به گزارش گروه فرهنگی ایسکانیوز، امروز ۲۳ اسفند برابر با ۱۴ مارس تقویم میلادی است. روزی که در تاریخ آبستن وقایع و اتفاقات زیادی در ایران و جهان بوده است. به مرور برخی از این وقایع میپردازیم.
بیشتر بخوانید:
رویدادها:
۱۲۸۷ - نبردهای خیابانی مجاهدان مشروطه و نیروهای استبداد
زد و خورد عوامل مشروطه خواه که نام مجاهد بر خود نهاده بودند با نیروهای دولتی که آنان را عمله استبداد می خواندند در اسفندماه ۱۲۸۷ خورشیدی به اوج خود نزدیک می شد. این زد و خورد ها تقریبا در همه نقاط کشور مشاهده می شد. در گیری ها از آغاز این سال به صورت مشاجره لفظی شروع شده و از خرداد ماه که محمدعلی شاه تنی چند از نمایندگان مجلس را توقیف کرد رو به شدت گذارد و داوطلبانی که برای محافظت از مجلس جمع شده بودند نام مجاهدان مشروطه بر خود نهادند که این عنوان درسراسر کشور مصطلح شد.
از اواخر همین ماه بود که گروههای متعدد در تبریز، اصفهان ، کرمان و شیراز به مخالفت با سلطنت محمد علیشاه که مورد حمایت روسیه بود برخاستند که به همه آنان مجاهد اطلاق می شد.
از آغاز تیر ماه محمد علی شاه مخالفت خود را با مجلس علنی ساخت و از دوم تیر ماه قزاقها و قوای دولتی به فرماندهی افسران روس به محاصره مجلس و حمله به منازل مخالفان شاه دست زدند و چون مجاهدان مسلح از مجلس دفاع کردند در همین روز به فرمان سرهنگ لیاخوف افسر روس ساختمان مجلس به توپ بسته شد و جمع تلفات دوم تیرماه از سیصد کشته تجاوز کرد و عده ای از نمایندگان مجلس ، ناشران روزنامه ها و مخالفان شاه به سفارت انگلستان پناه بردند و فرهنگ تحصن در سفارتخانه ها را بیش از پیش گسترش دادند که رواج یافت و نقطه ضعفی در تاریخ ما ایرانیان شد.
با اخطار سرهنگ لیاخوف که سفارت انگلستان را هم به توپ خواهد بست ، پای این دو دولت بیش از پیش به این ماجرای ظاهرا داخلی کشیده شد و نماینده دولت انگلستان در تهران شدیدا اعتراض کرد .
شاه در تهران حکومت نظامی اعلام داشت و سرهنگ لیاخوف را که مورد تنفر انگلیسی ها بود فرماندار نظامی کرد و روز بعد به دستور محمدعلی شاه که به باغ شاه نقل مکان کرده بود در همین محل چهار ناشر روزنامه از جمله ملک المتکلمین و میرزا جهانگیر خان را اعدام کردند و مجلس برای سه ماه تعطیل شد.
محمدعلی شاه که مورد اعتراض سفیران انگلستان و فرانسه !!! قرار گرفته بود از این پس تا مدتی سیاست به نعل و به میخ زدن را درپیش گرفت . از یک طرف والیان و فرمانداران موافق مشروطه را یکی پس از دیگری بر کنار و هواداران خود را به جای آنان می گمارد و از سوی دیگر پنهان شدگان و متحصن شدگان را مورد عفو قرار می داد و دستور محافظت از اموالشان را صادر می کرد.
این سیاست کار ساز نشد و شهرها همچنان صحنه زد و خورد مسلحانه مخالفان او( به نام مجاهد مشروطیت ) و موافقان او ( موسوم به عمله استبداد ) بود . کار زدو خورد که مردم عادی از آن آسیب بیشتری می دیدند رو به گسترش بود و امور از کنترل خارج می گشت که محمدعلی شاه پس از به دست آوردن تایید پاره ای از روحانیون از جمله شیخ فضل الله نوری اواخر آبان ماه ۱۲۸۸ مشروطیت را ابطال کرد.
