به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از اصفهان؛ از منظر علوم شناختی و اعصاب، مواجهه با استرس مزمن در دوران کودکی می‌تواند پاسخ محور HPA را دگرگون کند، با کاهش کارکردهای اجرایی، توجه و کنترل هیجان و نیز حافظه کاری همراه شود. چنین تغییراتی احتمالاً منجر به آسیب‌های کوتاه‌مدت و درازمدت شناختی ـ هیجانی می‌شود و می‌تواند به ایجاد یا تشدید رفتارهای پرخاشگرانه، ناکامی‌های تحصیلی و کاهش توان سازگاری اجتماعی منجر شود.

علاوه بر این، فشارهای مداوم محیطی و تضعیف ارتباطات خانوادگی می‌تواند به فرسایش امنیت سلامت روانی و تصویر فرد نسبت به آینده بیانجامد.

در چارچوب حقوقی، کنوانسیون حقوق کودک و اصول حقوق بین‌الملل بشردوستانه دولت‌ها را مکلف می‌کند تا از جان، سلامت جسمانی و سلامت روان کودکان در مخاصمه‌ها حفاظت کنند و برای دسترسی به خدمات بهداشت روان، حمایت‌های آموزشی و بازتوانی خانوادگی تدابیر لازم بیندیشند.

در ایران، با تکیه بر مبانی قانون اساسی و مقررات داخلی مربوط به حمایت از حقوق کودک و مسئولیت‌های والدین و نهادهای قضایی، اصول حفاظت از کودکان در شرایط بحران به عنوان بخشی از مسئولیت‌های ملی مطرح است و اجرای این اصول نیازمند تعامل کارآمد میان نهادهای حقوقی، بهداشت روان و آموزش است تا از تزلزل پیوند والد ـ کودک، قطع و وابستگی‌های آموزشی و عقب‌ماندگی‌های روانی ـ اجتماعی جلوگیری شود.

این چارچوب‌ها باید همسو با تعهدات بین‌المللی برای طراحی پروتکل‌های میدانی در مناطق بحران‌زده به کار رود تا دسترسی کودکان به خدمات حمایتی و فرصت‌های بازتوانی حفظ شود.

نتیجه‌گیری و توصیه‌های کلیدی شامل ایجاد واحدهای حمایت از کودکان در مناطق بحران توسط نهادهای متولی هم‌چون بهزیستی، فراهم کردن دسترسی سریع و مداوم به خدمات بهداشت روان برای کودکان و والدین، آموزش کارکنان قضایی و خدمات اجتماعی در تشخیص زودهنگام آسیب روانی و ارائه مداخلات حمایتی، و تقویت سازوکارهای آموزشی برای حفظ ارتباط با تحصیل و بازگشت ایمن کودکان به محیط مدرسه است.

این رویکرد، با اتکا به شواهد علوم شناختی، روانشناسی و چارچوب‌های قانونی، می‌تواند از آسیب‌های مخاصمه بکاهد و امنیت روانی بلندمدت کودکان را فراهم سازد.

خبرنگار: علیرضا اسماعیل‌زاده

انتهای پیام/