در یک سال اخیر به دلیل شرایط سیاسی کشور ورود گردشگران خارجی به ایران یکباره و ناگهانی افزایش یافت. اما افزایش تعداد گردشگران ورودی علاوه بر اینکه مشکلاتی را آشکار کرده، مشکلاتی را هم به همراه داشته است.
سرویسهای بهداشتی بینراهی در حالت کلی معضلی است برای گردشگران داخلی و خارجی. این معضل برای گردشگران خارجی چند برابر میشود چراکه با دو مشکل اساسی در این مورد مواجهیم. یکی اینکه سرویسهای بهداشتی ما چه در سطح شهر و چه در مجتمعهای بین راهی و جادهها فرنگی نیستند و مشکل دیگر و مهمتر این است که سرویسهای بهداشتی ایرانی ما هم چنان کثیف هستند که اغلب قابل استفاده نیستند.
خشایار چراغوند تورلیدر با بیان اینکه با ورود یکباره گردشگران خارجی به ایران پس از روی کار آمدن دولت یازدهم مشکلات بسیاری هم خودنمایی کردهاند، میگوید: «بسیاری از مشکلات زیرساختی در حوزه گردشگری وجود داشتهاند. با فعالتر شدن تورهای مسافرتی و به ویژه با ورود بیشتر گردشگران خارجی به ایران علاوه بر نیازهایی که به تازگی در این زمینه با آنها روبرو شدهایم، بیش از پیش و با سرعت بیشتری به حل مشکلات زیرساختی احساس نیاز میشود.»
او درباره مشکل سرویسهای بهداشتی بینراهی میگوید: «این مشکلات تنها زمانیکه تورلیدر با مجتمعها، رستورانها و اقامتگاههایی که در بین راه خدمات ارائه میدهند آشنا باشد و در جای مناسبی توقف کنند تا حدودی تعدیل میشود. در غیر اینصورت مشکلی اساسی است که در تورهای ورودی به ایران با آن مواجهیم.»
چراغوند اضافه میکند: «از طرفی رستورانهایی که بین راه هستند امکانات لازم و مناسبی ندارند که سرویسهای بهداشتی هم جزو این مشکلات هستند. برای حل این مشکل به ناچار در مرحله نخست سعی میکنیم مسافران و گردشگران خارجی را توجیه کنیم و در این راستا شرایط را با شرایط کشورهایی مثل هند و چین که مشابه ما هستند مقایسه میکنیم که گردشگر آمادگی رویارویی با این مسائل را داشته باشد.»
این تورلیدر میگوید: «راهنمایان ما در این سفرها همواره نگران این مساله هستند درحالیکه این کمترین و ابتداییترین چیزی است که باید برای گردشگران خارجی که وارد ایران میشوند در نظر گرفت.»
هنگامی که در دوران مدیریت محمدشریف ملکزاده معاون گردشگری وقت کشور، مساله ساخت هزار سرویس بهداشتی بینراهی مطرح شد این نکته در نظر گرفته نشد که برای امکاناتی که در این زمینه لازم است باید جداگانه برنامهریزی شده و سرمایهگذاری شود.
به این صورت که ساخت این سرویسهای بهداشتی تنها در کنار مساجد، پمپ بنزینها و در بهترین حالت در کنار مجتمعهای بین راهی انجام شد. این در حالیست که برای ساخت این سرویسها باید مکانیابی صحیح و با امکانات ویژه در نظر گرفته شوند.
چراغوند یادآور میشود: «به طور کلی درباره ورود گردشگران خارجی به ایران و نحوه برخورد با آنها لازم است که آموزش رسانهای داشته باشیم. صدا و سیما به راحتی میتواند این کار را انجام دهد. چراکه نکات بسیار ظریف و ریزی هستند که شاید به چشم نیایند اما میتوانند نظر گردشگران خارجی را درباره بسیاری مسائل که ما به آنها میبالیم را عوض کنند. مثل مهماننوازی ایرانیها که این روزها با برخی برخوردهای از سوی آژانسها و تورلیدرها به عکس این تصورتبدیل میشود.»
علی حدیدی فرد تورلیدر دیگری است که در زمینه ورود گردشگران خارجی به ایران فعالیت میکند. او هم به مشکلات بسیاری که مسافران خارجی در ورود به ایران و برای رفتن از شهری به شهر دیگر با آنها مواجه هستند اشاره میکند و میگوید: «در این زمینه پیش از مساله سرویسهای بهداشتی که بسیار هم مهم است، با مشکل تابلوهای راهنمایی و رانندگی مواجه هستیم که تعداد آنها کافی نیست و اگر هم هستند به زبان انگلیسی نیستند. این تابلوها در بسیاری موارد هم ترجمههای غلط دارند که این مساله موجب سردرگمی گردشگران خارجی میشود.»
او اضافه میکند: «سرویسهای بهداشتی که در داخل شهرها داریم هم مطلوب گردشگران خارجی ما نیستند و کثیفی و نبود سرویسهای بهداشتی فرنگی در بین راه و جادههای کشور هم معضلی است که توجهی به آن نمیشود.»
این تورلیدر همچنین به نبودن منابع اطاعاتی و اطلاعرسانی درست و چندزبانه یا انگلیسی زبان اشاره میکند و میگوید: «نقشههای گردشگری ما به اندازه کافی نیستند و همانهایی هم که وجود دارند به صورت محدود، مثلا در ایام نوروز به مسافران و گردشگران داده میشوند که آنها هم به زبان انگلیسی نیستند.»
حدیدی فرد تاکید میکند: «نبود سایتهای اطلاع رسانی به زبان انگلیسی هم مشکلی است که مسافران خارجی با آن روبرو هستند. مسافر پس از انتخاب مقصد، پیش از اینکه راهی سفر شود باید اطلاعاتی را جمعآوری کند که سایتهای ما در این مورد بسیار ضعیف عمل کرده و میکنند.»
او اضافه میکند: «از طرفی ورود بسیاری از مسافران خارجی به ایران از طریق تورها و آژانسهای مسافرتی انجام نمیشود. بنابراین در این شرایط نیاز مسافران و گردشگران به نقشههای راهنمای راهها، شهرها و اماکن گردشگری و تاریخی بیشتر میشود که در ایران به دلیل کمبودها و کاستیهایی که وجود دارد شاهد سردرگمی این مسافران هستیم.»
این تورلیدر با بیان اینکه این مشکل به نقشهها و سایتهای ما محدود نمیشود، میگوید: «در هتلهای مدرن دنیا علاوه بر بخش پذیرش و اطلاعات هتل بخشی هم وجود دارد که اطلاعات شهرهای نزدیک به آن هتل را در اختیار مسافران قرار میدهند. این در حالیست که بسیاری از کارکنان هتلهای ما در ایران حتی در بخش اطلاعرسانی هم مسلط به زبان انگلیسی نیستند.»
حدیدی فرد اضافه میکند: «تمام این عوامل و مشکلات زیرساختی گردشگری ما به ویژه در زمینه هتلها که در مسیر گردشگری کلاسیک کشور بسیار کم و نامناسب هستند، موجب میشود که در شرایطی که گردشگران خارجی بسیاری را پذیرا هستیم نتوانیم جوابگوی نیازشان باشیم.»
نرگس لطیفپور- سرویس اجتماعی
