به گزارش خبرنگار گروه دانشگاه ایسکانیوز، ارتباط دانشگاه و صنعت، یکی از پیشران‌های اصلی توسعه فناوری، رونق تولید و تربیت نیروی انسانی متخصص و مهارت‌محور است؛ پیوندی راهبردی که می‌تواند با هدایت ظرفیت‌های علمی دانشگاه‌ها به سمت نیازهای واقعی بخش تولید، مسیر حل مسائل صنعتی، کاهش وابستگی به واردات و تقویت توان داخلی را هموار کند.
اهمیت این موضوع در بیانات امام شهید انقلاب نیز مورد تاکید قرار گرفته بود؛ اخیرا نیز رهبر انقلاب اسلامی بر اهمیت این موضوع تاکید کردند. چراکه بهره‌گیری از دانش دانشگاهی برای رفع نیازهای صنعت و حرکت از پژوهش‌های نظری به سمت دستاوردهای کاربردی، از الزامات پیشرفت علمی و اقتصادی کشور به شمار می‌رود.
با این حال، تحقق چنین هدفی مستلزم عبور از همکاری‌های مقطعی و شکل‌گیری تعاملی پایدار، هدفمند و دوسویه میان دانشگاه و صنعت است؛ تعاملی که هم به ارتقای کیفیت آموزش و اشتغال دانش‌آموختگان کمک کند و هم زمینه‌ساز نوآوری، افزایش بهره‌وری و رفع نیازهای فناورانه کشور باشد.
بیشتر بخوانید؛ رکورد سالانه ۴هزار دانشجوی «پویشی» جدید در دانشگاه آزاد اصفهان/ مهندسی کامپیوتر، برق و کشاورزی بیشترین شرکت‌کنندگان پویش را دارند
در همین راستا، خبرنگار ایسکانیوز با علیرضا منظری‌توکلی، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان، در خصوص اقدامات این دانشگاه در زمینه همکاری با بخش صنعت، به تبیین چالش‌های موجود، ضرورت تقویت سازوکارهای قانونی برای توسعه این ارتباط و تجربه‌های عملی دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان در اجرای طرح پویشی که ناظر بر ارتباط دانشگاه و صنعت است پرداخته که در ادامه می‌خوانید.
علوم پایه، زیربنای پیشرفت علمی کشور
منظری‌توکلی با اشاره به اهمیت توجه به رشته‌های علوم پایه و ضرورت پیگیری مطالبات مطرح‌شده در این حوزه گفت: دغدغه مطرح‌شده توسط رهبر کشور درباره رشته‌های علوم پایه، از جمله دغدغه‌هایی است که پیش‌تر نیز مورد تاکید امام شهید قرار داشت.
اساسا عنوان علوم پایه بیانگر جایگاه بنیادین این رشته‌ها در نظام علمی کشور است؛ به‌گونه‌ای که اگر علوم پایه در یک کشور رواج نداشته باشد و به آن رسیدگی نشود، سایر علوم وابسته به این حوزه نیز از رشد و پیشرفت لازم برخوردار نخواهند شد.
وی با بیان اینکه یکی از مشکلات کنونی کشور، استقبال ناکافی از رشته‌های علوم پایه در دانشگاه‌هاست، افزود: با توجه به مطالبات مطرح‌شده از سوی رهبر شهید و مقام معظم رهبری، حضرت آیت‌الله سید مجتبی حسینی خامنه‌ای، دانشگاه‌ها باید برای حل این مسئله برنامه‌ریزی جدی داشته باشند.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان با تاکید بر اینکه حل این مشکل تنها در چارچوب اقدامات دانشگاهی امکان‌پذیر نیست، اظهار کرد: زمانی می‌توان به تحقق این هدف امیدوار بود که از ظرفیت سایر ارکان نظام و حوزه‌های تصمیم‌گیری نیز استفاده کنیم و برای حل این مسئله، هم‌افزایی لازم میان بخش‌های مختلف شکل بگیرد.
