به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از بوشهر؛ کارگاه آموزشی «مدیریت استرس در شرایط جنگی و پساجنگ» به صورت برخط با تدریس سید اصغر موسوی عضو هیئت علمی گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی بوشهر و با هدف ارتقای آگاهی عمومی نسبت به پیامدهای روانی بحران‌ها و ارائه راهکارهای علمی برای مدیریت فشارهای روانی در شرایط بحرانی با حضور جمعی از دانشگاهیان و فعالان حوزه سلامت روان به همت مرکز مشاوره امین واحد بوشهر و کانون روانشناسی آوان این دانشگاه برگزار شد.

موسوی با اشاره به فضای پرتنش و پراضطراب جوامع در زمان وقوع بحران‌هایی همچون جنگ، بلایای طبیعی و نااطمینانی‌های اجتماعی، تأکید کرد: که استرس پدیده‌ای اجتناب‌ناپذیر در زندگی انسان است و حذف کامل آن امکان‌پذیر نیست اما آنچه اهمیت دارد، شناخت ماهیت استرس و یادگیری مهارت‌های مؤثر برای مدیریت و کنترل آن است؛ مهارت‌هایی که می‌توانند از تبدیل فشارهای روانی به آسیب‌های جدی فردی و اجتماعی جلوگیری کنند.

این مدرس حوزه روان‌شناسی با تشریح مفهوم علمی استرس، آن را واکنش طبیعی ذهن و بدن در برابر تهدیدها، فشارها و انتظارات زندگی دانست و بیان کرد: این واکنش ها می‌تواند در ابعاد مختلف روانی، جسمانی، خانوادگی و اجتماعی بروز پیدا کند.

وی خاطرنشان کرد: اگر استرس در سطح متعادل و قابل کنترل باشد، حتی می‌تواند کارکردی مثبت داشته باشد و موجب افزایش دقت، مسئولیت‌پذیری و آمادگی فرد برای مواجهه با چالش‌ها شود؛ اما در صورت شدت یافتن و تداوم، به عاملی آسیب‌زا تبدیل شده و سلامت روان و جسم افراد را تهدید می‌کند.

موسوی در بخش دیگری از سخنان خود به پیامدهای جسمانی استرس‌های مزمن اشاره کرد و توضیح داد: فشارهای روانی طولانی‌مدت می‌توانند زمینه‌ساز بروز مشکلاتی همچون سردردهای شدید و میگرنی، دردهای عضلانی و اسکلتی، اختلال در سیستم ایمنی بدن، افزایش فشار خون و حتی بالا رفتن سطح قند خون شوند.

این استاد دانشگاه تأکید کرد: در بسیاری از بحران‌ها، از جمله شرایط جنگی، افزایش مراجعه افراد به مراکز درمانی برای مشکلاتی مانند سردردهای شدید و علائم جسمانی مرتبط با استرس، به‌وضوح قابل مشاهده است.

عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی بوشهر با تشریح مراحل مختلف واکنش انسان به استرس، توضیح داد: افراد در مواجهه با فشارهای روانی ابتدا وارد مرحله «گوش‌به‌زنگی» و آماده‌باش می‌شوند، سپس مرحله «مقاومت» را تجربه می‌کنند و در صورت تداوم فشار و نبود مدیریت صحیح، به مرحله «فرسودگی» می‌رسند؛ مرحله‌ای که می‌تواند پیامدهای جدی روانی، جسمی و حتی شغلی به همراه داشته باشد.

موسوی با پرداختن به مفهوم «استرسورها» یا عوامل ایجادکننده استرس عنوان کرد: عوامل ایجادکننده استرس در چند دسته شامل عوامل زیستی و جسمانی، عوامل محیطی، عوامل شخصی، عوامل شغلی و موقعیت‌های مهم زندگی طبقه‌بندی می شوند.

وی متذکر شد: نخستین گام در مسیر مدیریت مؤثر استرس، شناخت دقیق منابع استرس در زندگی فردی و آگاهی از عواملی است که فشار روانی را تشدید می‌کنند.

در بخش پایانی این نشست، مدرس کارگاه آموزشی «مدیریت استرس در شرایط جنگی و پساجنگ» با معرفی برخی از تکنیک‌های مؤثر مدیریت استرس با تأکید بر رویکردهای شناختی ـ رفتاری، توضیح داد: بخش قابل توجهی از اضطراب‌های شدید در شرایط بحران ناشی از افکار غیرمنطقی و خطاهای شناختی است؛ خطاهایی که موجب می‌شوند افراد بدترین سناریوهای ممکن را در ذهن خود تصور کرده و دچار نگرانی و اضطراب شدید شوند.

موسوی در این زمینه به تکنیک «ثبت و بازسازی افکار» اشاره کرد و گفت: افراد می‌توانند با نوشتن افکار منفی، شناسایی هیجانات ناشی از آن‌ها و به چالش کشیدن منطقی این افکار، به تدریج نگرش واقع‌بینانه‌تر و آرام‌تری نسبت به شرایط پیدا کنند.

وی با تأکید بر ضرورت گسترش آموزش مهارت‌های زندگی و سلامت روان در جامعه، بر اهمیت «فعال‌سازی رفتاری» تأکید کرد و انجام فعالیت‌هایی مانند پیاده‌روی، حضور در طبیعت، برنامه‌ریزی روزانه، ورزش و محدود کردن دریافت اخبار منفی را از جمله راهکارهای مؤثر در کاهش استرس دانست.

در این کارگاه آموزشی، شرکت کنندگان ضمن بیان تجربیات شخصی، با مجموعه‌ای از راهکارهای کاربردی برای مدیریت استرس در شرایط بحرانی و همچنین دوره‌های پس از بحران آشنا شدند.

خبرنگار: نرجس اسماعیلی

انتهای خبر/