیست برود و خواسته و مطلوب هر یکی بر سود و سرمایه دیگری رنگ عصیان بپاشد، تنها سلاح برنده‌ و به کارآمدنی برای بریدن ریسمان تضاد و ستیزه و ناهمخوانی وجود یک مدیریت فراگیر است. آن هم مدیریتی که از سنخ تخصص و جسارت باشد تا هم بن‌بست شکنی کند و هم حرف آخر را بزند.

فروماندگی تهران در زیر آوار آلودگی هوا خسارتی بیش از ۱۱ میلیارد دلاری را روی دست ساکنانش گذاشته که این خود گویای ضرورت‌ها و اولویت‌های پایتخت است. امروز هیچ مصلحتی برای این شهر عاجل‌تر از سرپا کردن یک مدیریت یکپارچه و همه‌گیر نیست. دستکم چنین تمهیدی با یک کاسه کردن همه تصمیم‌گیری‌ها راه را بر هرج و مرج در مسئولیت‌ها و سیاست‌ها خواهد بست.

در ادامه گفت‌وگوی ایسکانیوز با مهدی پیرهادی، رئیس کمیسیون سلامت، محیط زیست و خدمات شهری شورای اسلامی شهر تهران را بخوانید:

پیرهادی در پاسخ به این پرسش که برای زیست‌پذیرتر شدن پایتخت و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان، در حوزه علم و فناوری چه نقشه راهی ترسیم شده است، گفت: شهر تهران معضلات و مشکلات زیادی دارد و شاید یکی از دلایل آن این باشد که این شهر، به‌ویژه در پنجاه سال اخیر، به مرور رشد کرده و جمعیت‌پذیری آن بالا رفته، اما زیرساخت‌ها متناسب با این رشد توسعه پیدا نکرده است. با این حال، موضوع فناوری قطعا می‌تواند به ساماندهی بخشی از مشکلاتی که در تهران وجود دارد کمک کند.

او با طرح این نمونه که مدیریت مصرف آب، یکی از عرصه‌های کارآمدی فناوری است، اضافه کرد: در حوزه آب، تهران با مشکلاتی روبه‌روست و قاعدتا وسایل کاهنده و پیشرفته‌ای که امروز در دسترس است، اگر در خانه‌ها نصب شود، در صرفه‌جویی مصرف آب آشامیدنی کمک زیادی می‌کند. همین منطق در آبیاری فضای سبز هم جاری است؛ اگر از وسایل هوشمند و مکانیزم‌های نوین در برخی نقاط استفاده شود، در صرفه‌جویی آب به شدت اثرگذار خواهد بود.

رئیس کمیسیون محیط زیست شورای شهر تهران در واکنش به اینکه چگونه نمایشگاه‌های فناوری می‌توانند به جای یک رویداد نمایشی و زینتی، به ابزاری واقعی برای پیشبرد اهداف شهری تبدیل شوند، اظهار کرد: این نمایشگاه‌ها فرصتی ایجاد می‌کند تا شرکت‌هایی که فناوری‌های مناسب دارند و در کشور صاحب امتیازات ویژه و مدال‌های خوبی در دنیا شده‌اند و افتخاراتی آفریده‌اند، در یک نقطه گرد هم بیایند و مدیران با بازدید از این فضا، از تکنولوژی‌های روز آگاه شوند و از آن‌ها بهره ببرند.

وی با بیان اینکه این حلقه ارتباطی نباید به سطح مدیران ارشد محدود بماند، گفت: به اعتقاد من مدیران ارشد، مدیران میانی و کارشناسانی که باید در حوزه کارشناسی تصمیم بگیرند و آن را به عنوان پشتوانه برای مدیران آماده کنند، همه ضرورت دارد از این نمایشگاه بازدید کنند. در تمام سطوح، متخصصان حوزه‌هایی که آثار و فناوری‌های خود را به نمایش گذاشته‌اند باید با مدیریت شهری و مجموعه‌هایی که با این حوزه‌ها در ارتباط‌اند، مانند آب و فاضلاب و سایر نهادهای خدمات‌رسان، پیوند برقرار کنند و از این ظرفیت بهره ببرند.

مدیریت یکپارچه؛ حلقه مفقوده کلان‌شهرها

پیرهادی در پاسخ به اینکه چه پارامترهایی می‌تواند کیفیت زندگی در تهران را ارتقا دهد، گفت: به اعتقاد من مدیریت یکپارچه شهری یکی از موضوعات اساسی و در عین حال مغفول است. با وجود اینکه شاید دهه‌هاست درباره مدیریت یکپارچه شهری در تهران و در کشور بحث می‌شود، اما هنوز مصوبه آن در مجلس به تصویب نرسیده و تصمیم نهایی اتخاذ نشده است.