اشتغال، یکی از چالش‌های پیش روی رشته‌های علوم پایه
منظری‌توکلی با اشاره به دلایل استقبال ناکافی از رشته‌های علوم پایه گفت: شاید یکی از دلایل این وضعیت آن باشد که دروس این رشته‌ها به‌طور مستقیم مهارت‌محور نیستند. از سوی دیگر، مسئله اشتغال پس از فارغ‌التحصیلی نیز می‌تواند در کاهش استقبال داوطلبان از این رشته‌ها تاثیرگذار باشد.
وی اضافه کرد: این در حالی است که در بسیاری از رشته‌های علوم پایه می‌توان شرایطی فراهم کرد که زمینه اشتغال نیز ایجاد شود. اگر بتوانیم فرصت‌های شغلی مناسبی برای دانش‌آموختگان این رشته‌ها فراهم کنیم، قطعا جاذبه بیشتری برای دانشجویان و داوطلبان ورود به دانشگاه ایجاد خواهد شد و می‌توانیم بخشی از مشکل موجود را برطرف کنیم.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان با تاکید بر مسئولیت دانشگاه‌ها در قبال این مطالبه گفت: ما به‌عنوان مسئولان دانشگاهی وظیفه داریم برای پاسخ‌گویی به این مطالبه، حداکثر تلاش خود را به کار بگیریم. بر همین اساس، تلاش خواهیم کرد با تشکیل کمیته‌های تخصصی و بررسی دقیق موضوع، تا حد توان برای پاسخ‌گویی به این مطالبه اقدام کنیم.
ارتباط دانشگاه و صنعت؛ ضرورتی فراتر از توصیه
منظری‌توکلی در ادامه با اشاره به جایگاه ارتباط دانشگاه و صنعت در کشورهای پیشرفته اظهار کرد: ارتباط دانشگاه و صنعت در کشورهای پیشرفته، امری کاملا بدیهی است و یکی از دلایل پیشرفت فناوری در این کشورها نیز همین ارتباط و تعامل میان بخش دانشگاهی و صنعتی است. این موضوع همواره مورد توجه رهبر شهید قرار داشت و ایشان بارها بر ضرورت تقویت ارتباط دانشگاه و صنعت تاکید کردند.
وی با بیان اینکه تحقق این ارتباط با موانع و چالش‌هایی همراه بوده است، افزود: یکی از مشکلات موجود آن است که دانشگاه‌های کشور نتوانسته‌اند آن‌گونه که باید و شاید، در دوره‌های کارشناسی و کارشناسی ارشد، نیروی انسانی ماهر و متناسب با نیازهای صنعت تربیت کنند. این مسئله یک واقعیت است که باید آن را بپذیریم و برای رفع آن برنامه داشته باشیم.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان با اشاره به نقش صنعت در شکل‌گیری این تعامل گفت: از سوی دیگر، بخش صنعت نیز آن‌گونه که باید به ظرفیت‌های دانشگاه اعتماد نکرده و تعامل لازم را با مراکز دانشگاهی نداشته است. صنعت باید نیازهای خود را به دانشگاه اعلام کند و بستر لازم را برای تربیت نیروهای ماهر در تعامل با دانشگاه فراهم آورد تا دانشگاه بتواند نیروی انسانی مورد نیاز صنایع را آموزش دهد و تربیت کند.
تبدیل ارتباط دانشگاه و صنعت به یک تکلیف قانونی
منظری‌توکلی با تاکید بر ضرورت ایجاد سازوکارهای الزام‌آور برای توسعه همکاری‌های دانشگاهی و صنعتی اظهار کرد: راه‌حل این مسئله آن است که مسئولان نظام، از طریق توصیه و حتی الزام بخش صنعت و دانشگاه‌ها، زمینه ارتباط موثر میان این دو بخش را فراهم کنند. دانشگاه باید برای حل مشکلات صنعت و تامین نیازهای آن به نیروی انسانی ماهر وارد عمل شود و صنعت نیز باید برای تحقق این هدف با دانشگاه همکاری کند.
