به گزارش خبرنگار بینالملل ایسکانیوز، علی الزیدی -نخست وزیر جدید عراق در اولین سفر خارجی خود به آمریکا رفته و قرار است با دونالد ترامپ -رئیس جمهور آمریکا- دیدار و در مورد آینده روابط آمریکا و عراق گفتگو کند. این سفر درحالی انجام میشود که درگیری میان محور مقاومت و محور شرارت به رهبری آمریکا در منطقه غرب آسیا ادامه دارد.
این سفر از چند جهت برای بغداد و واشنگتن اهمیت ویژهای دارد. دولت آمریکا در ماههای اخیر تلاش کرده با استفاده از اهرمهای سیاسی و اقتصادی، دولت جدید عراق را به اجرای مجموعهای از مطالبات خود ترغیب کند که مهمترین آنها محدود کردن فعالیت گروههای مقاومت، پیشبرد طرح ادغام یا خلع سلاح این گروهها، کاهش وابستگی عراق به واردات انرژی از ایران و فراهم کردن زمینه حضور گستردهتر شرکتهای آمریکایی در پروژههای اقتصادی و انرژی این کشور است. به همین دلیل، دیدار الزیدی و ترامپ صرفا یک ملاقات دوجانبه تلقی نمیشود، بلکه میتواند بر آینده معادلات امنیتی و اقتصادی عراق نیز تاثیرگذار باشد.
بیشتر بخوانید:
فشار دولت جدید عراق برای خلع سلاح گروههای مقاومت/ تمایل الزیدی برای تقویت روابط با آمریکا نسبت به ایران بیشتر است
در داخل عراق نیز انتخاب علی الزیدی از همان ابتدا با حاشیههای فراوانی همراه بود. بسیاری از جریانهای سیاسی انتظار داشتند نوری المالکی بار دیگر برای تشکیل دولت مامور شود، اما در نهایت مجموعهای از رایزنیها و فشارهای سیاسی داخلی و خارجی مسیر دیگری را رقم زد و علی الزیدی که سابقه شناختهشدهای در عرصه سیاست عراق ندارد، به عنوان گزینه نهایی معرفی شد. همین مسئله از همان روزهای نخست، گمانهزنیهایی را درباره میزان استقلال دولت جدید در تصمیمگیریهای راهبردی به وجود آورد.
تداوم فشار آمریکا بر عراق برای خلع سلاح گروههای مقاومت
برخی تحلیلگران معتقدند پیشینه اقتصادی و تجاری نخستوزیر جدید ممکن است او را به سمت اتخاذ رویکردی عملگرایانهتر در قبال غرب و ایالات متحده سوق دهد. از نگاه این گروه، الزیدی برای جذب سرمایهگذاری خارجی، تثبیت اقتصاد عراق و کاهش فشارهای مالی، ممکن است در برخی حوزهها انعطاف بیشتری نسبت به خواستههای واشنگتن نشان دهد. در مقابل، منتقدان این رویکرد هشدار میدهند که هرگونه تلاش برای تغییر موازنه داخلی عراق بدون در نظر گرفتن واقعیتهای سیاسی و اجتماعی این کشور، با واکنش جدی جریانهای بانفوذ روبهرو خواهد شد.
یکی از مهمترین محورهای اختلاف میان بغداد و واشنگتن، آینده گروههای مقاومت است. دولت آمریکا همچنان بر ضرورت ادغام این گروهها در ساختار رسمی نیروهای مسلح یا محدود شدن فعالیتهای مستقل آنها تاکید میکند، اما بسیاری از رهبران سیاسی و فرماندهان گروههای مقاومت این مسئله را مغایر با شرایط امنیتی عراق و تحولات منطقه میدانند. از نگاه آنان، تا زمانی که تهدیدات امنیتی و حضور نظامی آمریکا در منطقه ادامه داشته باشد، کنار گذاشتن ظرفیتهای مقاومت امکانپذیر نخواهد بود.
تقویت گفتمان مقاومت در عراق پس از تشییع تاریخی رهبر شهید
در هفتههای اخیر نیز فضای داخلی عراق بیش از گذشته تحت تاثیر تحولات منطقه قرار گرفته است. حضور گسترده مردم عراق در مراسم تشییع رهبر فقید ایران و مواضع حمایتی بسیاری از گروههای عراقی از محور مقاومت، به اعتقاد ناظران نشاندهنده تقویت دوباره گفتمان مقاومت در این کشور است. به همین دلیل، بسیاری از کارشناسان بر این باورند که دولت جدید برای اجرای هرگونه برنامه مربوط به خلع سلاح یا محدودسازی گروههای مقاومت با موانع سیاسی و اجتماعی جدی روبهرو خواهد شد.
در کنار مسائل امنیتی، پرونده انرژی نیز یکی از محورهای اصلی مذاکرات پیش رو خواهد بود. آمریکا طی سالهای گذشته بارها از بغداد خواسته است وابستگی خود به برق و گاز ایران را کاهش دهد، اما محدودیتهای زیرساختی، نیازهای گسترده شبکه برق عراق و هزینه بالای جایگزین کردن منابع دیگر موجب شده است این هدف تاکنون به طور کامل محقق نشود. از این رو، انتظار میرود واشنگتن در دیدار با نخستوزیر عراق بار دیگر بر تسریع این روند و افزایش نقش شرکتهای آمریکایی در بخش انرژی عراق تأکید کند.
تلاش الزیدی برای ایجاد تعادل میان مطالبات آمریکا و واقعیتهای پیچیده داخلی عراق
در مقابل، دولت عراق نیز تلاش خواهد کرد ضمن حفظ روابط راهبردی با آمریکا، از تبدیل شدن این روابط به عاملی برای تشدید تنشهای داخلی جلوگیری کند. بسیاری از احزاب و جریانهای سیاسی عراق معتقدند بغداد باید سیاست موازنه در روابط خارجی را حفظ کرده و از قرار گرفتن در محوربندیهای منطقهای پرهیز کند. این رویکرد به ویژه در شرایطی اهمیت بیشتری یافته که تحولات منطقهای و ادامه تنشها میان ایران و آمریکا، هرگونه تصمیم دولت عراق را با حساسیت مضاعف همراه کرده است.
بر همین اساس، سفر علی الزیدی به واشنگتن را میتوان نخستین آزمون جدی دولت جدید عراق در عرصه سیاست خارجی دانست که نتایج آن میتواند نه تنها بر روابط بغداد و واشنگتن، بلکه بر آینده حضور آمریکا در عراق، وضعیت گروههای مقاومت، همکاریهای انرژی و موازنه قدرت در منطقه غرب آسیا تأثیرگذار باشد. موفقیت یا ناکامی نخستوزیر جدید در ایجاد تعادل میان مطالبات آمریکا و واقعیتهای پیچیده داخلی عراق، تا حد زیادی مسیر دولت او در ماههای آینده را مشخص خواهد کرد.
انتهای پیام/
نظر شما