او با طرح اینکه جزیره‌ای شدن مدیریت، سرعت رسیدن به اهداف را می‌گیرد، اضافه کرد: وقتی مدیریت یکپارچه شهری وجود ندارد و اداره شهر برای تهران و کلان‌شهرها به شکل جزیره‌ای انجام می‌شود، آن سرعتی که باید داشته باشیم و ما را در زمانی مناسب به نقطه‌ای مناسب برساند، محقق نمی‌شود.

عضو شورای شهر تهران در واکنش به این پرسش که آیا ناکامی در حل مسائلی مانند آلودگی هوا، ترافیک و پسماند ناشی از ضعف پیشرفت‌های فناورانه است یا نبود اراده و فصل‌الخطاب و هماهنگ‌کننده اصلی، اظهار کرد: مدیریت یکپارچه شهری یکی از موضوعات بسیار مهم و اثرگذار است. برای نمونه، در حوزه صنعت، نقش آلاینده‌های صنعتی در استان تهران موضوعی بسیار جدی است و در سیاهه انتشار سال هزار و چهارصد و یک، که آخرین سیاهه انتشار بود، سهم صنعت به روشنی دیده می‌شود.

وی با بیان اینکه نیروگاه‌ها و کیفیت سوخت نیز سهم پررنگی در حوزه آلاینده‌ها دارند، گفت: موضوع نیروگاه‌ها و میزان سهم آن‌ها در آلودگی، در کنار کیفیت سوخت و تصمیماتی که برای واردات خودروهای غیرآلاینده گرفته می‌شود، هر یک بخشی از این مسئله است. دولت تصمیمی گرفت که در همین چارچوب باید ارزیابی شود.

تضاد منافع؛ جایی که سیاست با هدف درمی‌آویزد

پیرهادی با اشاره به اینکه افزایش تعرفه خودروهای هیبریدی با اهداف زیست‌محیطی هم‌خوان نیست، گفت: اینکه تعرفه خودروهای برقی افزایش پیدا نکند، اتفاق بسیار خوبی بود، اما برای خودروهای هیبریدی تعرفه واردات به شدت افزایش پیدا کرد. خودروهای هیبریدی مصرف سوخت بسیار پایینی دارند و حتما نباید تعرفه وارداتشان افزوده می‌شد؛ باید مانند خودروهای برقی تعرفه آن‌ها تقریبا پایین می‌ماند تا مردم برای استفاده از خودروهای هیبریدی و برقی تشویق شوند.

او با طرح این نکته که سیاست‌گذاری‌های کلان گاهی با اهداف در تضاد است، اضافه کرد: حواسمان باید باشد که نوع سیاست‌گذاری در کلان کشور با اهداف و حتی با برنامه‌هایی که مجلس تصویب کرده هم‌خوانی داشته باشد. در حوزه آلودگی هوا، قطعا باید خودروهای با مصرف سوخت پایین در تهران تردد کنند، اتوبوس‌های برقی و تاکسی‌های برقی توسعه پیدا کنند و بودجه مناسب برای این حوزه در نظر گرفته شود.

وی در پاسخ به اینکه آیا وجود تضاد منافع میان نهادهای صنعتی و تجاری با نهادهایی که در حوزه محیط زیست فعالیت دارند عامل وضع کنونی است، گفت: بله، در همین زمینه، دیوان محاسبات کل کشور گزارش خوبی را در سال هزار و چهارصد و یک و هزار و چهارصد و دو آماده کرده است؛ کاش این گزارش به عنوان یک سند علمی در سطح کشور منتشر شود، چون در آن تمام آیتم‌ها بررسی شده و دلایل عدم موفقیت هر دستگاه در حوزه آلودگی هوا، میزان توفیق یا ناکامی و میزان عمل به تکالیف، به تفکیک نوشته شده است.

پیرهادی در واکنش به اینکه آیا سازمان محیط زیست، نهادهای تولید خودرو و همه مجموعه‌های دارای مسئولیت باید زیرمجموعه شهرداری باشند و شهرداری فصل‌الخطاب باشد، اظهار کرد: در بسیاری از نقاط دنیا، مدیریت یکپارچه شهری تکلیف را روشن می‌کند. نمونه ساده‌اش را بارها دیده‌ایم؛ خیابانی آسفالت می‌شود و مدتی بعد شرکت آب و فاضلاب یا دستگاه‌های خدمات‌رسان دیگر می‌آیند و همان آسفالت را دو یا سه ماه بعد کندوکاری می‌کنند، چون هر کدام ضرورت خود را دارند.

عضو شورای شهر تهران با طرح این نکته خاطرنشان کرد: وقتی مدیریت یکپارچه نیست، تصمیم‌ها متکثر می‌شود و منافع شهر به صورت یکپارچه دیده نمی‌شود. این مدل در دنیا جواب داده، اما هنوز در کشور ما شکل نگرفته است.