وی اضافه کرد: دولت و سایر نهادهای مسئول باید شرایطی فراهم کنند که ارتباط دانشگاه و صنعت، به‌صورت قانونی و در قالب یک تکلیف و وظیفه مشخص تعریف شود. هر دو بخش باید خود را در برابر این مسئولیت پاسخ‌گو بدانند و در صورت انجام ندادن وظایف محول‌شده، سازوکار قانونی مشخصی برای برخورد با ترک فعل وجود داشته باشد.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان با بیان اینکه توسعه این همکاری‌ها نیازمند اراده جدی در سطوح مختلف تصمیم‌گیری است، گفت: اگر قرار باشد ارتباط دانشگاه و صنعت به‌صورت موثر و پایدار شکل بگیرد، نمی‌توان تنها به توصیه و اقدامات داوطلبانه اکتفا کرد. لازم است چارچوبی قانونی وجود داشته باشد تا هر دو طرف، یعنی دانشگاه و صنعت، به وظایف خود عمل کنند و همکاری میان آن‌ها به یک روند مستمر تبدیل شود.
دانشگاه آزاد اسلامی؛ تجربه‌ای عملی در همکاری با صنعت
منظری‌توکلی در ادامه با اشاره به عملکرد دانشگاه آزاد اسلامی در حوزه ارتباط با صنعت بیان کرد: البته لازم می‌دانم این نکته را نیز مطرح کنم که دانشگاه آزاد اسلامی، در مقایسه با بسیاری از دانشگاه‌های دیگر، ارتباط گسترده‌ای با صنعت برقرار کرده است. این موضوع را بر اساس مستندات و شواهد موجود عرض می‌کنم و نمونه‌های عملی متعددی برای اثبات آن وجود دارد.
وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان افزود: ما در دانشگاه آزاد اسلامی واحد سیرجان و همچنین سایر واحدهای دانشگاهی استان، تلاش‌های زیادی برای حل مشکلات صنعت انجام داده‌ایم و خوشبختانه بخش صنعت نیز به ظرفیت‌ها و توانمندی‌های دانشگاه اعتماد کرده است. این اعتماد زمینه‌ساز شکل‌گیری همکاری‌های عملی و اجرای طرح‌هایی شده است که نتایج آن‌ها در عرصه تولید و تامین نیازهای صنعتی قابل مشاهده است.
تولید بیش از ۷۵۰ نوع قطعه در کارگاه مهندسی معکوس سیرجان
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان با اشاره به یکی از نمونه‌های شاخص همکاری دانشگاه و صنعت گفت: به‌عنوان مثال، کارگاه مهندسی معکوس دانشگاه آزاد اسلامی واحد سیرجان تاکنون بیش از ۷۵۰ نوع قطعه تولید کرده است. میزان تولید هر یک از این قطعات نیز قابل توجه بوده و در برخی موارد، تعداد تولیدشده به تیراژ بالایی رسیده است.
منظری‌توکلی با تاکید براهمیت فناوری به‌کاررفته در تولید این قطعات اظهار کرد: بیش از ۳۵ نوع از این قطعات، از قطعات های‌تک و با فناوری پیشرفته بوده‌اند. این قطعات پس از آزمایش و ارزیابی در محیط‌های صنعتی و معدنی، از نظر کیفیت و دوام، عملکرد بهتری از خود نشان داده‌اند و در عین حال، قیمت آن‌ها در مقایسه با قطعات وارداتی بسیار پایین‌تر بوده است.
وی با اشاره به اهمیت این دستاوردها در شرایط تحریم افزود: یکی از اقداماتی که دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان در این زمینه انجام داده، ایجاد مجموعه‌های تولید قطعات و توسعه ظرفیت‌های مهندسی معکوس بوده است. در همین راستا، هم در دانشگاه آزاد اسلامی شهید حاج قاسم و هم در قالب کارگاه مهندسی معکوس دانشگاه آزاد اسلامی واحد سیرجان، اقداماتی برای پاسخ‌گویی به نیازهای صنعت صورت گرفته است.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان با بیان اینکه نتایج فعالیت‌های این مجموعه‌ها قابل مشاهده و ارزیابی است، گفت: عملکرد این کارگاه‌ها به‌گونه‌ای است که علاقه‌مندان و فعالان صنعتی می‌توانند از آن‌ها بازدید کنند و از نزدیک شاهد پیشرفت‌های صورت‌گرفته در زمینه ارتباط دانشگاه با صنعت و معدن باشند.
پاسخ‌گویی به نیازهای صنعت و معدن با تکیه بر توان دانشگاه
منظری‌توکلی با اشاره به نتایج فعالیت‌های دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان در حوزه تولید قطعات صنعتی و معدنی اظهار کرد: دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان توانسته است در بسیاری از موارد، نیازهای صنعت را با تولید قطعات مهم تامین کند. این تجربه نشان می‌دهد که دانشگاه، در صورت برخورداری از بستر مناسب و ارتباط موثر با بخش صنعت، می‌تواند نقش مهمی در رفع نیازهای تولیدی کشور ایفا کند.
وی اضافه کرد: ارتباط مناسبی میان دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان و بخش صنعت برقرار شده است؛ با این حال، ما به دنبال توسعه هرچه بیشتر این ارتباط هستیم. تقویت این همکاری به نفع هر دو طرف است؛ زیرا دانشگاه می‌تواند از طریق ارتباط با صنعت، آموزش‌های خود را به نیازهای واقعی بازار کار نزدیک‌تر کند و صنعت نیز می‌تواند از ظرفیت علمی، تخصصی و فناورانه دانشگاه برای رفع مشکلات و تامین نیازهای خود بهره ببرد.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان با تاکید بر ضرورت تداوم این مسیر گفت: هدف ما این است که ارتباط میان دانشگاه و صنعت، بیش از گذشته توسعه پیدا کند و همکاری‌های موجود به طرح‌هایی گسترده‌تر و اثربخش‌تر تبدیل شود. هر اندازه این ارتباط عمیق‌تر و منسجم‌تر باشد، امکان حل مسائل صنعت و استفاده از ظرفیت‌های دانشگاهی نیز افزایش خواهد یافت.
طرح پویش؛ مسیری برای پیوند آموزش دانشگاهی با محیط کار
منظری‌توکلی در ادامه با اشاره به طرح پویش به‌عنوان یکی از نمونه‌های عملی ارتباط دانشگاه با صنعت اظهار کرد: همان‌طور که اشاره کردید، طرح پویش یکی از جلوه‌های این ارتباط است و خوشبختانه در بسیاری از واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان اجرا می‌شود و جریان دارد.
وی با بیان اینکه این طرح می‌تواند به افزایش مهارت‌آموزی دانشجویان کمک کند، افزود: در قالب طرح پویش، دانشجویان به محیط‌های صنعتی معرفی می‌شوند و در آنجا دوره‌های کارآموزی و مهارت‌آموزی را می‌گذرانند. به این ترتیب، دانشجویان در کنار آموزش‌های دانشگاهی، با فضای واقعی کار آشنا می‌شوند و فرصت پیدا می‌کنند مهارت‌های مورد نیاز برای ورود به بازار کار را کسب کنند.
رئیس دانشگاه آزاد اسلامی استان کرمان اضافه کرد: در چنین شرایطی، دانشجویان می‌توانند پس از کسب تجربه و مهارت در محیط صنعت، از سوی همان مجموعه صنعتی یا سایر صنایع جذب شوند. این روند، علاوه بر کمک به اشتغال دانش‌آموختگان، زمینه ارتباط موثرتر میان آموزش دانشگاهی و نیازهای واقعی صنعت را نیز فراهم می‌کند.
منظری‌توکلی با تاکید بر چشم‌انداز توسعه این طرح گفت: امیدواریم با ادامه این روند، در آینده شاهد ارتباطی مطلوب‌تر و کارآمدتر میان دانشگاه و صنعت باشیم؛ ارتباطی که در آن، دانشگاه بتواند نیروی انسانی ماهر تربیت کند و صنعت نیز از ظرفیت‌های علمی و تخصصی دانشگاه برای رفع نیازهای خود بهره ببرد.
انتهای پیام/
نظر شما