به گزارش گروه فرهنگ و هنر ایسکانیوز، کتاب «نشسته در دهلیز» اثری متفاوت و سرشار از عمق تاریخی به قلم روایی طاهره مشایخ از زندگی آیت الله سیدابوالحسن اصفهانی را به نمایش می‌گذارد. در این اثر، نویسنده به سراغ زندگی یکی از مراجع بزرگ شیعه رفته است؛ فردی که نقش بی‌بدیلی در تحولات فکری و سیاسی در دوره‌ی مشروطه و ماجراهای تاریخی پس از آن ایفا کرد و جایگاهش در تاریخ ایران و عراق و حتی جهان اسلام مثال‌زدنی است.

طاهره مشایخ نویسنده کتاب «نشسته در دهلیز» در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگ و هنر ایسکانیوز گفت: در بسیار از جاهایی که صحبت از سیاست ۱۰۰ یا ۱۵۰ سال اخیر بوده و یا مثلاً مسائل خاص اجتماعی طرح بوده اسم سیدابوالحسن اصفهانی هم در میان بوده است و یا اینکه مثلا وقتی تحولات و حوادث مهم منطقه اتفاق افتاده اسم ایشان جز افرادی‌ست که در عراق اقداماتی را انجام دادند.

وی با بیان اینکه چند سالی است که تاریخ معاصر خصوصا ۱۵۰ سال اخیر ایران را مطالعه میکنم و به اسامی خاصی رسیدم افزود: مدتی تحقیق می‌کردم تا زندگی نامه‌ای در خصوص آیت الله بهجت بنویسم که در حین تحقیقات به استاد ایشان یعنی که آقای سید ابوالحسن اصفهانی رسیدم و مشتاق شدم که ابتدا زندگی‌نامه ایشان را بنویسم و احساس کردم خود ایشان باید برای نوشتن کتابشان نظر کنند.

مشایخ تصریح کرد: گمان من این بود که اگر ابتدا کتابی برای آقای سیدابوالحسن اصفهانی بنویسم دستم برای نوشتن از آیت الله بهجت روان‌تر خواهد شد در صورتی که این علما هر کدام یک ماجرای خاصی دارند و نمی‌شود گفت مثلا اگر برای فلان مرجع بنویسم کمک می‌کند تا برای آن یکی مرجع نیز بنویسم و اصلا کاملا با هم متفاوت هستند مثلا برخی در بحث عرفان قوی‌تر هستند و برخی دیگر امور اجتماعی و یا در امور سیاسی؛ برای مثال آیت الله بهجت در امور سیاسی چندان ورود نکردند.

وی خاطرنشان کرد: تقریبا میتوانم بگویم چهار سال پیش بود که نوشتن این کتاب را شروع کردم اما وقتی مشغول به کار شدم، دیدم اطلاعات زیادی از ایشان در دسترس نیست یعنی همه اطلاعاتی که وجود دارد در خصوص کنش‌های سیاسی ایشان بود یعنی من دست روی یه عالمی گذاشتم که خیلی سیاسی کار بودند و علاوه بر اینکه زمام‌دار امور شیعیان بودند اما بُعد سیاسی ایشان برجسته‌تر است لذا مجبور شدم تاریخ معاصر را بیشتر بخوانم.

نویسنده کتاب «نشسته در دهلیز» تاکید کرد: به دلیل کمبود اطلاعات از ایشان؛ اینکه دیداری که رضاخان با سیدابوالحسن اصفهانی دارد را چطور بنویسم برای من یک چالش بود و گاها کار متوقف میشد و من کار دیگری انجام می‌دادم اما همچنان درباره کتابی که می‌نوشتم مطالعه هم می‌کردم. پیشتر نیز دو کتاب در مورد ایشان نوشته شده بود اما من به این کتاب‌ها دسترسی نداشتم چون این آثار در همایشی که ده سال پیش در اصفهان برای ایشان گرفته بودند رونمایی شده بود و هرچقدر در اینترنت دنبال این کتاب‌ها گشتم نتوانستم آنها را پیدا کنم و به هر جهت نوشتن کتاب یکسال قبل به اتمام رسید.

وی با بیان اینکه بخاطر داستانی نوشتن کتاب وقت بیشتری صرف کردم افزود: فضاسازی ها برایم کمی دشوار بود زیرا من تا حالا نجف و کربلا نرفتم و برای فضاسازی دقیق‌تر یکسری فیلم دیدم و کلیپ‌هایی را از اینترنت دانلود کردم تا برسم به آن چیزی که امروزه چاپ و منتشر شده است.

مشایخ در پاسخ به این سوال که چند درصد از کتاب مستند و چند درصد فضاسازی و تخیل است؟ ادامه داد: فکت‌ها همه مستند است اما بقیه موارد فضاسازی و صحنه پردازی است. برای مثال شهادت پسر ایشان و یا اینکه نامه‌ای به دستشان می‌رسد که همیشه باید در دسترس شیعیان باشند و اسم کتاب هم از همین موضوع الهام گرفته شده، همگی فکت‌های تاریخی‌ای بوده که در کتب معتبر دیدم و به روایت های داستانی تبدیل کردم.

وی در پایان در پاسخ به سوال دیگری در این خصوص که شیوه نگارش این کتاب به «کهکشان نیستی» نزدیک است آیا برای نوشتن این کتاب از سبک قلم نویسنده خاصی الگوبرداری شده است یا نه توضیح داد: من خودم کتاب کهکشان نیستی را مطالعه کرده‌ام اما اصلا از سبک و شیوه نگارش کسی الگوبرداری نکردم. البته شباهت این دو کتاب طبیعی است زیرا آقای سیدابوالحسن اصفهانی با آقای سیدعلی قاضی هم دوره بوده‌اند لذا طبیعی است که شباهت‌های وجود داشته باشد اما تحت تاثیر آن نبوده است.

چاپ این کتاب توسط نشر واژه پرداز اندیشه در ۲۱۶ صفحه، گامی ارزشمند در معرفی چهره‌های تاریخی و تبیین زوایای کمترشناخته‌شده‌ی تاریخ معاصر ایران به شمار می‌آید.

انتهای پیام/