گروه فرهنگ و هنر ایسکانیوز- ترس و اضطراب بخشی از تجربه روزمره انسان هستند اما مواجهه هر آدم با این ترسها شکل متفاوتی دارد. بعضیها سعی میکنند آنها را پنهان کنند، بعضی به سراغشان میروند و بعضی هم ترجیح میدهند صورتمسئله را پاک کنند. وقتی پای آدمهای شناختهشده به میان میآید، ماجرا پیچیدهتر میشود چون تصویری که آنها از خودشان ساختهاند، ممکن است در مواجهه با یک ترس واقعی ترک بردارد. «۲۱ روز» از همین نقطه شروع میکند از قرار دادن آدمها در موقعیتی که ناچار شوند با ترس و اضطراب خود روبهرو شوند و واکنش واقعیتری از آنها ببینیم.
ایده مجموعه از ابتدا بر یک گزاره علمی بنا شده و همین موضوع در قسمت نخست هم توضیح داده میشود. اینکه یک رئالیتیشو تلاش کند تجربهای مبتنی بر یک ایده علمی را به موقعیت نمایشی تبدیل کند، در فضای برنامهسازی شبکه نمایش خانگی تجربهای تازه است. البته متفاوت بودن ایده، بهخودیخود به معنای موفق بودن آن نیست و ارزش چنین فرمی بیشتر در نحوه اجرا و میزان باورپذیری موقعیتها مشخص میشود.
با این حال «۲۱ روز» تلاش کرده خودش را به چارچوب معمول رئالیتیشو محدود نکند و در کنار آن، بخشهایی از مستند پرتره را هم وارد روایت کند. حضور حسام اسلامی در مقام کارگردان در این بخش قابل توجه است چرا که سابقه مستندسازی او باعث شده دوربین فقط به ثبت واکنش شرکتکنندهها اکتفا نکند و به سراغ زندگی شخصی و خانوادگی آنها هم برود. این انتخاب کمک میکند شخصیت اصلی صرفاً یک شرکتکننده در یک بازی نباشد و مخاطب تصویری از زندگی و روابط او هم داشته باشد. با این حال در بعضی موقعیتها مرز میان اتفاق واقعی و موقعیتی که برای دوربین طراحی شده، چندان روشن نیست. برخی صحنهها آنقدر حسابشده به نظر میرسند که از حس طبیعی بودن فاصله میگیرند.
یکی دیگر از نکات قابلتوجه شیوه استفاده از کارشناسان است. روانشناس و مربی حاضر در برنامه صرفاً نقش کارشناسی را ندارند که بعد از هر اتفاق مقابل دوربین بنشینند و درباره آن توضیح بدهند. آنها در روند روایت حضور دارند و بخشی از تجربه شرکتکننده محسوب میشوند. این تصمیم، دستکم در طراحی، فاصلهای با الگوی تکراری برنامههای روانشناسی و رئالیتیشوها ایجاد میکند و از تبدیل شدن کارشناس به یک «ضمیمه توضیحی» جلوگیری میکند، هرچند در بعضی بخشها هنوز میتوان احساس کرد که حضور آنها برای پیشبرد روایت طراحی شده است.
با این حال «۲۱ روز» هنوز باید نشان دهد این فرم تا چه اندازه توان ادامه دادن دارد. مواجهه با ترس زمانی جذاب است که به واکنشهای قابل پیشبینی و تکراری محدود نشود. اگر قرار باشد همهچیز در نهایت به چند موقعیت هیجانی و واکنش احساسی ختم شود، ایده علمی اولیه هم بهتدریج کارکردش را از دست میدهد. نقطه مهم برای «۲۱ روز» همینجاست؛ اینکه میان نمایش، تجربه واقعی و تحلیل روانشناختی، تعادل خود را حفظ کند.
خبرنگار: مجتبی صارمپور-خبرنگار*
انتهای پیام/
نظر شما