به گزارش خبرنگار بینالملل ایسکانیوز، تفاهمنامه اسلامآباد میان ایران و آمریکا و چشمانداز ادامه مذاکرات میان دو طرف، به یکی از مهمترین موضوعات مورد بحث در فضای سیاسی ایران تبدیل شده است. در حالی که برخی جریانها و تحلیلگران، مذاکره را فرصتی برای کاهش تنشها، مدیریت بحرانهای منطقهای و دستیابی به برخی دستاوردهای اقتصادی میدانند، در مقابل گروهی دیگر با دیده تردید به این روند مینگرند و معتقدند تجربه چند دهه گذشته نشان داده که واشنگتن در مواجهه با ایران بارها از تعهدات خود عقبنشینی کرده و از ابزار مذاکره برای افزایش فشار استفاده کرده است.
بیشتر بخوانید:
مخالفان تفاهمنامه اسلامآباد تاکید میکنند نگرانی آنها صرفا به سابقه بدعهدی آمریکا در توافقات گذشته محدود نمیشود، بلکه رفتار مقامهای آمریکایی پس از این تفاهمنامه نیز به اعتقاد آنها نشانهای از تداوم همان رویکرد سابق است. ادامه تهدیدهای سیاسی و نظامی، طرح خواستههای جدید و تلاش برای حفظ اهرمهای فشار در کنار مسیر دیپلماسی، باعث شده منتقدان این روند استدلال کنند که واشنگتن همچنان به دنبال دستیابی به امتیازات بیشتر بدون ارائه تضمینهای قابل اتکا است.
در مقابل، حامیان ادامه گفتوگو معتقدند در شرایط پیچیده کنونی منطقه، حفظ کانالهای ارتباطی و استفاده از ظرفیت دیپلماسی میتواند از افزایش هزینههای تقابل جلوگیری کند. با این حال، بخش قابل توجهی از تحلیلگران با اشاره به اختلافات عمیق میان تهران و واشنگتن، نسبت به امکان دستیابی به یک توافق پایدار ابراز تردید میکنند و معتقدند حتی در صورت شکلگیری توافق، دوام آن به میزان پایبندی آمریکا به تعهدات، ارائه تضمینهای عملی و تغییر رویکرد این کشور در قبال ایران بستگی خواهد داشت.
به منظور بررسی استدلالهای منتقدان مذاکره و تفاهمنامه اسلام آباد گفتگویی با دکتر فواد ایزدی –استاد دانشگاه تهران و تحلیلگر مسائل آمریکا- انجام شد.
از نظر این کارشناس مسائل آمریکا مذاکره یک ابزار در حوزه سیاست خارجی است و نمیتوان گفت که همیشه خوب است یا بد اما در شرایط کنونی و با توجه به تجربهای که ایران در برخورد با آمریکا دارد، استفاده از این ابزار موضوعیتی ندارد و از طرف دیگر، متن تولید شده تحت عنوان «تفاهمنامه اسلام آباد» متن مشکل داری است.
استاد دانشگاه مطالعات جهان در پاسخ به اینکه بسیاری از کارشناسان -چه موافقان مذاکره و چه موافقان آن- بر این باورند که احتمال دستیابی به توافق با آمریکا بسیار ضعیف است، تصریح کرد: همانطور که در سال 1394 ما با آمریکا به توافق رسیدیم، با امتیازاتی که تیم مذاکره کننده ایرانی اکنون به طرف آمریکایی میدهند، احتمال توافق وجود دارد و طرف ایرانی «خیلی خوب امتیاز میدهد».
ایزدی با بیان اینکه باز کردن تنگه هرمز، پذیرش رقیق سازی اورانیوم و پذیرش شرط طرف مقابل برای استفاده از اموال بلوکه شده ایران از جمله امتیازات خوب به آمریکا هستند، گفت: هر امتیازی که آمریکا خواسته به آنها داده شده و به همین دلیل احتمال دستیابی به توافق کم نیست.
وی در مورد دلیل اینکه چرا نهادهای بالادستی چنین شرایطی را پذیرفتهاند، اظهار کرد: تیم مذاکره کننده در مورد اصل گفتگو چانهزنی کرده و احتمالا در مورد امتیازات آتی به آمریکا هم چانهزنی خواهد کرد.
ایزدی بسته شدن [مجدد] تنگه هرمز را یکی از اقدامات پیشنهادی برای ایران دانست و افزود: این تنگه باید برای دو ماه بسته شود و اگر طرف مقابل تهدید به حمله نظامی کرد، مشخصات آب شیرینکنهای منطقه و مسیرهای جایگزین باید به عنوان لیست اهداف منتشر شود.
از نظر استاد دانشگاه مطالعات جهان، اگر جمهوری اسلامی ایران این اقدامات را در دستور کار قرار دهد، طرف مقابل حمله نخواهد کرد و در غیر این صورت، بازدارندگی کشور از بین خواهد رفت و کشور با چالشی جدی مواجه میشود.
وی در مورد احتمال حمله مجدد به ایران توسط آمریکا گفت: اگر هزینه چنین اقدامی برای آمریکا قابل تحمل باشد، احتمالا دست به حمله مجدد خواهند زد و اقدامات ما نشان داده که هزینه آن برای طرف مقابل قابل تحمل است.
این کارشناس در خصوص تاثیر انتخابات میان دورهای بر تصمیمات ترامپ اظهار کرد: نحوه عملکرد ایران بسیاری از مشکلات ترامپ را حل کرده و همین امر احتمال شکست جمهوریخواهان در انتخابات را کاهش داده است.
انتهای پیام/
نظر شما