این اقدام محمد علی شاه بر دامنه زد و خورد ها افزود که در اسفند به اوج خود نزدیک شد و مجاهدین گیلان کنترل شهر رشت را به دست گرفتند و محمد ولی خان تنکابنی (بعدا سپهسالار) را به رهبری خود برگزیدند.
در حالی که در آذربایجان میان مجاهدین و قوای روسیه و در شهرهای شرقی فارس و سایر نقاط بین مجاهدان و قوای دولتی جنگ بود سردار اسعد با سواران بختیاری از اصفهان و مجاهدان گیلان از رشت به سوی تهران به حرکت در آمدند و در تیرماه ۱۲۸۸ وارد تهران شدند و محمدعلی شاه را که به محل تابستانی سفارت روسیه در قلهک پناه برده بود بر کنار کردند . در تمام این مدت و بعد از آن اتگشت دو رقیب اروپایی ــ انگلستان و روسیه ــ در کار بود. مجاهدان معمولی که با شکست محمد علی شاه اعتباری کسب کرده بودند بعدا در بعضی نقاط درد ساز شدند که دولت مجبور شد در کشور اعلام خلع سلاح کند و ....
۱۲۹۰ - به دلیل فشارهای دولت روسیه، مورگان شوستر، مشاور و مستشار آمریکایی در امور خزانهداری و بانکی، از ایران اخراج شد.
۱۳۲۲ - اعتبار نامه سید ضیاء تصویب شد!
مهمترین رویدادمجلس شورای ملی در اسفند ماه ۱۳۲۲ مخالفت شدید دکتر مصدق نماینده اول تهران با تصویب اعتبار نامه سید ضیاء طباطبایی یزدی بود که پس از سالها سکونت در فلسطین به ایران باز گشته و از یزد به نمایندگی مجلس انتخاب شده بود. دکتر مصدق در مخالفت با عضویت سید ضیاء در مجلس به تشریح کودتای ۱۲۹۹ خورشیدی که سیدضیاء نخست وزیر آن شد پرداخته و آن را یک کودتای انگلیسی خوانده بود . دکتر مصدق در نطق خود گفت که سید ضیاء یک عامل خارجی است و ضدیت با او یک وظیفه میهنی و واجب است. دکتر مصدق در همین نطق اشاره کرد که برای نخستین بار در عمر خود مردم اصفهان او را به مجلس فرستاده بودند وچون به سی ساله بودن وی تردید شد خودش کنار رفت تا احترام مقررات محفوظ ماند و در اینجا هم سید ضیاء که بهتر از هر کس می داند چه به روزگار این کشور آورده است بهتر است خودش کنار برود. نمایندگان حزب توده از جمله دکتر رادمنش نیز درخواست رد اعتبار نامه سید ضیاء را کردند ، ولی هنگام اخذ رای ، اکثریت به آن رای مثبت داده بودند.
سید ضیاء که دراراضی خود در سعادت آباد تهران زندگی می کرد در شهریور ۱۳۴۸ در ۸۰سالگی در گذشت. وی تا پایان عمر تماسهای خود را باسیاسیون حفظ کرده بود که معمولا جمعه ها به دیدنش می رفتند و چون در آن زمان سعادت آباد در خارج از شهر بود ژاندارمری تهران مکلف شده بود که مامور مخفی بگذارد و گزارش کسانی را که با او دیدار می کردند به شاه بدهد.
