به گزارش خبرنگار گروه دانشگاه ایسکانیوز، حسین سیماییصراف، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، در سیوسومین آیین نکوداشت اعضای هیئت علمی نمونه کشوری که امروز شنبه ۲۳ خردادماه برگزار شد، با گرامیداشت یاد شهدای علمی کشور اظهار کرد: در یک سال گذشته جامعه دانشگاهی کشور چهرههای برجستهای را از دست داد. همچنین در جریان جنگ اخیر، جمعی از استادان، مدیران، دانشمندان و نخبگان کشور به شهادت رسیدند که یاد و نام آنان همواره در حافظه علمی ایران ماندگار خواهد بود.
وی با اشاره به نقش دانشگاه در تحولات کشور گفت: دانشگاه از زمان تأسیس تاکنون دورههای مختلفی را پشت سر گذاشته و در هر مقطع مأموریتهای تازهای بر عهده گرفته است. نخستین نسل دانشگاهها آموزشمحور بودند و مهمترین وظیفه آنها تربیت نیروی انسانی متخصص برای اداره جامعه محسوب میشد.
وزیر علوم افزود: از قرن نوزدهم و با شکلگیری دانشگاههای پژوهشمحور، مأموریت تولید علم نیز به وظایف دانشگاهها اضافه شد. در ایران نیز تا دهه ۷۰ دانشگاهها بیشتر آموزشمحور بودند، اما به تدریج پژوهشگاهها، پژوهشکدهها و نشریات علمی توسعه یافتند و پژوهش جایگاه پررنگتری در نظام آموزش عالی پیدا کرد.
رشد و توسعه بدون دانش امکانپذیر نیست
سیماییصراف با بیان اینکه توسعه کشورها صرفاً به منابع طبیعی وابسته نیست، تصریح کرد: بسیاری از کشورها با وجود نداشتن منابع زیرزمینی گسترده، به دلیل تکیه بر دانش و فناوری به رشد و توسعه دست یافتهاند. بنابراین حرکت بر مرزهای دانش و تولید علم، لازمه پیشرفت هر کشوری است.
وی ادامه داد: نسل سوم دانشگاهها، دانشگاههای کارآفرین، جامعهمحور و مسئولیتپذیر هستند. در این مدل، آموزش و پژوهش باید مسئلهمحور و مبتنی بر نیازهای واقعی جامعه باشد و ارتباط دانشگاه با صنعت و بخشهای مختلف کشور تقویت شود.
استاد نمونه باید در سه حوزه موفق باشد
وزیر علوم با اشاره به ویژگیهای استادان نمونه کشوری گفت: استاد نمونه تنها فردی نیست که در آموزش موفق باشد، بلکه باید در پژوهش نیز عملکرد برجستهای داشته و نسبت به مسائل اجتماعی و فرهنگی جامعه مسئولیتپذیر باشد. به همین دلیل در ارزیابی استادان نمونه، فعالیتهای فرهنگی، اجتماعی و اجرایی نیز مورد توجه قرار میگیرد.
وی افزود: اگر نهاد علم همچنان از سرمایه اجتماعی بالایی برخوردار است، به دلیل همین کارکردهای متنوع و نقشآفرینی استادان در حوزههای مختلف است.
استاد ناامید نمیتواند امیدآفرین باشد
سیماییصراف با تأکید بر مسئولیت استادان در دوران پساجنگ اظهار کرد: امروز دانشگاهیان وظیفه سنگینی در قبال جامعه و دانشجویان بر عهده دارند. استادی که خود ناامید و بدبین باشد، نمیتواند به دانشجویان امید و انگیزه منتقل کند.
وی ادامه داد: کشور دوران حساسی را پشت سر گذاشته و در شرایط فعلی بیش از هر زمان دیگری به امید، همبستگی، اعتماد متقابل و همکاری نیاز داریم. ترویج ناامیدی و بدبینی در دانشگاهها و کلاسهای درس، خیانت به آینده کشور و خون شهداست.
آموزش همچنان مهمترین مأموریت دانشگاه است
وزیر علوم با اشاره به تحولات فناورانه و گسترش هوش مصنوعی گفت: با وجود تمام تغییرات، آموزش همچنان مهمترین وظیفه دانشگاه و استادان است. البته این مأموریت در عصر فناوریهای نوین پیچیدهتر و دشوارتر شده و استادان باید بهطور مستمر دانش و مهارتهای خود را بهروز کنند.
وی افزود: در دنیای امروز، یادگیری مادامالعمر یک ضرورت است و دانشگاهها باید بتوانند نیازهای آینده جامعه را پیشبینی و برای آن برنامهریزی کنند.
هوش مصنوعی ضرورت آموزش تفکر انتقادی را افزایش داده است
سیماییصراف با اشاره به تأثیر هوش مصنوعی بر آموزش عالی اظهار کرد: یکی از مهمترین وظایف استادان در عصر هوش مصنوعی، آموزش تفکر انتقادی به دانشجویان است. دانشجویان باید توانایی تشخیص درست از نادرست و تحلیل مستقل مسائل را داشته باشند.
وی تصریح کرد: هوش مصنوعی اگرچه ابزار قدرتمندی است، اما نمیتواند جایگزین خلاقیت، تفکر و قدرت تحلیل انسان شود. بنابراین همه استادان، فارغ از رشته تخصصی خود، باید نقش مهمی در تقویت تفکر نقادانه دانشجویان ایفا کنند.
وزیر علوم در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر اهمیت حمایت دولت از آموزش عالی گفت: برخی حوزههای علمی، بهویژه علوم پایه، نیازمند حمایت مستقیم دولت هستند؛ زیرا بدون سرمایهگذاری عمومی امکان توسعه آنها وجود ندارد.
وی افزود: برای ارتقای کیفیت آموزش عالی، همکاریهای بینالمللی دانشگاهها، فرصتهای مطالعاتی استادان و اعزام دانشجویان به ویژه در حوزههای نوظهور باید تقویت شود.
سیماییصراف همچنین از برنامه وزارت علوم برای توسعه کلاسهای هوشمند خبر داد و خاطرنشان کرد: اگرچه برخی برنامهها به دلیل شرایط جنگی با تأخیر مواجه شدهاند، اما توسعه زیرساختهای آموزش هوشمند همچنان یکی از اولویتهای اصلی وزارت علوم است.
انتهای پیام/
نظر شما