ضرورت بازتعریف مأموریت دانشگاه‌ها در عصر اقتصاد هوشمند

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی با تأکید بر ضرورت بازتعریف مأموریت دانشگاه‌ها در عصر هوش مصنوعی گفت: دانشگاه‌ها باید با تمرکز بر پژوهش‌های مأموریت‌گرا، توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی و تقویت همکاری‌های بین‌رشته‌ای، از ظرفیت داده‌ها و فناوری‌های نوظهور برای حل مسائل کلان کشور، خلق ثروت و ارتقای کیفیت زندگی مردم استفاده کنند.

به گزارش خبرنگار گروه دانشگاه ایسکانیوز، حامد افشاری، معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی، در دومین همایش ملی «هوش مصنوعی و پژوهش‌های نوظهور؛ همگرایی انسان و سیستم‌های هوشمند» که صبح امروز در باشگاه صنعت و معدن آجودانیه تهران برگزار شد، با اشاره به جایگاه دانشگاه در حوزه تحقیقات، فناوری و نوآوری و ضرورت پیگیری اقتصاد دانش‌بنیان اظهار کرد: نقش هوش مصنوعی در اقتصاد دانش‌بنیان و بازتعریف مأموریت دانشگاه در عصر اقتصاد هوشمند، موضوعی است که باید با دقت مورد بررسی قرار گیرد.

وی با اشاره به محور سخنان خود با عنوان «از هوش مصنوعی تا قدرت اقتصادی و مسئله دانشگاه‌ها در نظم جدید جهانی» گفت: تلاش کرده‌ام با بهره‌گیری از مقالات مختلفی که طی یکی دو سال گذشته در این حوزه منتشر شده‌اند، ابعاد مختلف این موضوع را بررسی کنم.

هوش مصنوعی موجب تغییر مشاغل می‌شود، اما فرصت‌های جدیدی نیز ایجاد می‌کند

افشاری با اشاره به مباحث مطرح‌شده درباره تأثیر هوش مصنوعی بر مشاغل مختلف افزود: با ورود هوش مصنوعی، برخی مشاغل تغییر خواهند کرد و تعدادی از حرفه‌ها نیز تحت تأثیر این فناوری قرار می‌گیرند. حتی در حوزه فناوری اطلاعات و مهندسی کامپیوتر نیز ممکن است تغییراتی اتفاق بیفتد و شیوه کدنویسی و فعالیت مهندسان کامپیوتر نسبت به گذشته متفاوت شود.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی ادامه داد: نکته مهم این است که با ورود هوش مصنوعی، اقتصاد هوشمند گسترش پیدا می‌کند. در این شرایط، آنچه ارزان‌تر و در دسترس‌تر می‌شود، دستیابی به اطلاعات و تولید محتواست. امروزه می‌توان به‌راحتی تصاویر مناسبی خلق کرد، متن‌های باکیفیت نوشت و از ابزارهای مختلف هوش مصنوعی برای انجام فعالیت‌های گوناگون بهره گرفت.

وی با اشاره به تغییرات ایجادشده در فرایند تولید محتوا عنوان کرد: اگر ۱۰، ۱۵ یا ۲۰ سال پیش قصد داشتیم متن مناسبی بنویسیم، شاید ساعت‌ها برای آن زمان صرف می‌کردیم؛ اما امروز نوشتن یک متن خوب به همان اندازه دشوار نیست، زیرا می‌توانیم از ابزارهای هوش مصنوعی برای تولید متن، خلق تصویر و انجام بسیاری از فعالیت‌ها استفاده کنیم. حتی با کمک این ابزارها می‌توان شعر سرود و کارهای متنوعی انجام داد.

افشاری با طرح این پرسش که در چنین شرایطی تفاوت انسان و ماشین در کجا مشخص می‌شود، بیان کرد: پیش‌تر سخنرانی‌ای با عنوان «کار از بین رفت، زنده باد کار» داشتم. محتوای اصلی آن این بود که اگر برخی مشاغل از بین بروند، چه مشاغل جدیدی ایجاد خواهند شد. بنابراین باید نگرش خود را تغییر دهیم و علاوه بر بررسی مشاغلی که تحت تأثیر هوش مصنوعی قرار می‌گیرند، به فرصت‌ها و افق‌های جدیدی که این فناوری پیش روی ما قرار می‌دهد نیز توجه کنیم.

انتخابگری و قضاوت انسانی؛ مرز تمایز انسان و هوش مصنوعی

وی با تأکید بر اهمیت توانایی انتخاب در عصر هوش مصنوعی اظهار کرد: هنگامی که اقتصاد هوشمند گسترش پیدا می‌کند و امکان تولید متن‌ها و تصاویر باکیفیت فراهم می‌شود، انتخابگری اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. اینکه در چه موقعیتی از چه متنی استفاده کنیم، چه تصویری خلق کنیم و از کدام تصویر بهره ببریم، موضوعاتی هستند که به انتخاب انسان وابسته‌اند.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی افزود: امروز می‌توانیم با کمک هوش مصنوعی طرح‌های کسب‌وکار مناسبی بنویسیم و حتی از مشاوره‌های اقتصادی این ابزارها بهره‌مند شویم؛ اما انتخاب نهایی همچنان بر عهده انسان است. هوش مصنوعی گزینه‌های متعددی پیش روی ما قرار می‌دهد، ولی این انسان است که باید از میان این گزینه‌ها انتخاب کند. تفاوت انسان و ماشین در همین نقطه آشکار می‌شود.

افشاری با اشاره به مؤلفه‌هایی مانند قضاوت و همدلی تصریح کرد: هوش مصنوعی نمی‌تواند به همان شکل انسان، قضاوت و همدلی کند. برای مثال، امروزه دانش‌آموزان و دانشجویان بخش زیادی از زمان خود را با ابزارهایی مانند رایانه، تلفن همراه و لپ‌تاپ سپری می‌کنند و گاهی برقراری ارتباط اجتماعی برای آن‌ها دشوار می‌شود. در چنین شرایطی، تفاوت انسان و ماشین بیشتر خود را نشان می‌دهد.

وی ادامه داد: افرادی که توانایی بیشتری در همدلی، قضاوت، انتخاب و برقراری ارتباط مؤثر دارند، در عصر هوش مصنوعی جایگاه متفاوتی خواهند داشت و این توانمندی‌ها می‌توانند بسیاری از معادلات را تغییر دهند.

افشاری با اشاره به مسئولیت استادان دانشگاه در انتخاب موضوعات پژوهشی گفت: ما به‌عنوان استاد دانشگاه، امروز به‌راحتی می‌توانیم موضوعی را انتخاب کنیم و دانشجویان را در تدوین پایان‌نامه‌هایشان راهنمایی کنیم؛ اما مسئله اصلی این است که چه موضوعی را برای پژوهش انتخاب کنیم، دانشجویان روی چه موضوعاتی کار کنند و چه بسته‌های پژوهشی را در اختیار آن‌ها قرار دهیم.

وی عنوان کرد: باید موضوعاتی را برای دانشجویان انتخاب کنیم که بتوانند برای دانشگاه و جامعه نقش‌آفرین باشند. تعیین این موضوعات، انتخاب مسیر پژوهش و تشخیص اولویت‌ها از جمله مسائلی است که ماشین به‌جای ما انجام نمی‌دهد و مسئولیت آن بر عهده خودمان است.

داده‌ها در کنار نیروی انسانی به یکی از مؤلفه‌های قدرت اقتصادی کشورها تبدیل شده‌اند

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی در ادامه با اشاره به جابه‌جایی قدرت اقتصادی در جهان اظهار کرد: در گذشته معتقد بودیم و همچنان نیز معتقدیم که یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های تمایز و قدرت کشورها، نیروی انسانی است. هر اندازه هم که یک کشور منابع طبیعی و ملی در اختیار داشته باشد، اگر از نیروی انسانی توانمند و متخصص برای بهره‌برداری از این منابع برخوردار نباشد، با آسیب مواجه خواهد شد.

وی افزود: امروزه با ورود هوش مصنوعی، معادلات قدرت جهانی در حال تغییر است و علاوه بر نیروی انسانی، داده‌ها نیز اهمیت بسیار زیادی پیدا کرده‌اند. اینکه چگونه از داده‌ها استفاده کنیم و چگونه آن‌ها را به ارزش اقتصادی تبدیل کنیم، به یکی از موضوعات مهم در رقابت کشورها تبدیل شده است.

افشاری با انتقاد از برداشت محدود از مفهوم هوشمندسازی بیان کرد: گاهی استفاده از چند ابزار هوش مصنوعی را به‌عنوان هوشمندسازی در نظر می‌گیریم؛ برای مثال، استفاده از ابزارهایی مانند ChatGPT و سایر ابزارهای موجود، صرفاً به معنای استفاده از فناوری است، اما هوشمندسازی واقعی زمانی اتفاق می‌افتد که بتوانیم از داده‌های موجود در یک سازمان یا مجموعه به‌درستی بهره‌برداری کنیم.

وی با اشاره به اهمیت داده‌ها در حوزه سلامت کشور ادامه داد: برای مثال، در حوزه بیمارستان‌ها و راهبری نظام سلامت، هنوز پرونده سلامت افراد با مشکلاتی مواجه است. در شرایط مطلوب باید مشخص باشد که هر فرد از زمان تولد تا امروز چه بیماری‌هایی داشته، به کدام پزشکان مراجعه کرده و چه داروهایی مصرف کرده است؛ اما چنین پیشینه جامعی در نظام سلامت کشور وجود ندارد.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی خاطرنشان کرد: در حالی که ایجاد چنین زیرساخت‌هایی کار غیرممکنی نیست، می‌توانیم داده‌های فردی و جمعی را گردآوری کنیم و از آن‌ها برای پیشگیری از بیماری‌ها، بهبود خدمات و ارتقای نظام سلامت بهره ببریم. این ظرفیت‌ها می‌توانند کمک بزرگی به اقتصاد کشور کنند و هوش مصنوعی در این زمینه نقش مؤثری خواهد داشت.

مأموریت دانشگاه فراتر از آموزش استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی است

افشاری با طرح این پرسش که دانشگاه‌ها در عصر هوش مصنوعی چه نقشی باید ایفا کنند، گفت: آیا مأموریت دانشگاه صرفاً این است که به دانشجویان آموزش دهیم چگونه از ابزارهای هوش مصنوعی استفاده کنند و چگونه با کمک این ابزارها پایان‌نامه‌های خود را پیش ببرند؟ یا اینکه باید فراتر از این موضوع حرکت کنیم و زیرساخت‌هایی فراهم آوریم تا دانشجویان، استادان و تیم‌هایی که در دانشگاه شکل می‌گیرند، بتوانند از این امکانات برای خلق ارزش و حل مسائل کلان جامعه استفاده کنند؟

وی افزود: در شرایطی که اقتصاد هوشمند در حال گسترش است و بسیاری از کشورها و مجموعه‌ها در این حوزه فعالیت می‌کنند، باید مشخص شود که منافع حاصل از این فعالیت‌ها به کدام کشور بازمی‌گردد. صرف هوشمند شدن سازمان‌ها و شرکت‌ها به معنای تولید ثروت برای کشور نیست؛ زیرا ممکن است یک مجموعه از نظر فناوری هوشمند شود، اما منافع اقتصادی حاصل از آن نصیب مجموعه‌ها و شرکت‌های دیگری شود.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی تأکید کرد: مسئله اصلی این است که آیا هوشمند شدن کشور و استفاده از فناوری‌های نوین موجب تولید ثروت در داخل کشور نیز خواهد شد یا خیر. ما باید به سمتی حرکت کنیم که هوش مصنوعی و بهره‌برداری از داده‌ها در خدمت منافع ملی قرار گیرد و بتواند زمینه‌ساز خلق ثروت و ارزش‌آفرینی برای کشور باشد.

ضرورت مأموریت‌گرایی دانشگاه‌ها و جهت‌دهی به پژوهش‌ها

افشاری با اشاره به رویکرد دانشگاه آزاد اسلامی در زمینه مأموریت‌گرایی اظهار کرد: از ابتدای دوره مسئولیت دکتر رنجبر در ریاست دانشگاه، موضوع مأموریت‌گرایی مورد تأکید قرار گرفته است. به این معنا که واحدهای دانشگاهی باید مأموریت‌محور باشند و فعالیت‌های پژوهشی و فناورانه خود را در راستای حل مسائل مشخص جامعه سامان‌دهی کنند.

وی افزود: منابع ما در حوزه پژوهش و فناوری محدود است؛ بنابراین باید در کنار فعالیت‌های پژوهشی، مأموریت‌های مشخصی را تعریف کنیم. منظور این نیست که تمام پژوهش‌ها باید به یک موضوع اختصاص پیدا کنند، اما می‌توانیم بخش قابل‌توجهی از ظرفیت‌های پژوهشی دانشگاه را در راستای حل یک مسئله مشخص جهت‌دهی کنیم.

افشاری ادامه داد: اگر بتوانیم پژوهش‌ها را در مسیر حل مسائل جامعه هدایت کنیم، نتیجه آن می‌تواند خلق ثروت، افزایش تولید و ارتقای کیفیت زندگی مردم باشد. این موضوع باید به یکی از مبانی اصلی برنامه‌ریزی در دانشگاه تبدیل شود.

اجرای پروژه‌های فناورانه با استفاده از ظرفیت اعتبار مالیاتی

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی با اشاره به تجربه دانشگاه در اجرای طرح‌های فناورانه عنوان کرد: در این زمینه، پروژه‌هایی را با استفاده از ظرفیت اعتبار مالیاتی تعریف کرده‌ایم. برای نمونه، پروژه‌ای در حوزه رباتیک در استان یزد آغاز شده که اکنون حدود هشت ماه از اجرای آن می‌گذرد و در ماه نهم قرار دارد.

وی با بیان اینکه این پروژه روند پیشرفت مناسبی داشته است، گفت: در این طرح، طراحی ربات انجام شده و بازوی رباتیک نیز به کار گرفته شده و در حال فعالیت است. تفاهمی که در این زمینه صورت گرفته، این است که با همکاری شرکت فعال در مجموعه فولاد چادرملو، بتوانیم این ربات را برای سایر مجموعه‌های فولادی نیز توسعه دهیم.

افشاری افزود: از آنجا که طراحی و ساخت این ربات اکنون به‌طور کامل توسط تیم دانشگاهی قابل انجام است، ظرفیت آن وجود دارد که این فناوری در سایر مجموعه‌ها نیز مورد استفاده قرار گیرد و توسعه پیدا کند.

وی خاطرنشان کرد: شبکه‌های فناوری و نوآوری باید زمینه اجرای چنین فعالیت‌هایی را فراهم کنند. در حوزه هوش مصنوعی نیز باید در محورهای اولویت‌دار و مأموریت‌های مشخص دانشگاه از این فناوری بهره بگیریم؛ زیرا استفاده هدفمند از هوش مصنوعی می‌تواند به خلق ثروت و تغییر اقتصاد دانشگاه منجر شود.

توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی در دانشگاه آزاد اسلامی

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی با تأکید بر ضرورت توسعه زیرساخت‌های فناوری در دانشگاه بیان کرد: علاوه بر حرکت در حوزه‌های کاربردی هوش مصنوعی، باید زیرساخت‌های مورد نیاز این فناوری را نیز در داخل دانشگاه توسعه دهیم تا تیم‌های پژوهشی و فناور بتوانند از این امکانات استفاده کنند.