او با طرح این موضوع که سلامت مردم نباید در کنار منافع دیگر تعریف شود، اضافه کرد: برخی موضوعات مرتبط با سلامت مردم، که از همه مهم‌تر است، با مجموعه‌ای از منافع دیگر در کنار هم قرار داده می‌شود و این غلط است؛ سلامت مردم باید اولویت باشد. فقط در حوزه آلودگی هوا، کشور بیش از یازده میلیارد دلار خسارت می‌بیند و این حداقل رقم است؛ غیر از آسیب‌هایی که مردم تجربه می‌کنند، از هزینه درمان و دارو تا مسائل اقتصادی، ضرر صنایع و تعطیلی‌هایی که در کشور رخ می‌دهد. در شهر تهران نیز خسارت ناشی از آلودگی هوا به بیش از سه و نیم میلیارد دلار می‌رسد.

وی با بیان اینکه تضاد منافع صنعت خودرو، حل این مسئله را دشوار کرده است، گفت: برخی تولیدکنندگان خودرو منافعی دارند که با منافع کسانی که خودروهای کم‌مصرف و هیبریدی را پیشنهاد می‌کنند در تضاد است. کدام شهروند ما حاضر است خودروی معمولی را با یک خودروی کم‌مصرف معاوضه کند؟

عضو شورای شهر تهران در ادامه تصریح کرد: شهروندان ما خودرویی با مصرف چهار لیتر را می‌پسندند، اما خودرویی با مصرف ده لیتر، دو و نیم برابر آن سوخت مصرف می‌کند. کدام یک به نفع تهران است؟ صرفه‌جویی در مصرف سوخت به تنهایی می‌تواند بسیاری از زیرساخت‌ها را اصلاح کند، اما متأسفانه منافع برخی خودروسازان اجازه نمی‌دهد این مسئله به راحتی حل شود.

مافیا یا مدیریت ناکارآمد

پیرهادی در پاسخ به اینکه برخی کارشناسان محیط زیست در موضوعاتی مانند خودرو، نیروگاه‌ها، پالایشگاه‌ها و تفکیک زباله از مبدا، مانعی به نام مافیا را عامل ناکامی می‌دانند، گفت: به اعتقاد من اگر در هر نقطه از کشور، مدیران متخصص و جسور با اختیارات مناسب و بدون فشارهای مختلف در جای خود قرار بگیرند، حتما شاهد تحول خواهیم بود؛ چه موضوع خودرو باشد، چه نیروگاه، چه پالایشگاه و چه صنایع.

او با طرح اینکه تحول، محصول مدیریت جسور است، اضافه کرد: آنجا که مدیر غیرمتخصص، ترسو و بدون اختیار را در جایگاهی می‌گذاریم، تحول رخ نمی‌دهد. اگر در نقطه‌ای از کشور تحولی شکل می‌گیرد، پشت آن مدیری قوی و انسانی شجاع قرار دارد که توانسته از اختیارات خود استفاده کند. این قاعده شامل شهرداری و تمام این بخش‌ها هم می‌شود.

پیرهادی درواکنش به اینکه شورای شهر تهران چه نوع نظارت‌هایی را در زمینه به‌کارگیری مدیران کارآمد در شهرداری اعمال کرده، اظهار کرد: در حوزه طرح جامع آب خام برای فضای سبز، تحولی چشمگیر ایجاد کرده‌ایم. در سال هزار و چهارصد، میزان آب پایدار در شهر تهران بسیار کم بود و استفاده از آب پساب نیز سهم ناچیزی داشت، اما امروز حداقل هشتصد درصد در میزان استفاده از آب پساب رشد داشته‌ایم و در حوزه بودجه، شش هزار درصد افزایش، یعنی شصت برابر شدن بودجه را ثبت کرده‌ایم.

او با طرح اینکه این تغییر در سطح مناطق دنبال می‌شود، اضافه کرد: امروز در همه مناطق، بحث تصفیه‌خانه‌ها، شبکه آبیاری، مخازن و موضوعات مربوط به هوشمندسازی و مکانیزه کردن آب در دستور کار قرار دارد. با توجه به تصفیه‌خانه‌هایی که در مناطق مختلف ایجاد شده و در همین مدت افتتاح شد، در چند سال آینده تهران تحولی جدی را تجربه خواهد کرد و در سنوات آینده فضای سبزی بهتر از آنچه امروز هست شاهد خواهید بود.

وی با بیان اینکه این مسیر، مدیریت خشکی و بحران بی‌آبی را ممکن می‌کند، گفت: در تمام استان‌های جنگلی وضعیت آب بهبود پیدا می‌کند و بحران‌ها و خشکی سال‌های گذشته مدیریت می‌شود؛ حتی اگر دوباره دچار بحران و بی‌آبی شویم، این سازوکارها پاسخ می‌دهند. این یعنی کاری پایدار، ماندگار و ارزشمند؛ همان‌گونه که در طرح جامع فضای سبز و طرح جامع زیباسازی نیز این تحول در حال شکل‌گیری است.

انتهای پیام/

کد مطلب: 1325746

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha