افشین: قدرت ملی تنها به توان دفاعی محدود نمی‌شود

معاون علمی رئیس‌جمهور با تأکید بر ضرورت تبدیل ظرفیت‌های علمی و دانش‌بنیان به قدرت واقعی تولید و توان اقتصادی کشور گفت: قدرت ملی تنها به توان دفاعی محدود نمی‌شود، بلکه توان تأمین نیازهای اساسی مردم و استمرار تولید در شرایط بحران نیز از ارکان آن است.

به گزارش گروه دانشگاه ایسکانیوز، حسین افشین معاون علمی رئیس‌جمهور، در آیین اختتامیه رویداد اینوفارم که امروز، سه‌شنبه ۲۶ آبان‌ماه در سازمان تات برگزار شد، گفت: مدتی است که بخش قابل توجهی از گفت‌وگوهای روزمره جامعه ما به پیش‌بینی زمان وقوع جنگ اختصاص یافته است. اینکه آمریکا چه زمانی دوباره حمله خواهد کرد؟ این هفته یا هفته آینده؟ در کدام روز و کدام ماه؟ گاهی تحلیلگران تاریخی را پیش‌بینی می‌کنند، گاهی شایعات فضای مجازی دست‌به‌دست می‌شود و گاهی حتی پای پیشگویی و طالع‌بینی هم به میان می‌آید. من نمی‌خواهم درباره درستی یا نادرستی این پیش‌بینی‌ها صحبت کنم. می‌خواهم از مسئله مهم‌تری بگویم.

وی با طرح این پرسش که آیا قرار است زندگی یک ملت، پیشرفت یک کشور و آینده یک نسل، هر روز در انتظار تصمیم دیگران متوقف بماند؟، گفت: ما معمولاً خسارت جنگ را با میزان تخریب زیرساخت‌ها، آسیب به تأسیسات و جان‌هایی که از دست می‌روند اندازه می‌گیریم. این‌ها واقعی‌ترین و دردناک‌ترین خسارت‌های جنگ‌ هستند. اما جنگ خسارت دیگری هم دارد که شاید کمتر درباره آن سخن گفته‌ایم؛ جنگ می‌تواند افق آینده را از یک جامعه بگیرد.

افشین ادامه داد: گاهی حتی پیش از آنکه حمله تازه‌ای رخ دهد، سایه جنگ بر تصمیمات اقتصادی و اجتماعی سنگینی می‌کند. سرمایه‌گذار تصمیم خود را به تعویق می‌اندازد، تولیدکننده در توسعه فعالیتش تردید می‌کند و جوانی که باید برای ده سال آینده زندگی خود برنامه داشته باشد، گاهی حتی درباره چند ماه آینده نیز اطمینان ندارد.

معاون علمی رئیس جمهور گفت: اما همه بخش‌های اقتصاد نمی‌توانند منتظر بمانند. در همین روزهایی که ما درباره تاریخ احتمالی جنگ صحبت می‌کنیم، کشاورزی باید برای فصل آینده تصمیم بگیرد، دامدار باید خوراک ماه‌های آینده دام خود را تأمین کند و تولیدکننده باید درباره استمرار فعالیت و سرمایه‌گذاری خود تصمیم بگیرد.

وی اظهار کرد: فصل کشت را نمی‌توان تا روشن شدن سرنوشت یک مذاکره به تعویق انداخت. چرخه تولید دام و طیور را نمی‌توان تا پایان تهدیدهای نظامی متوقف کرد. طبیعت و نیازهای اساسی انسان، تابع تقویم تحولات سیاسی نیستند و شاید یکی از عمیق‌ترین آثار جنگ همین باشد؛ جنگ می‌تواند زمان را از یک ملت بگیرد، درحالی‌که زندگی و تولید، بیش از هر چیز به زمان نیاز دارند.

افشین بیان کرد: وقتی آمریکا و اسرائیل با حملات نظامی و تهدید به تکرار آن‌ها، امنیت ایران را به مخاطره می‌اندازند، مسئله فقط تعرض به مرزها و زیرساخت‌های کشور نیست. مسئله، به خطر افتادن امنیت زندگی میلیون‌ها انسان و آینده‌ای است که برای ساختن آن تلاش می‌کنند. از این منظر، حمله به یک کشور، تنها حمله به داشته‌های امروز آن نیست؛ تهدید آن چیزی است که مردمش می‌خواهند فردا بسازند.

وی افزود: ما این منطق را که قدرت نظامی به کشوری حق می‌دهد سرنوشت ملت دیگری را در وضعیت دائمی تهدید و نااطمینانی قرار دهد، نمی‌پذیریم. حملات نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم می‌کنیم، زیرا هیچ قدرتی حق ندارد با توسل به جنگ، امنیت و آینده یک ملت را قربانی محاسبات سیاسی و نظامی خود کند.

معاون علمی رئیس جمهور تاکید کرد: اما مسئله فقط محکوم کردن جنگ‌افروزان نیست. مسئله مهم‌تر این است که ما در برابر این شرایط چه مسئولیتی داریم. مردم حق دارند نگران باشند. کسی که نگران امنیت خانواده، آینده فرزند و سرنوشت زندگی خود است، با چند جمله امیدوارکننده از نگرانی دست نمی‌کشد. وظیفه مسئولان نیز این نیست که از مردم بخواهند نگران نباشند؛ وظیفه ما این است که دلایل نگرانی را کاهش دهیم.

وی اظهار کرد: به گمان من، ما آن‌قدر درباره تاریخ احتمالی آغاز دوباره جنگ صحبت می‌کنیم که گاهی از پرسش مهم‌تری غافل می‌شویم: برای پایان یافتن این وضعیت، برای کوتاه شدن دوران ناامنی و برای بازگرداندن اطمینان به زندگی مردم چه باید کرد؟

افشین تاکید کرد: هنر سیاست، مسابقه پیش‌بینی تاریخ حمله آمریکا نیست. هنر سیاست، جلوگیری از جنگ، فراهم کردن امکان پایان آن و بازگرداندن افق اطمینان و برنامه‌ریزی به جامعه است.

وی بیان کرد: ما نمی‌توانیم تقویم زندگی یک ملت را بر اساس تقویم تهدیدهای دیگران تنظیم کنیم.

افشین گفت: شاید در هیچ حوزه‌ای به اندازه کشاورزی، اهمیت این مسئله آشکار نباشد. امنیت غذایی یک کشور در روزی که بحران آغاز می‌شود ساخته نمی‌شود. حاصل سال‌ها سرمایه‌گذاری، توسعه زیرساخت، حفاظت از منابع، انتقال دانش و تصمیماتی است که در روزهای پیش از بحران گرفته شده‌اند.

معاون علمی رئیس جمهور گفت: آنچه در شرایط دشوار به یک کشور قدرت می‌دهد، فقط میزان ذخایر غذایی آن نیست، توانایی حفظ چرخه تولید و تأمین نیازهای اساسی مردم در طول بحران است.

وی اظهار کرد: کشوری که در تأمین نهاده‌های حساس وابستگی بالایی دارد، کشوری که بهره‌وری منابع آب و انرژی در آن پایین است و تولیدکننده‌اش برای تأمین مواد اولیه با نااطمینانی مواجه است، در برابر بحران‌های بیرونی آسیب‌پذیرتر خواهد بود.

افشین بیان کرد: از این منظر، امنیت غذایی بخشی از امنیت ملی است، نه فقط به این دلیل که غذا یکی از نیازهای اولیه مردم است، بلکه به این دلیل که استمرار تأمین آن، پشتوانه ثبات اجتماعی و اقتصادی کشور محسوب می‌شود. این همان نقطه‌ای است که اهمیت علم و فناوری آشکار می‌شود.

وی با بیان اینکه فناوری در کشاورزی فقط برای افزایش تولید در شرایط عادی نیست، برای حفظ امکان تولید در شرایط غیر عادی نیز هست، گفت: وقتی با استفاده از فناوری‌های زیستی و اصلاح فرمولاسیون خوراک، می‌توانیم بهره‌وری نهاده‌ها را افزایش دهیم، در حقیقت بخشی از وابستگی و آسیب‌پذیری تولید را کاهش داده‌ایم. وقتی با بهره‌گیری از هوش مصنوعی، مدیریت هوشمند منابع و فناوری‌های نوین، مصرف آب، تلفات دام و طیور و ضایعات زنجیره تولید را کاهش می‌دهیم، در حال افزایش توان کشور برای مواجهه با شرایط دشوار هستیم.

معاون علمی رئیس جمهور گفت: باید بپذیریم که در جهان امروز، قدرت یک کشور فقط با توانایی دفاع از مرزهایش سنجیده نمی‌شود، توانایی تأمین نیازهای اساسی مردم، حفظ تولید و استمرار زندگی اقتصادی در شرایط بحران نیز از عناصر مهم قدرت ملی است.

وی اظهار کرد: در شرایط تهدید، توسعه متوقف نمی‌شود، بلکه باید هوشمندانه‌تر، هدفمندتر و متناسب با الزامات تاب‌آوری ملی دنبال شود. در چنین شرایطی، مسأله فقط حفظ ظرفیت تولید امروز نیست، بلکه باید ظرفیت تولید فردا را نیز بسازیم و تقویت کنیم. اینجاست که نقش دانش، فناوری و نوآوری در امنیت غذایی کشور اهمیت دوچندان پیدا می‌کند.

افشین ادامه داد: اینوفارم را باید در همین چارچوب دید، بستری برای پیوند دادن نیازهای واقعی صنعت دام، طیور و آبزیان با ظرفیت‌های علمی و فناوری کشور، بستری که می‌تواند مسیر تبدیل ایده‌ها و دستاوردهای پژوهشی به فناوری‌های کاربردی، محصولات قابل تجاری‌سازی و فرصت‌های سرمایه‌گذاری را هموار کند. اهمیت این حرکت در آن است که میان دستاوردهای دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی و نیازهای واقعی مزرعه، کارخانه و زنجیره تولید فاصله‌ای باقی نماند. ما به صنعتی نیاز داریم که نه‌تنها تولید کند، بلکه پیوسته یاد بگیرد، نوآوری کند، بهره‌وری خود را افزایش دهد و در بحران‌ها تاب‌آورتر شود.

وی افزود: ما در اینجا درباره یکی از اساسی‌ترین مسائل آینده کشور صحبت می‌کنیم: اینکه چگونه می‌توانیم زنجیره تولید غذای ایران را در برابر محدودیت منابع، اختلال در تأمین نهاده‌ها، افزایش هزینه‌ها و مخاطرات بیرونی مقاوم‌تر کنیم. اینوفارم باید محلی باشد که مسئله واقعی تولیدکننده با توان علمی پژوهشگر و ظرفیت سرمایه‌گذاری بخش خصوصی به یکدیگر برسند. صنعت باید مسئله خود را به‌روشنی بیان کند، دانشگاه و شرکت دانش‌بنیان راه‌حل ارائه دهند و سرمایه‌گذار بتواند در اقتصادی بودن آن راه‌حل اطمینان پیدا کند.

افشین با اشاره به اینکه این پیوند زمانی ارزشمند است که نتیجه آن در واحدهای واقعی تولید دیده شود، افزود: باید بتوانیم بگوییم یک فناوری چه میزان از مصرف خوراک دام کاسته، چه اندازه ضایعات را کاهش داده، چه میزان از هزینه تولید کم کرده و چگونه توانسته است وابستگی به نهاده‌های وارداتی را کمتر کند.

معاون علمی رئیس جمهور گفت: موفقیت ما نباید صرفاً با تعداد طرح‌های ارائه‌ شده، تفاهم‌نامه‌های امضا شده یا شرکت‌های حمایت ‌شده سنجیده شود. معیار اصلی، اثری است که این اقدامات بر اقتصاد واقعی تولید و قدرت تأمین غذای کشور بر جای می‌گذارند.

وی با تاکید بر اینکه ما باید میان داشتن فناوری و برخورداری از قدرتی که فناوری ایجاد می‌کند تفاوت قائل شویم، افزود: اگر دانش و فناوری نتوانند توان تولید کشور را در شرایط دشوار حفظ کنند، اگر نتوانند بهره‌وری را افزایش دهند و آسیب‌پذیری اقتصاد را کاهش دهند، هنوز همه ظرفیت علمی کشور را در خدمت حل مسائل ملی قرار نداده‌ایم.

معاون علمی رئیس جمهور ادامه داد: البته مسئولیت حفظ آینده را نمی‌توان تنها بر دوش پژوهشگران، کشاورزان و تولیدکنندگان گذاشت. این وظیفه دولت و مجموعه نهادهای مسئول است که با سیاست‌گذاری درست، ثبات در تصمیمات و کاهش موانع، امکان استمرار فعالیت اقتصادی را فراهم کنند.

وی تصریح کرد: نمی‌توان از تولیدکننده انتظار برنامه‌ریزی بلندمدت داشت، اما قواعد فعالیت اقتصادی او را پیوسته تغییر داد. نمی‌توان از شرکت دانش‌بنیان انتظار سرمایه‌گذاری در فناوری داشت، اما برای ورود محصولش به بازار مسیر روشنی فراهم نکرد. اگر معتقدیم آینده کشور نباید در انتظار تهدیدهای بیرونی متوقف شود، نخست باید آن بخش از نااطمینانی را که خودمان در اداره امور ایجاد می‌کنیم، کاهش دهیم.

افشین ادامه داد: این مسئله در صنعت کشاورزی اهمیت مضاعفی دارد. تولیدکننده‌ای که امروز برای توسعه یک واحد دامداری، ایجاد یک خط تولید خوراک دام یا سرمایه‌گذاری در فناوری‌های جدید تصمیم می‌گیرد، باید بتواند درباره ماه‌ها و سال‌های آینده خود تصوری معقول داشته باشد.پ

وی تاکید کرد: هیچ تولید پایداری بدون حداقلی از ثبات و قابلیت پیش‌بینی شکل نمی‌گیرد. همان‌طور که نمی‌توان امنیت غذایی را تنها با واردات مقطعی تأمین کرد، نمی‌توان با تصمیمات مقطعی و تغییرات پی‌درپی سیاست‌ها، انتظار شکل‌گیری یک زنجیره تولید قدرتمند و رقابت‌پذیر داشت.

معاون علمی رئیس جمهور گفت: وظیفه ما در معاونت علمی، کمک به شکل‌گیری ظرفیت‌هایی است که نه‌تنها امروز مسائل تولید را حل کنند، بلکه در آینده نیز از توان اقتصادی کشور در برابر بحران‌ها محافظت کنند.

وی تاکید کرد: امروز بیش از هر زمان دیگری به عقلانیتی نیازمندیم که نه تهدید را انکار کند و نه آینده را به تهدید واگذار کند.

افشین گفت: در کشاورزی، آینده را نمی‌توان به انتظار سپرد. اگر امروز برای حفظ منابع، افزایش بهره‌وری و استمرار تولید تصمیم نگیریم، فردا ممکن است با شرایطی مواجه شویم که دیگر جبران آن به آسانی ممکن نباشد. در اداره کشور نیز چنین است. ما نمی‌توانیم همه حوادث آینده را پیش‌بینی کنیم، اما می‌توانیم از امروز ظرفیت‌هایی ایجاد کنیم که کشور در برابر آن حوادث آسیب‌پذیری کمتری داشته باشد. می‌توانیم شرایطی فراهم کنیم که تولیدکننده با اطمینان بیشتری سرمایه‌گذاری کند، پژوهشگر بداند دانش او در کجا به کار خواهد آمد و مردم مطمئن باشند که تأمین نیازهای اساسی زندگی آنان به تصمیمات لحظه‌ای دیگران وابسته نیست.

وی اظهار امیدواری کرد اینوفارم آغاز حرکتی پایدار باشد، حرکتی که در آن دانش به فناوری، فناوری به نوآوری، نوآوری به محصول، محصول به سرمایه‌گذاری و سرمایه‌گذاری به افزایش قدرت تولید منجر شود.

افشین تصریح کرد: هنر ما نباید پیش‌بینی روزی باشد که دیگران ممکن است به ما حمله کنند؛ هنر ما باید این باشد که برای پایان جنگ تلاش کنیم و نگذاریم انتظار جنگ، آینده کشور را متوقف کند.

افشین در پایان گفت: آینده تولید را با انتظار برای فردا نمی‌سازیم، با پیوند دانش، فناوری، سرمایه و اراده‌ای که امرزو به میدان می‌آید، می‌سازیم.

انتهای پیام/

کد مطلب: 1325214

برچسب‌ها

وب گردی

وب گردی

اخبار مرتبط

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.
  • captcha