وی افزود: خوشبختانه در دانشگاه آزاد اسلامی توسعه زیرساخت‌ها را آغاز کرده‌ایم و در این زمینه از ظرفیت شرکت‌های وابسته به دانشگاه نیز بهره می‌گیریم. برای مثال، شرکتی با عنوان «مکلات» ایجاد کرده‌ایم که حدود ۷۰ درصد از سهام آن متعلق به دانشگاه است و توسعه زیرساخت‌های دیتاسنتری را بر عهده دارد.

افشاری ادامه داد: هدف از ایجاد این مجموعه آن است که استادان و تیم‌های فناور بتوانند از زیرساخت‌های داده و خدمات دیتاسنتری بهره‌مند شوند. البته این شرکت به سایر مجموعه‌ها نیز خدمات ارائه می‌دهد، اما یکی از اهداف اصلی ما این است که خدمات مورد نیاز استادان و تیم‌های دانشگاهی نیز از این طریق تأمین شود.

وی عنوان کرد: این شرکت را به‌گونه‌ای طراحی کرده‌ایم که علاوه بر ارائه خدمات به دانشگاه، بتواند در بازار نیز فعالیت اقتصادی داشته باشد، درآمدزایی کند و صرفاً متکی به منابع دانشگاه نباشد. در عین حال، دانشگاه نیز می‌تواند از ظرفیت‌های اقتصادی و خدماتی این مجموعه بهره‌مند شود.

افشاری با تأکید بر ضرورت فراهم کردن زیرساخت‌های مورد نیاز اعضای هیئت علمی و گروه‌های پژوهشی اظهار کرد: ممکن است یک شرکت یا واحد دانشگاهی ترجیح دهد خدمات مورد نیاز خود را به‌صورت ابری از مجموعه دیگری دریافت کند، اما ما باید زیرساخت‌های لازم را برای اعضای هیئت علمی و تیم‌های خود فراهم کنیم تا امکان تیم‌سازی و پیشبرد فعالیت‌های فناورانه در دانشگاه وجود داشته باشد.

توسعه فناوری نیازمند پژوهش‌های متمرکز و فعالیت‌های بین‌رشته‌ای است

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی با تأکید بر اینکه فعالیت‌های فناورانه باید در راستای مأموریت‌های دانشگاه انجام شوند، گفت: تیم‌هایی که در دانشگاه شکل می‌گیرند و فعالیت‌هایی که برای توسعه فناوری انجام می‌شود، باید در مسیر مأموریت‌های تعریف‌شده قرار داشته باشند. تمام اجزای دانشگاه، از اعضای هیئت علمی تا گروه‌های پژوهشی، باید در راستای این مأموریت‌ها حرکت کنند.

وی افزود: توسعه فناوری بر پایه پژوهش‌های متمرکز شکل می‌گیرد. اگر بخواهیم فناوری جدیدی خلق کنیم یا به تولید ثروت برسیم، نمی‌توانیم فعالیت‌های پژوهشی را به‌صورت پراکنده پیش ببریم. برای مثال، اگر استادی بخواهد محصولی را در راستای مأموریت دانشگاه توسعه دهد، باید تعدادی از دانشجویان دکتری و کارشناسی ارشد خود را نیز در همان حوزه متمرکز کند.

افشاری ادامه داد: برای نمونه، می‌توان حداقل چهار دانشجوی دکتری و حدود هشت دانشجوی کارشناسی ارشد را حول یک موضوع مشخص سازمان‌دهی کرد تا دانشجویان و استاد از ابعاد مختلف به بررسی آن موضوع بپردازند. در چنین شرایطی، امکان تولید محصول یا ارائه خدمتی فراهم می‌شود که با مأموریت دانشگاه ارتباط مستقیم داشته باشد و بتواند برای دانشگاه و جامعه خلق ثروت کند.

تمرکز بر مأموریت‌های کلان به جای فعالیت‌های پراکنده پژوهشی

وی با اشاره به ضرورت تعیین اولویت‌های پژوهشی در دانشگاه‌ها عنوان کرد: فناوری‌های نوظهور باید در خدمت مسائل کلان کشور قرار گیرند و تمام ظرفیت‌های دانشگاه در راستای حل این مسائل به کار گرفته شوند.