۱۸۷۹ - تولد آلبرت انیشتین دانشمند بزرگ فیزیک نظری و ریاضی
آلبرت انیشتین، به عنوان یکی از بزرگترین متفکران و فیزیکدانان تمام اعصار جهان، در ۱۴ مارس ۱۸۷۹م در خانوادهای یهودی در شهر اولْمْ در ایالت ورتِمْبِرْگ آلمان به دنیا آمد. وی تحصیلات خود را در آلمان و سوئیس ادامه داد، هرچند از لحاظ یادگیری به جز در رشته ریاضی، دچار مشکل بود. انیشتین در سال ۱۹۰۱م عضو اداره ثبت اختراعات شد و تابعیت سوئیس را پذیرفت. سال ۱۹۰۵م برای انیشتین، سال آغاز ثمردهی مطالعات اوست. وی در این سال چندین مقاله در رشته فیزیک ارائه داد که هر عنوان از آن در علم فیزیک، پایهگذار شیوه جدیدی شدند. انیشتین در سال ۱۹۰۵م تئوری خود را در نسبیت نوشت و پس از اینکه تئوریهای او در عمل ثابت شد و به چاپ رسید، شهرتش در عالم پیچید. او کوشید این مسئله را به اثبات برساند که تشعشع نور از هر سو یکسان است گرچه در نظر، جز این مینماید. هیچ نقطه واحدی را نباید صفر انگاشت، چون سنجشِ حرکت به نظرِ بیننده وابسته است. زمان نیز نسبی است چون آن هم برحسب استنباط بیننده فرق میکند. او نتایج فرضیههای خود را در محاسبه قوه جاذبه و نجوم به کاربرد تا آنجا که بیش از نیوتن به تحقیقات این رشته کمک کرد. با به قدرت رسیدن نازیها در آلمان، انیشتین راهی امریکا شد و تابعیت آن کشور را پذیرفت و به تدریس در دانشگاههای آن پرداخت. هرچند که در سال ۱۹۲۱م به پاس دستآوردهایش در فیزیک نظری موفق به کسب جایزه فیزیک نوبل شده بود ولی اموال و خانهاش توسط حزب نازی مصادره گردید. انیشتین در ماه اوت ۱۹۳۹م، ضمن نامهای به رئیس جمهور وقت امریکا، او را از پیشرفتهای آلمان در شکافتن هسته اتم آگاه نمود و این باعث شد تا انجام تحقیقات در زمینه شکافت هسته اتم تصویب شود. نتیجه این اقدام، استفاده عملی از انرژی هستهای در بمب هستهای بود که در جریان جنگ جهانی دوم، جان هزاران نفر را در هیروشیما و ناکازاکی گرفت. انیشتین از این واقعه بسیار ناراحت شد چرا که آرزو داشت نیروی هستهای در راه بهبود زندگی بشر به کار افتد. اما برخلاف نظرش این آرزو هرگز به حقیقت نپیوست. با این حال، انیشتین تا آخرین روزهای حیات از یادآوری این حادثه رنج میبرد و خود را سرزنش میکرد. آلبرت انیشتین سرانجام در ۱۸ آوریل ۱۹۵۵م در ۷۶ سالگی در امریکا دیده از جهان فروبست.
۱۳۳۵ - تصویب تشکیل ساواک در مجلس شورای ملی
کلمه ساواک مخفّف سازمان اطلاعات و امنیت کشور است که طرح تشکیل آن در ۲۳ اسفند ۱۳۳۵ توسط مجلس شورای ملی تصویب رسید. این سازمان مخوف از ابتدای سال ۱۳۳۶، همزمان با آغاز به کار دولت منوچهر اقبال، با ریاست سپهبد تیمور بختیار عملاً تاسیس شد. فلسفه وجودی ساواک برقراری سیستم سرکوب به منظور مقابله با حرکتهای سیاسی مخالف رژیم و نیز از بین بردن مبارزه و مقاومت ملت مبارز ایران بود.