به گزارش خبرنگار استانی ایسکانیوز از کرمان؛ ایمنی شهری دیگر یک خدمت جانبی در مدیریت شهرها محسوب نمیشود، بلکه به یکی از مهمترین شاخصهای توسعهیافتگی تبدیل شده است. شهری که بتواند خطرها را پیش از وقوع شناسایی کند، در زمان بحران واکنش سریع داشته باشد و از جان و مال شهروندان حفاظت کند، در واقع بخشی از زیرساختهای توسعه پایدار خود را تکمیل کرده است. آمار فعالیت ۲۱۰۰ پایگاه آتشنشانی و حضور ۲۱ هزار آتشنشان در سراسر کشور، تصویری از گستردگی شبکهای ارائه میدهد که وظیفه آن مقابله با یکی از پرریسکترین حوزههای مدیریت شهری است.
گسترش شهرها، افزایش جمعیت، توسعه ساختمانهای بلندمرتبه، پیچیدهتر شدن فعالیتهای صنعتی و تغییر الگوی زندگی شهری باعث شده است که مأموریت آتشنشانی دیگر محدود به خاموش کردن آتش نباشد. امروز آتشنشانان در حوادث جادهای، نجات افراد گرفتار، مخاطرات ساختمانی، بحرانهای طبیعی و بسیاری از موقعیتهای اضطراری نقشآفرینی میکنند. به همین دلیل، تقویت نیروی انسانی و تجهیزات این حوزه به عنوان یک ضرورت مدیریتی مطرح است.
برنامه جذب ۴ تا ۵ هزار آتشنشان جدید را میتوان بخشی از پاسخ به همین نیازهای رو به افزایش دانست. افزایش نیروی انسانی در آتشنشانی تنها به معنای بالا رفتن تعداد کارکنان نیست، بلکه به معنای افزایش توان عملیاتی، کاهش زمان رسیدن به محل حادثه و امکان پوشش بهتر مناطق شهری است. در مدیریت بحران، چند دقیقه تأخیر میتواند تفاوت میان یک حادثه محدود و یک خسارت گسترده باشد.
کرمان نیز به عنوان یکی از شهرهای در حال توسعه کشور، در سالهای اخیر توجه بیشتری به موضوع ایمنی شهری نشان داده است. افزایش پروژههای عمرانی، توسعه فضاهای شهری، تغییرات کالبدی شهر و گسترش مناطق مسکونی، نیاز به زیرساختهای متناسب در حوزه امداد و نجات را افزایش داده است. افتتاح سیزدهمین ایستگاه آتشنشانی در این شهر نیز در همین چارچوب قابل بررسی است؛ اقدامی که با هدف افزایش پوشش خدمات ایمنی و کاهش زمان دسترسی نیروهای امدادی انجام شده است.
اما تجربه شهرهای موفق در حوزه ایمنی نشان میدهد که توسعه آتشنشانی نباید تنها به افزایش تعداد ایستگاهها و نیروها محدود شود. ایمنی پایدار زمانی ایجاد میشود که سه ضلع زیرساخت، آموزش و پیشگیری همزمان تقویت شوند. حتی مجهزترین سازمانهای آتشنشانی نیز نمیتوانند بدون مشارکت شهروندان و رعایت اصول ایمنی، میزان حوادث را به حداقل برسانند.
در همین راستا، رویکردهای جدید مدیریت شهری به سمت آموزش عمومی، شناسایی نقاط پرخطر و افزایش آمادگی شهروندان حرکت کرده است. آموزشهای محلهمحور، آشنایی خانوادهها با اصول اولیه مقابله با حادثه و ارتقای فرهنگ ایمنی میتواند نقش مهمی در کاهش خسارتها داشته باشد. بسیاری از حوادث پیش از رسیدن نیروهای امدادی در خانهها، محیطهای کاری و فضاهای عمومی قابل پیشگیری هستند.
یکی از چالشهای مهم در حوزه آتشنشانی، هماهنگی میان توسعه شهری و استانداردهای ایمنی است. رشد ساختمانسازی بدون توجه کافی به دسترسی خودروهای امدادی، استانداردهای مقاومسازی، مسیرهای خروج اضطراری و تجهیزات ایمنی، میتواند در آینده هزینههای بیشتری به شهر تحمیل کند. بنابراین ایمنی باید از مرحله طراحی شهر و ساختمانها مورد توجه قرار گیرد، نه اینکه پس از وقوع حادثه به دنبال راهحل باشیم.
استان کرمان با توجه به گستردگی جغرافیایی و تنوع شرایط شهری و روستایی، نیازمند برنامهریزی متفاوتی در حوزه خدمات ایمنی است. فاصله میان شهرها، پراکندگی جمعیت و وجود مناطق مختلف با ویژگیهای اقتصادی و اقلیمی متفاوت، ضرورت تقویت شبکههای امدادی و افزایش دسترسی به خدمات سریع را بیشتر میکند.
از سوی دیگر، توسعه آتشنشانی میتواند به عنوان بخشی از سرمایهگذاری اجتماعی شهرها دیده شود. هزینههایی که برای آموزش، تجهیزات و نیروی انسانی ایمنی پرداخت میشود، در واقع هزینه پیشگیری از خسارتهای بزرگتر است. کاهش تلفات انسانی، جلوگیری از آسیب به زیرساختها و افزایش احساس امنیت شهروندان، مهمترین دستاوردهای این سرمایهگذاری محسوب میشود.
امروز شبکه آتشنشانی کشور با ۲۱۰۰ پایگاه و ۲۱ هزار نیروی انسانی در مسیر تقویت قرار گرفته است، اما رشد سریع شهرها نشان میدهد این مسیر نیازمند استمرار است. جذب نیروهای جدید، توسعه تجهیزات، آموزش شهروندان و تغییر نگاه از «مدیریت حادثه» به «مدیریت خطر» میتواند آینده ایمنی شهرهای ایران را رقم بزند.
کرمان نیز در این مسیر با توجه به جایگاه تاریخی، جمعیتی و توسعهای خود نیازمند آن است که ایمنی را همسطح سایر شاخصهای توسعه شهری دنبال کند. شهری که برای ساخت آینده خود برنامه دارد، باید پیش از هر چیز برای حفاظت از جان کسانی که در آن زندگی میکنند، زیرساختی مطمئن ایجاد کند؛ زیرا مهمترین سرمایه هر شهر، شهروندان آن هستند.
خبرنگار: زهرا اسکندری
انتهای خبر./
نظر شما