افشاری افزود: برای مثال، می‌توان کشاورزی هوشمند، آب، تجهیزات پزشکی و انرژی را به‌عنوان برخی از محورهای کلان و مأموریت‌های پژوهشی دانشگاه تعریف کرد. این موضوعات ظرفیت آن را دارند که به محور تمرکز فعالیت‌های تحقیقاتی دانشگاه تبدیل شوند.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی ادامه داد: پس از تعیین یک مأموریت، باید تمام فعالیت‌های پژوهشی مرتبط با آن را سامان‌دهی کنیم. در روش‌های سنتی، معمولاً پژوهش‌ها بر اساس رشته‌های دانشگاهی تعریف می‌شوند؛ برای مثال، هر رشته در حوزه تخصصی خود موضوعاتی را دنبال می‌کند، اما زمانی که مأموریت را در اولویت قرار می‌دهیم، تمام رشته‌ها باید در راستای تحقق آن مأموریت فعالیت کنند.

وی با ذکر مثال تجهیزات پزشکی بیان کرد: اگر تجهیزات پزشکی به‌عنوان مأموریت یک استان یا واحد دانشگاهی تعریف شود، رشته اقتصاد باید پژوهش‌های خود را در حوزه اقتصاد تجهیزات پزشکی متمرکز کند. رشته‌های مرتبط با فناوری اطلاعات باید به توسعه نرم‌افزارهای مورد نیاز این تجهیزات بپردازند و رشته‌های مکانیک، الکترونیک و حقوق نیز باید ظرفیت‌های تخصصی خود را در همین مسیر به کار بگیرند.

افشاری تصریح کرد: در چنین الگویی، تمام رشته‌ها و تخصص‌ها باید در کنار یکدیگر قرار گیرند و برای تحقق یک مأموریت مشخص فعالیت کنند. این همان رویکردی است که می‌تواند به توسعه فناوری، حل مسائل کشور و تولید ثروت منجر شود.

سرمایه‌گذاری ۵۸۰ میلیارد دلاری شرکت‌ها در حوزه هوش مصنوعی

وی با اشاره به ابعاد سرمایه‌گذاری جهانی در حوزه هوش مصنوعی اظهار کرد: امروز اقتصاد جهانی به‌طور جدی بر موضوع هوش مصنوعی متمرکز شده است. در گزارشی که مؤسسه استنفورد درباره نقشه هوش مصنوعی ارائه کرده، به سرمایه‌گذاری حدود ۵۸۰ میلیارد دلاری شرکت‌ها در این حوزه طی سال ۲۰۲۵ اشاره شده است.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی افزود: این سرمایه‌گذاری‌ها از سوی شرکت‌هایی انجام شده که برای توسعه حوزه‌های مشخصی از هوش مصنوعی برنامه‌ریزی کرده‌اند و تلاش می‌کنند فعالیت‌های خود را در این زمینه گسترش دهند.

افشاری با تأکید بر نقش دانشگاه‌ها در این شرایط گفت: نقش ما در دانشگاه این است که ابتدا مأموریت‌های خود را مشخص کنیم. اگر قرار است در حوزه هوش مصنوعی فعالیت کنیم، نباید صرفاً عنوان کلی هوش مصنوعی را مطرح کنیم؛ بلکه باید مشخص کنیم این فناوری قرار است در چه حوزه‌ای و برای حل چه مسئله‌ای به کار گرفته شود.

وی ادامه داد: برای مثال، اگر قرار است از هوش مصنوعی در حوزه آب استفاده کنیم، باید مسئله مشخصی را در یک منطقه یا حوضه آبریز معین تعریف کنیم. سپس متخصصان علوم داده، هوش مصنوعی و سایر فناوری‌های مرتبط باید در کنار یکدیگر قرار گیرند تا بتوانند آن مسئله را حل کنند و از این طریق زمینه تولید ثروت فراهم شود.