از انجا که حکومت نظامی برای سرکوب مخالفین و در وضعیت ویژه، خواه ناخواه حالتی موقتی داشت، سیستم ساواک به صورت دائمی با همان اهداف، جایگزین حکومت نظامی گردید. ساواک که از یک سو با سازمان جاسوسی آمریکا، سیا، و از سوی دیگر با سازمان اطلاعاتی رژیم صهیونیستی، موساد، در ارتباط بود، به تدریج به یک سازمان مخوف و جهنمی مبدل شد. ساواک در طول حیات سیاه خویش، شرم آورترین فجایع و رقتبارترین تراژدیها و ننگینترین جنایتها را عیه ملت ایران و به ویژه در مورد مبارزان نهضت اسلامی ایران آفرید. ساواک دارای تیمهای تعقیب ومراقبت بود که با تجهیزات پیشرفته، هر کس را که به هر اتهامی دستگیر مینمود، نخست برای به دست آوردن اطلاعات مورد نظر به شکنجهگاهها روانه میکرد و سپس تسلیم دادگاهای فرمایشی نموده، آنگاه به زندانهای مخوف گسیل مینمود. قساوت و بیرحمی ساواک در شکار متهمان و شکنجه دادن و زندانی کردن در سیاه چالها تا به آنجا رسید که دبیر کل سازمان عفو بینالملل، در سال ۱۳۵۳ ش اعلام کرد کارنامه هیچ کشوری در جهان، سیاهتر از کارنامه ایران در زمینه حقوق بشر نیست. اعمال ساواک از تعقیب، دستگیری، شکنجه و محاکمه گرفته، تا زندانی کردن، برخلاف قانون و کاملاً خودکامه بود و تنها با فرمان شخص محمدرضا شاه انجام میشد. این روش به مدت حدود بیست و دو سال در کشور جاری بود تا آنکه در روزهای پایانی عمر ننگین رژیم پهلوی، شاپور بختیار برای فرو نشاندن خشم مردم، لایحه انحلال ساواک را به مجلس برد و در حالی که انقلاب تمام کشور را دربرگرفته بود و عملاً قدرت از دست رژیم خارج شده بود، لایحه انحلال ساواک در اقدامی عوام فریبانه و بسیار دیر یک روز قبل از پیروزی انقلاب اسلامی، به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
۱۹۱۴ - عثمانی و صربستان با امضای یک معاهده صلح به اختلافات طولانی خود پایان دادند.
۱۹۳۲ - خودکشی جورج ایستمن مخترع فیلم عکاسی و بنیاد گذار کارخانه کداک
۱۴ مارس ۱۹۳۲ جورج ایستمنGeorge Eastmanمخترع فیلم عکاسی ژلاتینی نواری و سایر ابزارهای عکاسی و صاحب و بنیادگذار کارخانه کداک Kodak در ۷۷ سالگی خودکشی کرد. ایستمن به علت سخت شدن بافتهای ستون فقرات زمین گیر شده بود و نمی خواست بقیه عمر را به آن صورت بگذراند و متکی به کمک دیگران باشد و به همین جهت به عمر خود پایان داد. وی پس از ساختن فرمول تهیه فیلم ژلاتینی، کارخانه کداک را در سال ۱۸۸۸ در شهر روچستر Rochester واقع شمال ایالت نیویورک تاسیس کرد.
کارخانه کداک که در دهه ۱۹۷۰ تا نود درصد محصولات عکاسی جهان از دوربین تا فیلم و داروی ظهور و ثبوت را تولید می کرد و روزگاری درآمد آن از مرز ۷ میلیارد دلار بالاتر رفته بود به سبب دیجیتال شدن عکاسی و برغم اینکه همرنگ جماعت شده بود و دوربین دیجیتال ساخته بود در ۱۹ ژانویه ۲۰۱۲ و درست ۸۰ سال پس از خودکشی جورج ایستمن و با ۹۵۰ میلیون دلار بدهی اعلام ورشکستگی کرد و از فوریه این سال و زیر نظر قاضی دادگاه ورشکستگی بکار ادامه می دهد و این بار تلاش خودرا روی ساخت پرینتر و مرکب آن و کاغذ عکاسی دیجیتال و تکنولوزی نوین متمرکز کرده است زیراکه فیلم و دوربین های قدیم، دیگر خریدار آنچنانی ندارد.
به باور مورخان، سرنوشت کداک باید درسی باشد برای همگان.
۱۹۳۹ - جمهوری چکاسلواکی منحل شد.
انتهای پیام/
نظر شما