مأموریت‌گرایی و بین‌رشته‌ای بودن؛ دو ضرورت اصلی پژوهش در عصر هوش مصنوعی

افشاری با جمع‌بندی مباحث خود اظهار کرد: معتقدم پژوهش‌های امروز دانشگاه باید مأموریت‌گرا باشند تا بتوانیم از طریق آن‌ها به خلق ثروت و حرکت به سمت اقتصاد دانش‌بنیان دست پیدا کنیم. علاوه بر مأموریت‌گرایی، باید فعالیت‌های بین‌رشته‌ای را نیز در دستور کار قرار دهیم تا تخصص‌های مختلف در راستای یک مأموریت مشخص با یکدیگر همکاری کنند.

وی افزود: این رویکرد اکنون در سرلوحه برنامه‌های معاونت تحقیقات، فناوری و نوآوری دانشگاه آزاد اسلامی قرار گرفته است. در همین راستا، شبکه‌های فناوری و نوآوری را ایجاد کرده‌ایم که مأموریت آن‌ها حرکت در مسیر حل مسائل کلان کشور و برقراری ارتباط مؤثر با صنایع است.

ایجاد ۹ شبکه فناوری و نوآوری برای ارتباط دانشگاه با صنعت

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی با تشریح فعالیت شبکه‌های فناوری و نوآوری گفت: در حال حاضر شبکه فولاد را راه‌اندازی کرده‌ایم و در حوزه معدن نیز شبکه‌هایی برای پیگیری مسائل این صنعت و بخش‌های بالادستی و پایین‌دستی آن ایجاد شده است. همچنین در حوزه‌های صنعتی، هوش مصنوعی، رباتیک و تجهیزات پزشکی شبکه‌های تخصصی تشکیل داده‌ایم و در مجموع تاکنون ۹ شبکه ایجاد شده است.

وی ادامه داد: نگاه ما این است که دانشگاه آزاد اسلامی را به‌عنوان یک دانشگاه شبکه‌ای ببینیم؛ دانشگاهی با حدود ۴۰۰ واحد و نقطه فعالیت و ۲۰ هزار عضو هیئت علمی تمام‌وقت که می‌توانند ظرفیت‌های علمی و تخصصی خود را در قالب شبکه‌های تخصصی به یکدیگر متصل کنند.

افشاری با اشاره به ظرفیت‌های دانشگاه در حوزه فولاد عنوان کرد: برای مثال، در حوزه فولاد نزدیک به ۲۵ استاد را شناسایی کرده‌ایم که طی سال‌های گذشته در این صنعت طرح‌ها و پروژه‌های برون‌دانشگاهی داشته‌اند. این استادان در کنار مراکز تحقیقاتی، آزمایشگاه‌ها و سایر ظرفیت‌های دانشگاهی می‌توانند مجموعه‌ای توانمند برای همکاری با صنعت فولاد تشکیل دهند.

وی افزود: این ظرفیت‌ها در کنار یکدیگر قرار خواهند گرفت تا بتوانیم پروژه‌های بزرگ‌تری را با صنایع فولادی تعریف و اجرا کنیم. در همین راستا، نشست‌های متعددی با مجموعه‌های مختلف فولادی داشته‌ایم و همچنان در حال پیگیری پروژه‌های مشترک هستیم.

احیای ربات بلااستفاده در صنعت فولاد با ظرفیت دانشگاه آزاد اسلامی

افشاری با اشاره به یکی از پروژه‌های اجراشده در شبکه فولاد دانشگاه آزاد اسلامی در استان یزد بیان کرد: در این شبکه توانستیم یکی از ربات‌های مورد استفاده در صنعت فولاد را که سال‌ها در مجموعه چادرملو بلااستفاده مانده بود، دوباره به چرخه فعالیت بازگردانیم.

وی توضیح داد: این مجموعه پیش‌تر برای استفاده در فرایند تولید، رباتی را خریداری کرده بود که با وجود تهیه آن از یک کشور اروپایی، ربات ساخت چین بود و پس از انتقال به مجموعه، برای چندین سال بدون استفاده باقی مانده بود.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی ادامه داد: همکاران ما این موضوع را در قالب یک پروژه و با استفاده از ظرفیت‌های قانون جهش تولید دنبال کردند. بر اساس این قانون و ظرفیت اعتبار مالیاتی شرکت‌ها، امکان آن وجود دارد که منابع مالیاتی شرکت‌ها در حوزه تحقیق و توسعه هزینه شود و شرکت‌ها با همکاری دانشگاه‌ها پروژه‌های فناورانه تعریف و اجرا کنند.

وی با اشاره به این ظرفیت قانونی گفت: بر اساس سازوکار اعتبار مالیاتی، شرکت‌ها می‌توانند بخشی از منابع مربوط به مالیات خود را به فعالیت‌های تحقیق و توسعه اختصاص دهند و از ظرفیت دانشگاه‌ها برای اجرای طرح‌های فناورانه استفاده کنند. این موضوع فرصت مناسبی برای توسعه همکاری میان دانشگاه و صنعت فراهم کرده است.

ضرورت تقویت حرکت دانشگاه در دوران جدید

افشاری در پایان ضمن قدردانی از دکتر حسینی، برگزارکنندگان همایش و مجموعه همکاران حوزه پژوهش و فناوری دانشگاه اظهار کرد: از دکتر حسینی که پیگیر برگزاری این مباحث و همایش‌ها هستند و زمینه هم‌فکری و تبادل نظر را فراهم می‌کنند، تشکر می‌کنم. برگزاری چنین برنامه‌هایی می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد تحرک و جهش در واحد دانشگاهی و مجموعه دانشگاه آزاد اسلامی باشد.

وی افزود: از تمام دوستان و همکاران حوزه پژوهش و فناوری نیز قدردانی می‌کنم. امیدوارم مباحثی که در این همایش مطرح می‌شود، زمینه‌ساز حرکت جدی‌تر دانشگاه باشد. ما حرکت خود را آغاز کرده‌ایم، اما این حرکت باید با شتاب و قدرت بیشتری ادامه پیدا کند و تلاش‌های خود را چندین برابر کنیم.

افشاری با اشاره به تأکیدات مطرح‌شده درباره ضرورت متفاوت بودن دانشگاه در دوران پس از جنگ نسبت به گذشته تصریح کرد: همان‌طور که دکتر رنجبر نیز تأکید کرده‌اند، دانشگاه ما در دوران پس از جنگ باید با دانشگاهی که پیش از جنگ داشتیم متفاوت باشد.

وی ادامه داد: جنگی که به ما تحمیل شد، در عین حال فرصتی برای نمایش اقتدار کشور فراهم کرد. نیروهای دفاعی و نظامی و همچنین فناوری‌هایی که با صبوری و پشتکار امام شهیدمان زمینه شکل‌گیری آن‌ها فراهم شد، موجب شدند امروز بتوانیم سربلند باشیم و اقتدار خود را به جامعه بین‌المللی نشان دهیم.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی خاطرنشان کرد: اگر می‌خواهیم این اقتدار را حفظ کنیم و آن را افزایش دهیم، باید همت خود را متعالی کنیم و با تلاش بیشتر به سمت قله‌هایی حرکت کنیم که مورد تأکید قرار گرفته‌اند. همان‌طور که امام شهید نیز می‌فرمودند به قله نزدیک هستیم؛ بنابراین باید با سرعت و تلاش بیشتری مسیر رسیدن به این هدف را دنبال کنیم.

وی در پایان تأکید کرد: برای تحقق این اهداف، باید تلاش‌های خود را افزایش دهیم، فناوری‌های نوظهور را توسعه دهیم و تمام ظرفیت‌های دانشگاه را در راستای مسائل و مأموریت‌های کلان کشور به کار بگیریم.

انتهای پیام/

کد مطلب: 1325187

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha